Ո՞րն է ավելի ճիշտ՝ ֆրանսիակա՞ն, թե՞ հունահռոմեկան ըմբշամարտ. «Փաստ»
ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Ըմբշամարտը ամենահին մարտարվեստներից է։ Շատ հազարամյակներ մարդիկ պայքարելու հմտություններն օգտագործել են ոչ միայն գոյատևելու կամ զվարճանալու, այլ նաև ֆիզիկական և հոգևոր զարգացման համար: Ժամանակի ընթացքում ըմբշամարտն ավելի բովանդակալից է դարձել և արմատավորվել կյանքում որպես ինքնապաշտպանության համար նախատեսված գործողությունների առանձին համալիր:
Տարեգրություններն ու հին ձեռագրերը վկայում են, որ ըմբշամարտն ամենամեծ ժողովրդականությունը ձեռք է բերել Հին Հունաստանում, որտեղ մ.թ.ա. 704 թվականին այն ներառվել է հնագույն Օլիմպիական խաղերի ծրագրում։ Ըմբշամարտի կանոնների առաջին ստեղծողը եղել է հույն մարզիկ Թեսեուսը։ Այն ժամանակ և՛ Պյութագորասը, և՛ Պլատոնը և՛, իհարկե, Օլիմպիական խաղերի բազմակի հաղթող Միլոն Կրոտոնցին են համարվել ժամանակի հայտնի ըմբիշներ։
Հետագայում հռոմեացիները հաճույքով վերցրել են հույների այդ կիրքը: Բայց նրանց մոտ ըմբշամարտն ավելի շատ նման է եղել բռնցքամարտի կամ գլադիատորական կռվի, իսկ հաղթողներն անմիջապես դարձել են ժողովրդի կուռքերը։
Հետագայում Եվրոպայում հունահռոմեական ըմբշամարտն առավել զարգացում է ստացել Ֆրանսիայում 19-րդ դարի սկզբին, և արդեն եղել են որոշակի կանոններ: Ի տարբերություն ազատ ոճի, հունահռոմեական ոճի ըմբշամարտում ոտքերի հետ ցանկացած գործողություն արգելված է, բռնումներն իրականացվում են միայն ձեռքով, և հաղթում է այն մարզիկը, որն առաջինն է մրցակցի երկու ուսերը դնում գետնին:
Այդ՝ ֆրանսիական ըմբշամարտը, ինչպես այն շարունակել էին որոշները կոչել նույնիսկ մինչև 1948 թվականը, թեպետ վաղուց դրա անունը փոխվել էր, հսկայական ժողովրդականություն է ձեռք բերել հասարակ մարդկանց և կրկեսի արտիստների շրջանում: Ժամանակի ընթացքում սկսել են անցկացվել քաղաքային և ազգային առաջնություններ։ Աշխարհի տարբեր ծայրերից սկսել են մարզիկներ գալ Ֆրանսիա մրցումներին մասնակցելու համար։ Արդյունքում ֆրանսիական ըմբշամարտը համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել: 1896 թվականին ֆրանսիական ըմբշամարտը վերանվանվել է հունահռոմեականի և հետո ներառվել է ժամանակակից առաջին ամառային Օլիմպիական խաղերի ծրագրում։ 1898 թվականին անցկացվել է Եվրոպայի առաջին առաջնությունը, իսկ 1904 թվականին՝ այդ նոր մարզաձևի աշխարհի առաջնությունը։ 1912 թվականին ստեղծվել է ըմբշամարտի միջազգային ֆեդերացիան։
Հունահռոմեական ըմբշամարտը ժամանակին տարածված է եղել ամբողջ ԽՍՀՄ-ում, և , իհարկե, Հայաստանը ևս դրանից անմասն չի մնացել: Հայ մարզիկները ինչպես ԽՍՀՄ-ում, այնպես էլ ներկայում՝ անկախ Հայաստանի պատմության ընթացքում լավագույնս են ներկայանում բազմաթիվ միջազգային հարթակներում: Հունահռոմեական ըմբշամարտը մարտարվեստի չափանիշ է։ Ողջ աշխարհում է այն զարգանում, և հպարտությամբ կարող ենք ասել, որ հայկական դպրոցը այդ մարզաձևի լավագույն դպրոցների շարքում է։
ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp Nairi
По новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» 
Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак Карапетян
Ucom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связи
Ни один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак Карапетян
Отношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика
Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%
Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак Карапетян
Полный каталог Armflix вновь доступен на Uplay
Всё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой
Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон
приняли, чтобы не допустить референдума»
Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении?
Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановить
Присоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим!
Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026
Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»
Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак Карапетян
Стипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мира
Юнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете
«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу
Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy»
Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей среды
Кто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян
Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному году
Обновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри
Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян
«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалу
Предатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак Карапетян
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай
Арам Барсегян назначен генеральным директором Team Telecom Armenia, Айк Есаян возглавит группу компаний Team
Поздравительное письмо Его Святейшеству Гарегину II с 75-летием
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня принятия Декларации о независимости Армении
Казахстан выбирает новый парламент — Курултай
Придет момент, когда эта власть начнет убеждать, что мы не христиане. Аршак Карапетян
Программа «Бок о бок» для семей из Арцаха, проживающих в общине Севан: IDBank
Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю 75-летия со дня рождения Верховного Патриарха и Католикоса Всех армян, Его Святейшества Гарегина II
История покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян
Стартовал финальный этап турнира Junius
Церемония награждения победителей конкурса «100 лучших студентов Армении»: вручение сертификатов
Новый Samsung Galaxy A27 в рамках специального предложения Ucom «Снова в школу 2026»
Миллениалы, Gen Z или Gen Alpha: как разные поколения готовятся к новому учебному году: Idram&IDBank
Финансовая грамотность в палаточном лагере Республиканского центра детей и подростков: Idram и IDBank
Секреты мира финансов в лагере «Айорди»: Idram&IDBank
ВТБ (Армения) продолжает развивать возможности кредитования малого бизнеса
При поддержке Ucom стартовал второй этап образовательной программы ArmDrone по FPV-дронам
А сейчас Алиев требует закрыть АЭС.Браво, господа, аплодисменты
Лидер Движения «Всеармянский фронт» Аршак Карапетян проведёт пресс-конференцию на тему «События на Южном Кавказе, внутриполитическая ситуация в Армении» 
