Նողկալի բարքեր, որ պահպանվել են դարեր շարունակ. «Փաստ»
ЛАЙФ
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Պարզվում է՝ ժամանակին հարսանիքից հետո երիտասարդ հարսնացուն անմիջապես չէր գնում ամուսնու տուն։ Նախ՝ նա պետք է հանդիպեր տիրոջը՝ լինի դա դուքս, կոմս, մարքիզ, արքայազն, թե պարզապես հողատեր, եթե ինքը ճորտ աղջիկ էր: Այդպիսին էր միջնադարի դաժան սովորույթը։
Ռուսաստանում և եվրոպական երկրներում այդ ծեսը, որը հայտնի է որպես «առաջին գիշերվա իրավունք», գոյություն է ունեցել դարեր շարու նակ և վերջնականապես անհետացել է, պատկերացրեք, միայն 19-րդ դարում:
Դժվար է որոշել այդ չգրված օրենքի ի հայտ գալու ստույգ ժամանակաշրջանը, քանի որ այն երբեք չի փաստաթղթավորվել։ Այնուամենայնիվ, այդ սովորույթի արմատները գնում են դեպի գերմանական ցեղերի ավանդույթներ, որտեղ հզոր մարտիկները հնարավորություն ունեին քնել իրենց ենթակաների կանանց հետ: Ընդ որում, նույնիսկ քրիստոնեության գալուստով այդ պրակտիկան չվերացավ: Դրա մասին առաջին հիշատակումները կարելի է գտնել 11-րդ դարի աղբյուրներում։
Առաջին գիշերվա իրավունքի ավանդույթի դեմ պայքարի վառ օրինակ է եղել Շոտլանդիայի թագուհի Մարգարեթը՝ Մալկոլմ III-ի կինը։ Նրա ծագումը մնում է առեղծված, բայց, անկախ դրանից, Մարգարեթը կիրթ, խորապես կրոնասեր, անբասիր, բարի կին էր։ Հենց նրան է հաջողվել հասնել այս սովորույթի վերացմանը Շոտլանդիայում՝ առաջարկելով փոխարինել այն կանխիկ փրկագնով: Փեսան պետք է վճարեր իր տիրոջը, որից հետո նա հրաժարվում էր իր իրավունքից։ Այնուամենայնիվ, նույնիսկ այդ պարագայում երաշխիք չկար, ուստի պետք էր հույս դնել միայն տիրոջ ջենտլմենական ազնվության վրա:
Ֆրանսիայում առաջին գիշերվա իրավունքի պրակտիկան շարունակվել է նույնիսկ 16-րդ դարում: Այստեղ ևս գործում էր փրկագնի պրակտիկան: Իր տիրույթներում տերը գրեթե անսահմանափակ իշխանություն ուներ, նա կարող էր դատել, պատժել, բանակ հավաքել և հաս տ ա տել իր կա նոն ն ե րը։ Չնա յ ա ծ դրան, ոմանք սահմանափակվում էին միայն ավանդույթի զուտ խորհրդանշական պահպանմամբ, օրինակ՝ որոշ պարոնայք պարզապես ձեռքն էին դնում ամուսնական մահճակալի վրա և անմիջապես դուրս գալիս սենյակից:
Պիրենեյան թերակղզում իսպանական հիդալգոները նույնպես հավատարիմ էին այդ նորմերին։ Սակայն դրանց վերացմանն ուղղված կարևոր քայլ է կատարել Արագոնի թագավոր Ֆերդինանդ II-ը։ 1468 թվականին նա հրամանագիր է արձակել, որն արգելում էր ոչ միայն բուն «առաջին գիշերվա իրավունքը», այլ նաև դրանից հրաժարվելու համար վճարման պահանջը։ Այդ քայլն իսկական բեկում էր, քանի որ Մարգարեթ Շոտլանդացու թագավորությունից միայն չորս դար անց հնարավոր եղավ հասնել ոչ միայն բուն ծեսի, այլ նաև դրա դրամական այլընտրանքի ամբողջական արգելքին։
Ռուսաստանում առա ջին գիշերվա իրավունքի պաշտոնական ճանաչում չկար, սա կայն պատմաբաններն ու գրողները բազմիցս են նկարագրել հողատերերի պահվածքը ճորտերի նկատմամբ։ Ֆեոդալիզմի այդ մնացորդն իր վերջնական նահանջը կատարել է միայն ճորտատիրության վերացումից հետո։
ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
Rate.Trading: обмен валюты на новой цифровой платформе
Теперь в Glovo можно платить через Idram - долгожданное партнерство стало реальностью
«Город добрых дел» Idram: от командной игры к реальным благотворительным проектам
Ucom и FAST объединяют искусственный интеллект и зелёные инновации
«Удар по Церкви — удар по армянской идентичности»: эксперты обсудили угрозы национальному наследию
Почему Армения не обратилась в ОДКБ во время войны
От выбора автомобиля до покупки — все это в одном месте: Америабанк представит платформу MyCar.am и специальные предложения на Armenian Auto Show
Рубеж | Двойная игра: какова цена фальшивой искренности?․ Аршак Карапетян
IDBank и фонд «Декавва» поддерживают жителей Арцаха
ARMAT FIGHT SHOW (AFS) × ORION FIGHT CLUB (OFC)․ Армения против всего мира
При поддержке Ucom установлен ИИ-мониторинговый комплекс для охраны природы
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» с Днем Независимости Армении
Заявление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю второй годовщине сдачи Арцаха и депортации армян
Ральф Йирикян встретился с участниками программы Ucom Fellowship
Юнибанк — титульный спонсор футбольного клуба «Алашкерт»
Колл-центр Юнибанка по будням перешел на круглосуточную работу
Ральф Йирикян обсудил с участниками Школы лидерства вызовы современного
управления
Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp Nairi
По новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» 
Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак Карапетян
Ucom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связи
Ни один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак Карапетян
Отношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика
Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%
Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак Карапетян
Полный каталог Armflix вновь доступен на Uplay
Всё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой
Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон
приняли, чтобы не допустить референдума»
Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановить
Присоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим!
Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026
Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак Карапетян
Стипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мира
Юнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете
«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу
Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy»
Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей среды
Кто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян
Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному году
Обновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри
Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян
«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалу
Предатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак Карапетян
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай
Арам Барсегян назначен генеральным директором Team Telecom Armenia, Айк Есаян возглавит группу компаний Team
