Ռուսաստանից Հայաստան ի՞նչ վարակիչ հիվանդություններ կարող են ներթափանցել

Միջազգային ուղևորահոսքի պայմաններում վարակիչ հիվանդությունները կարող են մի երկրից մյուսը տարածվել նույնիսկ այն դեպքում, երբ տվյալ երկրում համաճարակային իրավիճակը վերահսկվում է։ Ռուսաստանից Հայաստան ժամանող քաղաքացիների միջոցով նույնպես կարող են ներթափանցել տարբեր վարակներ։ Դրանցից մի քանիսը սեզոնային բնույթ ունեն, մյուսները՝ ավելի լուրջ առողջապահական ռիսկեր են ներկայացնում։

Վերջին շրջանում այս թեման հատկապես արդիական է դարձել Ռուսաստանում՝ Իրկուտսկի մարզում գրանցված դեպքից հետո, երբ հակաժանտախտային գիտահետազոտական ինստիտուտի աշխատակիցը մահացել էր ծանր թոքաբորբից։ Սկզբնական տեղեկություններում կասկածներ էին հնչել թոքային ժանտախտի վերաբերյալ, սակայն հետագայում Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը հայտնել է, որ ռուսական իշխանությունների ներկայացրած տվյալներով՝ ժանտախտ չի հաստատվել, իսկ մահվան պատճառը մնացել է չպարզված ծագման թոքաբորբ։ Կապված անձանց շրջանում վտանգավոր հարուցիչներ չեն հայտնաբերվել։ 

Ժանտախտ․ արդյո՞ք կա ներթափանցման վտանգ

Այս դեպքի պատճառով Հայաստանում հոկտեմբերի 8-ին ստեղծվել է միջգերատեսչական հանձնաժողով, որի նպատակն է կանխել Ռուսաստանից ժանտախտի հնարավոր ներթափանցումն ու տարածումը։ Առողջապահության նախարարության փոխանցմամբ՝ հայկական կողմը կապի մեջ է Ռուսաստանի համապատասխան կառույցների և ԱՀԿ-ի հետ, իսկ իրավիճակը վերահսկվում է։ 

Թոքային ժանտախտը վտանգավոր վարակ է, որը կարող է փոխանցվել հիվանդ մարդու շնչառական արտազատուկների միջոցով՝ հատկապես սերտ շփման պայմաններում։ Սակայն այս պահին Իրկուտսկի դեպքի հետ կապված ԱՀԿ-ն վարակի տարածման ապացույցներ չի արձանագրել և ճանապարհորդության կամ առևտրի սահմանափակումներ չի առաջարկել։ 

Կարմրուկ․ ներմուծման հավանականություն ունեցող վարակ

Ռուսաստանում կարմրուկի դեպքերը շարունակում են մնալ հանրային առողջապահության ուշադրության կենտրոնում։ Հիվանդությունը խիստ վարակիչ է և տարածվում է օդակաթիլային ճանապարհով։ Այն կարող է առաջացնել բարձր ջերմություն, հազ, աչքերի կարմրություն և մաշկային ցան։ Հատկապես խոցելի են չպատվաստված երեխաները։

Հայաստանում նույնպես նախկինում արձանագրվել են ներմուծված կարմրուկի դեպքեր։ Ուստի պատվաստումների ամբողջականությունը կարևոր նշանակություն ունի հիվանդության տարածումը կանխելու համար։

Գրիպ և այլ շնչառական վարակներ

Ռուսաստանից Հայաստան ժամանողների միջոցով կարող են տարածվել նաև սեզոնային գրիպը, COVID-19-ը և այլ սուր շնչառական վարակներ։ Դրանց փոխանցումը հնարավոր է նույնիսկ այն ժամանակ, երբ հիվանդության ախտանշանները դեռ արտահայտված չեն։

Առավել զգուշավոր պետք է լինեն տարեցները, փոքր երեխաները, հղիները և քրոնիկ հիվանդություններ ունեցող անձինք։

Տիզերով փոխանցվող էնցեֆալիտ

Ռուսաստանի որոշ շրջաններում տարածված է նաև տիզերով փոխանցվող էնցեֆալիտը։ Վարակը հիմնականում փոխանցվում է վարակված տզի խայթոցով, իսկ որոշ դեպքերում՝ չպաստերիզացված կաթնամթերքի օգտագործմամբ։ Այն կարող է առաջացնել ջերմություն, գլխացավ, իսկ ծանր դեպքերում՝ նյարդային համակարգի ախտահարում։ Այս հիվանդությունը Հայաստան ժամանողների համար առավելապես անհատական ռիսկ է, հատկապես եթե նրանք այցելել են Ռուսաստանի անտառային կամ տիզերով վարակված տարածքներ։ 

Ի՞նչ պետք է իմանան քաղաքացիները

Մասնագետների խորհուրդները հիմնականում վերաբերում են կանխարգելմանը․ անհրաժեշտ է հետևել պատվաստումների օրացույցին, հիվանդության ախտանշանների դեպքում խուսափել մարդկանց հետ սերտ շփումից և դիմել բժշկի։ Ռուսաստանից վերադարձած կամ ժամանած անձանց մոտ բարձր ջերմության, ուժեղ հազի, ցանի կամ ընդհանուր վիճակի կտրուկ վատացման դեպքում կարևոր է բժշկին հայտնել նաև վերջին ուղևորության մասին։

Past.am-ը հիշեցնում է, որ որևէ երկրից ժամանող յուրաքանչյուր քաղաքացի վարակակիր չէ, իսկ հիվանդության ներմուծման հավանականությունը դեռ չի նշանակում համաճարակի առաջացման վտանգ։ Կարևոր է հիմնվել պաշտոնական առողջապահական տվյալների, այլ ոչ թե չստուգված լուրերի վրա։

Հայաստանի առողջապահական մարմինների և միջազգային կառույցների կողմից իրավիճակի մշտադիտարկումը թույլ է տալիս ժամանակին արձագանքել հնարավոր վտանգներին։ Past.am-ը կհետևի զարգացումներին և կներկայացնի պաշտոնական նոր տեղեկությունները։