Ереван, 30.Октябрь.2026,
00
:
00
ВАЖНО

Հայաստանի առեղծվածային պատմություններն ու լեգենդները

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Հելոուինի նախօրեին մենք որոշեցինք քայլել վախերի, շշուկների և հին պատմությունների արահետներով, որոնք շրջանառվում են Հայաստանում՝ եռուզեռուն Երևանից մինչև ձյան մեջ կորած գյուղեր։ Մենք լսեցինք, գրի առանք, պարզաբանեցինք, վիճեցինք և զանգահարեցինք ընկերներին ու անծանոթներին։ Իսկ տեխնոլոգիաների և տեղեկատվության համընդհանուր հասանելիության դարաշրջանում չէինք կարող առանց թվային հնագիտության. մենք խորասուզվեցինք հին ֆորումներում, թերթեցինք Reddit-ի մոռացված թեմաները, գտանք տասնամյակներ առաջվա արխիվացված հոդվածներ և բացահայտեցինք պատմությունների հետքեր։

Այսպիսով, անձամբ և առցանց հավաքված կտորներից ի հայտ եկան մեր քաղաքային լեգենդները։

Ուրվականը ռելսերի վրա

Այրացի կնոջ պատմած պատմությունը մինչ օրս նրան շփոթեցնում և թեթևակի սարսուռ է պատճառում։ Դա տեղի է ունեցել ձմռանը, երբ Թբիլիսիից Շիրակ ուղևորվող գնացքի վարորդը ձյունածածկ գծերի վրա նկատեց մի կնոջ։ Նա կանգնած էր գնացքի ուղիղ առջևում, և այն ստիպված էր կտրուկ արգելակել։ Սակայն, երբ նա դուրս եկավ խցիկից, ոչ մեկին չտեսավ։ Ռելսերի վրա մնաց միայն մի փոքրիկ կապոց, և, ըստ նրա, այնտեղ երեխա կար։ Մանուկը կենդանի էր, բայց հազիվ էր շնչում։

Կոնդուկտորն ասում է, որ այդ ժամանակ ինքը ազատ էր աշխատանքից, բայց հիշում է, թե ինչպես էին երկաթուղու վրա աշխատող բոլոր մարդիկ քննարկում միջադեպը։ Պատմությունը տարածվեց ամբողջ տարածքում։ Գյուղում երկար ժամանակ լուրեր էին պտտվում. ոմանք ասում էին, որ երեխային լքել է խորթ մայրը։ Մյուսները պնդում էին, որ նա է կանգնած գծերի վրա։ Բայց ոչ ոք երբեք չգիտեր՝ այս կինն էր, թե ուրիշ մեկը։

Ասում են, որ այդ գիշերվանից հետո մեքենավարը երկար ժամանակ չէր կարողանում ուշքի գալ։ Նա պնդում էր, որ կինը կանգնած էր ուղիղ գծերի վրա՝ նայելով լուսարձակներին, և երբ նա դուրս եկավ, կինը, կարծես, անհետացավ։

Կարաբալա՝ Երևանի «Սև տղան»

Մենք այս պատմությունը գտանք առցանց՝ հավաքելով հատվածներ բլոգներից և ֆորումներից։ Կարաբալան հայերեն նշանակում է «սև տղա»։ Դա քաղաքային թափառաշրջիկի անունն էր՝ 20-րդ դարի սկզբի Երևանի իսկական լեգենդ։

Նրա անունը Ստեփան Հարությունյան էր։ Հարուստ ընտանիքից լինելով՝ նա ամեն ինչ կորցրեց խորհրդային ժամանակաշրջանում։ Կառավարությանը հրապարակայնորեն վիրավորելու համար Ստեփանը բանտարկվեց։ Երբ նա բանտում էր, կինը ամուսնացավ մեկ այլ տղամարդու հետ և արգելեց նրան տեսնել իրենց որդուն։ Ազատ արձակվելուց հետո, անտուն և ընտանիք չունեցող Հարությունյանը սկսեց թափառել Աբովյան փողոցում՝ անցորդներին ծաղիկներ նվիրելով։

Ասում են, որ իր անփույթ տեսքի պատճառով նրան անվանեցին Կարաբալա։ Սակայն բանաստեղծ Եղիշե Չարենցը նույնպես հիշատակում էր այս անունը. նրանք նույն խուցն էին կիսում։ Լուրեր կան, որ Կարաբալան սիրահարված էր դերասանուհի Արուս Ոսկանյանին։ Նա վարդեր էր նվիրում նրան, երբ նա թատրոն էր գնում, և նրա մահից հետո տարիներ շարունակ ծաղիկներ էր բերում նրա գերեզմանին։

