Վախենալով իշխանությունը կորցնելուց՝ Նիկոլ Փաշինյանը չի հրաժարվում Սերժ Սարգսյանի կոստյումից․ քաղաքագետ

ПОЛИТИКА 24 Сентябрь, 2024 2:00

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Թեպետ Հայաստանի ներկայիս իշխանություններն իրենց ընդդիմադիր գործունեության ժամանակ կտրականապես քննադատում էին Սահմանադրության կայուն մեծամասնություն երաշխավորող հոդվածը, պնդում, որ այն «Սերժ Սարգսյանի համար կարված կոստյումի» բաղադրիչներից մեկն է, այնուամենայնիվ Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովն օրերս մերժեց նախքան 2026-ի ընտրություններն այս դրույթից հրաժարվելու առաջարկը։ Հատկանշական է, որ նման կարգավորում, ինչպիսին ունի Հայաստանի Սահմանադրությունն ու Ընտրական օրենսգիրքը, չկա Եվրոպայի խորհդրի անդամ որևէ երկրում։

Oragir.News-ի հետ զրույցում քաղաքագետ Արմեն Վարդանյանը նշեց, որ այս դրույթի պահպանումը շատ վատ է գնահատում, քանի որ սա հակաժողովրդավարական դրույթ է, և այն արհեստականորեն կարող է փոխել ժողովրդի կամարտահայտությունը։ Նրա խոսքով՝ այս դրույթը որոշակի դեպքերում իշխանության համար կարող է բոնուսների միջոցով ավելի շատ տոկոսներ ապահովել, քան նա հավաքել է ընտրությունների ժամանակ, ինչը միանշանակ հակաժողովրդավարական է և կարող է չարտահայտել հասարակության իրական տրամադրությունները։

Արմեն Վարդանյանի համոզմամբ՝ գործող իշխանությունը պահպանում է կայուն մեծամասնության դրույթը, քանի որ վախեր ունի, որ հաջորդ ընտրություններում կարող է չվերընտրվել։ Նա շեշտեց՝ նախորդ տարի Երևանում կայացած ավագանու ընտրությունների արդյունքներն իշխանությունների համար լուրջ ահազանգ էին, որ հանրության մոտ նրանց վարկանիշը կտրուկ անկում է ապրել, ու իրենք վախեր ունեն, որ 2026-ին չեն վերընտրվի ու կկորցնեն իրենց իշխանությունը։

Oragir.News-ի հարցին, թե արդյոք կայուն մեծամասնության դրույթի պահպանումը չի՞ վկայում այն մասին, որ գործող իշխանությունները շատ հարմար կերպով տեղավորվել են «Սերժ Սարգսյանի համար կարված կոստյումի մեջ» և մտադիր չեն հրաժարվել դրանից՝ Արմեն Վարդանյանը դրական պատասխանեց՝ նշելով, որ շատ լավ տեղավորվել են այդ կոստյումի մեջ ու օգտվում են այն «բարիքներից», որոնք իշխանությանն են բերվում, բայց ոչ երկրին։

Քաղաքագետը կարծում է, որ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորած քաղաքական ուժը 2026 թվականի ընտրություններում բացարձակ մեծամասնություն ստանալու հնարավորություն չունի, սակայն հարաբերական մեծամասնություն կստանա։ «ՔՊ-ն հարաբերական մեծամասնություն կստանա, բայց այստեղ ամեն ինչ կախված է նրանից, թե ինչ ուժեր կհայտնվեն խորհրդարանում։ Կարող է այնպիսի մի իրավիճակ ստեղծվել, որ իրենք հարաբերական մեծամասնություն ունենան, բայց խորհրդարանում կհայտնվեն 2-3 ընդդիմադիր ուժեր, որոնց ստացած ձայների ու տոկոսների համագումարը կգերազանցի իշխանության ձայներն ու խորհրդարանում ունեցած աթոռների թիվը, արդյունքում ներկայիս իշխանությունը կպարտվի ու կոալիցիաների միջոցով այլ իշխանություն կձևավորվի։ Իրենց ամբողջ վախը սա է, այնպես որ այո՛, բացարձակ մեծամասնություն չեն կազմի, հարաբերական մեծամասնություն կունենան, բայց դա չի երաշխավորում, որ իրենք կկարողանան պահպանել իշխանությունը։ Չի բացառվում, որ նման իրավիճակում կոալիցիայի ճանապարհով այլ իշխանություն կձևավորվի»,- կարծում է։

