Իմ ժամանակ Մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմն աշխատել է քաղաքական հետապնդումների ներքո. Լարիսա Ալավերդյան

Արդեն հայտնի են Մարդու իրավունքների պաշտպանի թեկնածուները: Past.am-ի հետ զրույցում ՀՀ առաջին ՄԻՊ Լարիսա Ալավերդյանը խոսել է պաշտոնի առանձնահատկությունների, թեկնածուների որակների և այլ հարցերի շուրջ:

- Հաշվի առնելով, որ եղել եք Մարդու իրավունքների առաջին պաշտպանը և հինգ տարի նույն խմբակցությունում աշխատել եք Զարուհի Փոտանջյանի հետ` ինչպե՞ս եք գնահատում վերջինիս թեկնածությունը ՄԻՊ-ի պաշտոնում:

- Ես գտնում եմ, որ նա ունի բավականին դրական որակներ, անվախության մեծ պաշար, դիմադրողականություն և իրավաբանական փորձառություն: Այդ գծերը նրան դարձնում են հասկանալի և արժանի թեկնածու:

- Ինչո՞վ եք բացատրում, որ մեր բոլոր պաշտպանները չեն պաշտոնավարում մինչև իրենց ամբողջական ժամկետի լրանալը:

-Նախ՝ դուք սխալվում եք, ես իմ ամբողջ ժամանակն աշխատել եմ: Բոլորի մոտ կա այդ սխալ պատկերցումը: Այն ժամանակվա գործող նախագահը չուներ ինձ աշխատանքից ազատելու իրավունք: Սխալը եղել է այն, որ մինչ նոր պաշտպանի ընտրությունն ինձ չպետք է զրկեին պաշտոնավարման տրամաբանական իրավունքից, որովհետև դա ոչ միայն իմ իրավունքների ոտնահարում էր, այլ քաղաքացիների, որոնք ցանկացած պահի իրավունք ունեն դիմել ՄԻՊ-ին: Ուղղակի ԱԺ-ն պետք է իմ լիազորությունները երկարացներ: Երկրորդ պաշտպանն ընտրել է իր ճանապարհը՝ դիմել և դարձել է միջազգային կառույցի աշխատող: Բոլոր երեք պաշտպանների դեպքում էլ եղել են ճնշելու փորձեր: Անդրեասյան Կարենը որոշեց, որ ավելի լավ է հրաժարական տա, քանի որ, ըստ նրա, աշխատանքն անարդյունավետ էր:

Իմ ժամանակ Մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմն աշխատել է քաղաքական հետապնդումների ներքո ուղիղ տասնչորս ամիս ու մի քանի օր: Փաստ է, որ վերաբերմունքն այդ կառույցի հանդեպ եղել է ոչ ընդունելի, կարելի է ասել՝ խորշելի:

- Արդարացվա՞ծ եք համարում այն, որ Մարդու իրավունքների պաշտպանի թեկնածությունն առաջադրվում է ոչ թե ԱԺ մարդու իրավունքների պաշտպանության, այլ Պետաիրավական հարցերի հանձնաժողովում:

-Ես լսեցի հիմնավորումը, որն ինձ չբավարարեց: Ի վերջո, գրված է, չէ՞, որ բոլոր այն օրենքները, որոնք առնչվում են մարդու իրավունքների պաշտպանությանը, պետք է քննարկվեն համապատասխան հանձնաժողովում: Ես կարծում եմ՝ պետք է երկու հանձնաժողովները դա միասնական քննարկեին:

- ՄԻՊ-ի իշխանական թեկնածուին՝ ՀՀ արդարադատության փոխնախարար Արման Թաթոյանին ինչպե՞ս եք վերաբերվում:

-Վերին աստիճանի դրական: Նա առաջին օրվանից իմ աշխատակազմի անդամ է եղել: Միշտ աչքի է ընկել մասնագիտական ունակություններով, զսպվածությամբ, հավասարակշռությամբ, լավ գիտի թե՛ հայկական, թե՛ միջազգային օրենսդրությունը, հրաշալի տիրապետում է անգլերենին: Ես իմ բոլոր աշխատողներից գոհ էի, ընտրանի ունեի, որոնց հետ մեկնել եմ Շվեդիա: Արման Թաթոյանը նրանց թվում էր: Նա նաև համագործակցել է մեր «Ընդդեմ իրավական կամայականությունների» հասարակական կազմակերպության հետ: Իր մասին միայն և միայն դրականը կարող եմ ասել:

- Արդյոք չկա՞ հակասություն, որ Մարդու իրավունքների պաշտպանի պաշտոնը առաջադրում է իշխանությունը: Մեզանում իշխանությո՞ւնը չէ, որ ոտնահարում մարդու իրավունքները:

-Այո՛, «մարդու իրավունքների ոտնահարում» կոչվում է հենց իշխանության կողմից թույլ տված ոտնահարումը՝ լինի դա խտրականություն, թե միջազգային իրավունքի ոտնահարում: Այստեղ որևէ հակասություն կամ աբսուրդ չկա: Եթե իշխանությունը մեծամասնություն է, ապա իր թեկնածուն ավելի մեծ հնարավորություն ունի ընտրվելու, դրա մեջ չկա որևէ հակասություն: Համարվում է, որ իշխանությունը շահագրգիռ է ընտրել մի թիմ, որը կընդունվի հասարակության կողմից և կկարողանա օգնել, որպեսզի երկիրը դառնա իրավական պետություն: Վերջապես հենց իշխանությունն է ընդունել «Մարդու իրավունքների պաշտպանի մասին» օրենքը:

Օրինակ՝ կոռուպցիայի դեմ պայքարի առումով ես միշտ ասել եմ, որ դա հնարավոր չէ իշխանության կողմից ձևավորված հակակոռուպցիոն հանձնաժողովների միջոցով: Պատգամավոր եղած ժամանակ ես դուրս եմ եկել նման ձևական կառույցներից: Բայց Մարդու իրավունքերի պաշտպանի առանձնահատկությունն այլ է:

Հարցազրույցը՝ Լևոն Փանոսյանի