Նրան ձմռանը գտել են սառած-մեռած նույն Աբովյան փողոցում։ Այսօր փողոցի ստորոտում նրա հուշարձանն է կանգնած. մի տղամարդ՝ հնամաշ հագուստով, ձեռքում ծաղկի զամբյուղ։ Անցորդները երբեմն նկատում են ծաղիկների կողքին դրված թարմ վարդ՝ ոչ ոք չգիտի, թե ով է այն բերել։

Ավտոստոպով գնացողը, որը գոյություն չունի

Այս պատմությունը հայտնվում է այստեղ-այնտեղ՝ ֆորումներում, վարորդների պատմություններում, առցանց մեկնաբանություններում։ Մենք դրա սկիզբը գտանք չորս տարվա պատմություն ունեցող Reddit ֆորումում։ «Մի տղամարդ մի գիշեր ավտոստոպով տանում է մի լուռ, քաղաքավարի զբոսնողի։ Նա նրան տանում է իր տուն, իսկ առավոտյան նկատում է, որ նա մոռացել էր շարֆն ավտոմեքենայում։ Նա վերադառնում է, թակում նրանց տան դուռը, և մի տարեց կին է բացում այն։ «Դուք չէիք կարող բերել իմ որդուն», - ասում է կինը։ «Նա մահացել է վթարի հետևանքով տասը տարի առաջ...»:

Ոմանք ասում են, որ տունը Աբովյանում է, մյուսները՝ Հրազդանում։ Ոմանք երդվում են, որ տեսել են շարֆը, մյուսները պնդում են, որ դա ամբողջությամբ հորինվածք է։ Մեկնաբանները գրել են, որ այս պատմությունը 1990-ականներին տաքսու վարորդների սիրելի պատմությունն էր՝ կամ ուղևորներին վախեցնելու, կամ իրենց գործընկերներին զգուշացնելու համար։ Նմանատիպ պատմություններ կարելի է լսել բոլոր երկրներում, և, ինչպես պարզվում է, Հայաստանը բացառություն չէ։

Անցյալից մի կին

Այս լեգենդը գալիս է Երևանի մետրոպոլիտենից։ Ասում են, որ 1980-ականներին, մետրոյի բացումից կարճ ժամանակ անց, Բարեկամություն տերմինալի կայարանում հայտնվել է մեկ այլ ժամանակի «բնակիչ»։ Դեպո աշխատողները պատմել են, որ գիշերը մի կին, որը հնաոճ զգեստով և բարձր սանրվածքով էր, կարծես 19-րդ դարի վերջի լուսանկարից դուրս եկած լիներ, երբեմն իջնում ​​էր անջատված շարժասանդուղքով։ Ինչ-որ մեկը նրան տեսել էր մարմարե սալիկի մոտ, որի վրա փորագրված էր իրեն զարմանալիորեն նման մի կնոջ կերպար։

Մետրոյի աշխատողները փորձել են դա վերագրել հոգնածությանը, բայց նրանք ասում են, որ պահակները և գիշերային գնացքի մեքենավարները երկար ժամանակ պտտվում էին կայարանում՝ փորձելով ինչ-որ բան պարզել։ Եվ ուղևորները, նստելով վերջին գնացքը, հետևում էին. գուցե նրանք նկատեին նույն կնոջը՝ անցյալի սանրվածքով։

Կարմիր քարանձավի ուրվականը

Մոռացված հայկական սարսափ պատմություններ փնտրելիս մենք հանդիպեցինք 2011 թվականին ոմն Վահե Մարտիրոսյանի կողմից հրապարակված մի բլոգի։ Հոդվածը վերնագրված էր «Կարմիր քարանձավի ուրվականը»։ Հեղինակը բացատրում էր, որ վիճելի քարանձավը գտնվում է Վայոց ձորում և հայտնաբերվել է դեռևս 1990-ականներին։ Դժվար մուտքի պատճառով քչերն են համարձակվում իջնել։ Վահեն պնդում էր, որ ինքը տասներեք հոգուց բաղկացած խմբի հետ ուսումնասիրել է քարանձավը, բայց հետ է մնացել։

Սկզբում նա նկատել է բեզոարյան այծի գանգը, ապա մի քանի կերած ոսկորներ, իսկ հետո՝ իր ոտքերի տակ՝ սպիտակ օձանման արարածներ, որոնք հանկարծակի սառչել են ու վերածվել... սնկերի։ Երբ նա նայել է վերև, իր վերևում, մի ուրվական «սավառնում» էր սառած օդում՝ մարդկային ուրվագիծ, կարծես հյուսված և Քարից և լույսից։