Oragir.News-ի հարցին, թե Ռոբերտ Քոչարյանի գործով վերսկսված դատավարությունը վկայո՞ւմ է այն մասին, որ գործող իշխանություններն ամեն բան անում են, որ Քոչարյանը 2026-ի ընտրություններին մասնակցի և դրանք անցնեն «նախկիններ-ներկաներ» տրամաբանությամբ՝ մեր զրուցակիցը պատասխանեց, որ իշխանությունը կարող է այս ճանապարհով փորձել իր պաշտոնավարումը ևս 1 ժամկետով հետաձգել, սակայն քաղաքականության մեջ միշտ չէ, որ նույն մեթոդով հնարավոր է մի քանի անգամ հաջողության հասնել։

«Նախ հասարակությունը տեսավ, որ Ռոբերտ Քոչարյանի իրական վարկանիշն իր բոլոր ռեսուրսներով ու կոալիցիոն գործընկերներով 20 տոկոսից չի անցնում, ու հաջորդ անգամ այս մանիպուլյացիան կարող է չօգնել։ Անցած անգամ սա շատ օգնեց, որովհետև իշխանության վարկանիշը մոտավորապես 40%-ի սահմաններում էր, սակայն ընտրություններից 2 օր առաջ տեղի ունեցած Ռոբերտ Քոչարյանի մեծ հանրահավաքը փոխեց իրավիճակը․ հազարավոր մարդիկ, ովքեր ի սկզբանե հակված էին քվեարկել ոչ թե նախկին կամ ներկայիս իշխանությանը, այլ երրորդ ուժերին, վախից, որ կարող է Քոչարյանը վերադառնալ, իշխանության լարած թակարդն ընկան ու գնացին և քվեարկեցին ՔՊ-ի օգտին»,- նշում է նա։

Արմեն Վարդանյանը համոզմունք հայտնեց, որ հաջորդ ընտրություններում այս հնարքը չի աշխատելու։ Նա հիշեցրեց, որ Նիկոլ Փաշինյանն այս հնարքն օգտագործեց նաև նախորդ տարի՝ Երևանի ավագանու ընտրությունների ժամանակ, սակայն այն չաշխատեց․ «Ընտրություններից մի քանի օր առաջ քաղաքական դիվիդենտների համար ինքն արհեստականորեն այդ թեման էլի օրակարգ բերեց և հանրահավաքի ժամանակ Անդրանիկ Թևանյանին կպավ՝ հայտարարելով՝ «թույլ չենք տա հոկտեմբերի 27», «սա ձեր համար ո՛չ հոկտեմբերն է, ո՛չ հոկտեմբերի 27-ը», «պատերին կծեփենք» և այլն։ Սա փաստացի չստացվեց, և իշխանությունը փաստացիորեն պարտվեց Երևանի ավագանու ընտրություններում․ ճիշտ է իրենք ունեն հարաբերական մեծամասնություն, բայց դա ընդամենը ֆորմալ բնույթ է կրում, իսկ փաստացի իրենք Երևանի ավագանիում մեծամասնություն չունեն և միայն Վարդան Ղուկասյանի խմբակցության անդամների մի ճամբարից մյուս ճամբար փախուստը ՔՊ-ին հնարավորություն տվեց մայրաքաղաքում պահպանել իր իշխանությունը»։

Քաղաքագետը հավելեց նաև՝ վստահ չէ, որ Ռոբերտ Քոչարյանը կմասնակցի 2026 թվականի խորհրդարանական ընտրություններին, որովհետև շատ լավ հասկացավ, որ ինքն ամենամեծ հակավարկանիշ ունեցող գործիչներից մեկն է, թեպետ տարբեր մարդիկ իրեն բազմիցս զգուշացրել էին այդ մասին։ «Վստահ չեմ, որ այդքանը հասկանալով ինքը հաջորդ ընտրություններին կփորձի միևնույն գետը մտնել։ Հաջորդ անգամ այս հնարքը պարզապես չի աշխատելու, և 2026 թվականին Ռոբերտ Քոչարյանն ուղղակի՝ իր դեմքով չի մասնակցելու ընտրություններին»,- եզրափակեց նա։