Գիտնականները վերծանել են Մեռյալ ծովի ամենահանելուկային ձեռագրերից մեկը
КУЛЬТУРА
Գիտնականները մեծ առաջընթաց են գրանցել Մեռյալ ծովի ձեռագրերի ուսումնասիրության մեջ՝ վերծանելով տասնամյակներ շարունակ անհասկանալի մնացած ամենաառեղծվածային եւ դժվարընթեռնելի բեկորներից մի քանիսը։
Դրանք այսպես կոչված «գաղտնի B» տեքստերն են՝ ձեռագրերի փոքր բեկորներ, որոնք գրված են հատուկ գաղտնագրով՝ օգտագործելով աղոտ եբրայերեն եւ հունարեն նիշեր հիշեցնող փոփոխված տառեր։ Տեքստերը հայտնաբերվել են Հրեաստանի անապատի քարանձավներում, Կումրանի ձեռագրերի մեջ, սակայն երկար ժամանակ գրեթե անհնար էր մեկնաբանել դրանք, քանի որ վատ էին պահպանվել եւ անսովոր գիր ունեին։
Վերծանման բանալին հայտնաբերել է Գրոնինգենի համալսարանի հետազոտող Էմանուել Օլիվեյրոն, որն օգտագործել է դասական գաղտնագրությունը եւ վիճակագրական վերլուծությունը։ Նա կենտրոնացել է խորհրդանիշների կրկնվող հաջորդականությունների վրա եւ համեմատել դրանք Երկրորդ տաճարի ժամանակաշրջանի հայտնի կրոնական տեքստերի կառուցվածքի հետ։ Որոշիչ պահերից մեկը «Իսրայել» բառի ճանաչումն էր, որը հնարավորություն տվեց հաստատել կոդավորված նշանների եւ սովորական տառերի միջեւ համապատասխանությունը։
Դրանից հետո վերծանվեցին այլ բեկորներ։ Տեքստերը բացահայտեցին ծանոթ կրոնական բանաձեւեր եւ փոխաբերական արտահայտություններ, այդ թվում՝ հղումներ Իսրայելին եւ Հուդային, աստվածային փառքին եւ մարգարեական իրադարձություններին։ Հատկապես հետաքրքրաշարժ մի հատված խոսում է մեկի մասին, ով «դամբարանների շուրջը բլուրներ է կառուցում», արտահայտություն, որի իմաստը մնում է վիճելի։ Կան նաեւ հղումներ ծեսերի կամ սրբազան իրադարձությունների հետ կապված ժամանակներին եւ գործողություններին, ինչը ենթադրում է, որ տեքստերն ունեցել են կրոնական կամ ծիսական նշանակություն։
Հայտնագործությունը ցույց է տալիս, որ նույնիսկ ամենագաղտնագրված եւ բեկորային ձեռագրերը պարունակում են կարեւոր ապացույցներ հին համայնքների հոգեւոր կյանքի մասին։ «Գաղտնի B»-ի վերծանումը ոչ միայն լուծում է Կումրանի ձեռագրերի երկարատեւ առեղծվածներից մեկը, այլեւ ընդլայնում է մեր պատկերացումները երկու հազար տարի առաջ ստեղծված տեքստերի բարդության եւ բազմաշերտ բնույթի մասին։
Заявление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю второй годовщине сдачи Арцаха и депортации армян
Ральф Йирикян встретился с участниками программы Ucom Fellowship
Юнибанк — титульный спонсор футбольного клуба «Алашкерт»
Колл-центр Юнибанка по будням перешел на круглосуточную работу
Ральф Йирикян обсудил с участниками Школы лидерства вызовы современного
управления
Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp Nairi
По новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» 
Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак Карапетян
Ucom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связи
Ни один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак Карапетян
Отношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика
Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%
Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак Карапетян
Полный каталог Armflix вновь доступен на Uplay
Всё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой
Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон
приняли, чтобы не допустить референдума»
Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановить
Присоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим!
Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026
Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак Карапетян
Стипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мира
Юнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете
«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу
Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy»
Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей среды
Кто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян
Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному году
Обновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри
Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян
«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалу
Предатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак Карапетян
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай
Арам Барсегян назначен генеральным директором Team Telecom Armenia, Айк Есаян возглавит группу компаний Team
Поздравительное письмо Его Святейшеству Гарегину II с 75-летием
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня принятия Декларации о независимости Армении
Казахстан выбирает новый парламент — Курултай
Придет момент, когда эта власть начнет убеждать, что мы не христиане. Аршак Карапетян
Программа «Бок о бок» для семей из Арцаха, проживающих в общине Севан: IDBank
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю 75-летия со дня рождения Верховного Патриарха и Католикоса Всех армян, Его Святейшества Гарегина II
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Стартовал финальный этап турнира Junius
Церемония награждения победителей конкурса «100 лучших студентов Армении»: вручение сертификатов
Новый Samsung Galaxy A27 в рамках специального предложения Ucom «Снова в школу 2026»
Миллениалы, Gen Z или Gen Alpha: как разные поколения готовятся к новому учебному году: Idram&IDBank
Финансовая грамотность в палаточном лагере Республиканского центра детей и подростков: Idram и IDBank