Այնուհետև, ըստ օգտատիրոջ, ամեն ինչ վերածվել է գրեթե միստիկ-գիտական ​​​​տեսարանի. առաստաղից լյումինեսցենտային լույսի հոսք էր թափվում, և պատին սկսեց հայտնվել մարդկային դեմքի հոլոգրամ՝ «մոխրագույն մազեր, աչքեր, պարանոց», ապա՝ լիարժեք ուրվագիծ։ Հեղինակը գրել է, որ ուրվականը, կարծես, պատրաստվում էր մարմնավորվել, բայց երբ նա մեկնեց ձեռքը, այն անմիջապես հալվեց խավարի մեջ։

«Գուցե լավագույնը դա էր»,-եզրափակել է Վահեն իր գրառումը։ «Հակառակ դեպքում, ո՞վ գիտի, գուցե ուրվականը կարոտում է կենդանի մարմին և կցանկանա համտեսել ինձ»։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Как были чмошниками, так и остались. Аршак КарапетянUcom поделилась опытом участия бизнеса в сохранении природы в Синей зоне COP17«Вот скриншот, деньги переведены»: IDBank предупреждает о мошенничестве с поддельными платежамиКак конфликт подводит биоразнообразие к критической чертеПервые шаги в карьере вместе с IDBank: стартовал 16-й поток программы IDreamЦифровая архитектура устойчивого будущего: статья IDBank в журнале Regional PostКак вы думаете, где будет Армения?Нам ещё долго придется стоять в очереди, чтобы вступить в ЕСRate.Trading. Новая цифровая культура обмена валюты Цифровое будущее и устойчивое развитие: председатель правления IDBank в интервью ForbesНа COP17 представили книгу «Тайная тропа Овазадзора», изданную при поддержке Ucom Ucom раскрыла роль технологий в сохранении природы на COP17Следующие два месяца могут стать судьбоносными для Армении. Аршак Карапетян«Житель Степанавана своим голосом покажет, что все попытки обмануть его с помощью видеозаписей обречены на провал»: партия «Сильная Армения» При поддержке Ucom фестиваль «SunChild» объединяет кино и заботу о природеДень рождения в Италии с ЮнибанкомЯ знал о его проазербайджанской позиции и, будучи советником, сдерживал его. Аршак КарапетянВТБ (Армения) поддержал инициативу Newmag BOOK DONATION в городе РазданТревожный сигнал из Шикахога: когда природа кричит о помощи, а мир проводит «зеленые» форумы: «Паст»Idram и IDBank приняли участие в открытии павильона «Мой лес Армения» на COP17Мигранты в обмен на европейское будущее: какую цену готова заплатить Армения? Юнибанк получил рейтинг устойчивого развития B++ от Agents for Impact GmbHUcom — стратегический партнер Yerevan Conservation Symposium 2026 IDBank представит экологические и инновационные инициативы на COP17Устроили клоунаду чтобы удержаться у властиДоберутся ли медведи из Шикаоха до COP17?При поддержке Ucom в Паруйр-Севаке установлена новая камера с ИИ для мониторинга дикой природы35 лет доверия: IDBank празднует вместе со своими клиентами«Из класса — на орбиту»: при поддержке Ucom «Космос 1.0» внедряется в 15 школах АрменииРиторика Баку не приведет к миру․ Аршак КарапетянРубеж| Важно оценить, что происходит на армяно-азербайджанской границе․ Аршак КарапетянUcom вместе с FPWC примет участие в COP17, представив результаты многолетнего экологического сотрудничества«Бойня» на Амулсаре. Манифест отступничества, экологического преступления и заговора против государственностиТайные инспекторы Michelin в Армении: кто может получить первую звезду? Армения между ОДКБ и новыми вызовами: что стоит за дискуссией о базе в Гюмри«Золотой час»։ IDBank объясняет, как правильно действовать после атаки мошенниковМы — рабочая сила, которая пашет на иностранное государство?Юнибанк выпустил бессрочные облигации с годовой купонной доходностью 13,2% Ucom оценила экологические показатели своей деятельностиРоссия представляет на выставке «ADEX-2026» в Баку масштабную экспозициюРубеж| Где будут судить дезертира?. Аршак КарапетянЮнибанк предлагает долларовые облигации с годовой купонной доходностью 6%Ucom — официальный партнер Армяно-британского бизнес-форума 2026На Эребуни 20/52 открылся обновленный Центр продаж и обслуживания Ucom Юнибанк вступил в Армянскую ассоциацию солнечной энергетикиРубеж| В азербайджанских мечетях молятся точно не на древнеазербайджанском языке. Аршак КарапетянАмериабанк — самый инновационный цифровой банк в Армении: 9 наград в рамках премии Global Finance «Лучший цифровой банк» ВТБ (Армения) предлагает корпоративным клиентам эффективные решения для управления свободными средствамиЮнибанк и Picsart Academy провели «День знаний» для детейЮнибанк выпустил облигации в драмах и долларах США с купонной доходностью 10,3% и 6%