Ереван, 13.Февраль.2026,
00
:
00
ВАЖНО


5 հոգեբանական էֆեկտներ, որոնք ազդում են մեր պահվածքի վրա

ЛАЙФ

Ձեզ ենք ներկայացնում մի քանի հետաքրքիր հոգեբանական փաստեր, որոնք ազդում են մեր պահվածքի վրա:

  1. Ձեզ ավելի շատ կհավանեն, եթե դուք իդեալական չլինեք

    Պրատֆալի էֆեկտի համաձայն՝ սխալներ գործելը մարդուն գրավիչ է դարձնում: Այն մարդիկ, ովքեր երբեք սխալներ չեն գործում, մարդկանց կողմից ավելի քիչ գրավիչ են համարվում, քան երբեմն սխալներ գործողները: Այս տեսությունն ուսումնասիրվել է հոգեբան Էլլիոտ Արոնսոնի կողմից: Իր թեստի մեջ նա մասնակիցներին խնդրել է մի քանի ձայնագրություններ լսել, որտեղ մարդիկ հարցերի են պատասխանում: Ձայնագրություններից մեկում խոսողը սուրճով լի բաժակը վայր է գցում, և երբ թեստի մասնակիցներին խնդրում են ընտրել այն ձայնագրությունը, որն իրենց դուր է եկել, նրանց մեծամասնությունն ընտրում է այն ձայնագրությունը, որտեղ հարցերին պատասխանողը սուրճի բաժակը վայր է գցում:

Ուստի Պրատիֆալի էֆեկտը մեզ սովորեցնում է, որ երբեմն սխալներ գործելլը ոչ միայն վատ չէ, այլ նաև կարող է մեզ օգուտ բերել:

  1. Մեծ սպասելիքները կբերեն ավելի լավ ձեռքբերումների

    Պիգմալիոնի էֆեկտ կոչվող այս տեսությունը առաջին անգամ փորձարկվել է հոգեբան Ռոբերտ Ռոզենթհալի կողմից: Ռոզենթհալը առաջին և երկրորդ դասարանցիներին թեստ է տվել, որի համար նրանք գնահատականներ էին ստանալու և ապա նա ուսուցիչներին ստիպել է հավատալ, որ որոշ աշակերտներ ավելի ընդունակ են, քան մյուսները: Իրականում Ռոզենթհալը ընտրել էր պատահական աշակերտների՝ անկախ նրանց IQ թեստերի արդյունքների: Տարվա վերջում, երբ աշակերտներին կրկին թեստ էին տվել, ավելի «ընդունակ» համարվող աշակերտները իրականում ավելի շատ էին առաջադիմել, քան նրանց համադասարանցիները: Ի՞նչն էր սրա պատճառը: Հետագայում թեստերը ցույց տվեցին, որ ուսուցիչները ենթագիտակցորեն ավելի շատ հնարավորություններ և ուշադրություն տրամադրել էին հենց այն երեխաներին, որոնց Ռոզենթհալը ավելի ընդունակ էր համարել: Հենց այդ պատճառով այդ խմբի երեխաներից սպասելիքներն ավելի շատ էին և հենց այդ սպասելիքներն էլ ստեղծել էին իրականությունը:

  2. Ինչքան շատ ընտրության հնարավորություն ունենք, այնքան ավելի քիչ ենք բավարարված մեր որոշումներով

    Երբևէ եղե՞լ եք զղջացող գնորդի դերում: Եթե այո՝ ուրեմն ձեզ ծանոթ է ընտրության պարադոքսի էֆեկտը: Նույնիսկ եթե տարբեր ընտրությունների մեջ մեր որոշումը ամենաճիշտն է, մենք ամենայն հավանականությամբ ավելի քիչ բավարարված և քիչ երջանիկ կլինենք մեր որոշմամբ: Անշուշտ՝ այս իրավիճակը ձեզ ծանոթ է: Այս իրավիճակի միակ լուծումը կարող է լինել հետևյալը. Ինքներդ ձեզ ավելի քիչ ընտրություններ տվեք, կենտրոնացեք միայն այն բաների վրա, որոնք ձեզ երջանիկ են դարձնում: Եվ վերջապես՝ արեք այն, ինչը ձեր կյանքին իմաստ է հաղորդում:

  3. Ինչքան շատ մարդիկ են տեսնում կարիքավոր մարդու, այնքան ավելի քիչ են օգնում նրան

Հետազոտողները սա անվանում են «պատասխանատվության շփոթմունք»: Սա այն իրավիճակն է, երբ մարդիկ ավելի քիչ պատասխանատու են իրենց զգում, երբ իրենց կողքին այլ մարդիկ կան: Իրականում՝ մարդուն օգնելու հավանականությունը կախված է, թե քանի մարդ կա տվյալ պահին այդ վայրում: Ուրեմն եթե դուք օգնության կարիք ունեք, մի փնտրեք այն ամբոխի մեջ:

Դիտորդի էֆեկտը ուսումնասիրվել է հոգեբաններ Բիբբ Լատանեի և Ջոն Դարլիի կողմից: Ըստ հետազոտության մարդկանց 85%-ը օգնության ձեռք էր մեկնում խեղդվող մարդուն, երբ տվյալ պահին միայնակ էին, իսկ միայնակ չլինելու դեպքում նրանց 65%-ն էր օգնության հասնում: Ավելին՝ եթե մարդու կողքին ևս չորս հոգի կային օգնելու հավանականությունը իջնում էր 31%-ով:

  1. Ձեր սխալներն այնքան էլ նկատելի չեն, որքան, որ դուք եք մտածում

    Մեր՝ անվերջ սխալներ գործելու զգացումը մեր մտքերի արդյունքն է, և այն չի համապատասխանում իրականությանը: Ըստ լուսարձակի էֆեկտի՝ մարդիկ այնքան շատ չեն ուշադրություն դարձնում մեր սխալներին, որքան մենք:

Իրականում մեզ թվում է, թե մենք միշտ լուսարձակի լույսի տակ ենք, և մեզ բոլորը նկատում են: Սակայն իրականում դա այդպես չէ: Սա գիտակցելով մենք կարող ենք ավելի ինքնավստահ դառնալ և հանգիստ զգալ:

Ուստի մյուս անգամ եթե որևէ սխալ եք գործում, կարող եք հանգիստ լինել, քանի որ դրա ազդեցությունը շատ ավելի փոքր է, քան դուք կարծում եք:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը:

Создают хаос, а затем думают, как его преодолеть: «Паст»Противоположная сторона… антицерковной «реформы»: «Паст»Ucom предлагает корпоративным клиентам комплексную услугу по построению внутренних сетей С какой политической силой будет участвовать на выборах «Страна для жизни»? «Паст»На пути к разрушению церкви «хватается за пену»: «Паст»Еврокомиссия объявила о мерах по ускорению производства дронов и систем противодействия имВодитель пострадавшего вследствие камнепада на проспекте Мясникяна автомобиля рассказал, как это былоВ Армении начнет работать монетизация YouTubeСуд в Германии приговорил к тюремному сроку гражданина США по делу о шпионаже в пользу КитаяЮнибанк стал членом А-уровня Армяно-британской торгово-промышленной палаты Зимние приключения продолжаются в Myler: Idram&IDBankСовет Европы согласился лишить дипломатического иммунитета бывшего генсека в связи с делом Эпштейна Сила одного драма — общественной организации Матeмик Учёные впервые исследовали банки Дарвина с помощью уникального лазерного метода без вскрытияРубен Варданян: Я представляю армянский народ здесь, на этом суде, не боюсь никакого наказания или решенияПервый трейлер «Дьявол носит Prada 2» — смех, интриги и стильВалерий Царукян продолжит карьеру в «Ахмате»В Москве состоится масштабное шоу скрипача-виртуоза Самвела АйрапетянаТрамп: Иран поступил бы глупо, если бы не заключил сделку с СШАНетаньяху обсудил в Вашингтоне с Уиткоффом и Кушнером переговоры США с ИраномК каким ещё мерам прибегнет Пашинян, чтобы сорвать Собрание епископов? «Паст»Попытаются применить «западный» сценарий в «армянизированном» варианте: «Паст» В прошлом ЭСА на протяжении многих лет оказывала поддержку Церкви: «Паст»В Польше создают военный резерв повышенной готовностиSCMP: в Китае обнаружили антитело для борьбы с лихорадкой SFTSВновь открылся филиал IDBank «Нор Норк»Вице-президент США Дж. Д. Вэнс прибыл в резиденцию премьер-министра Республики АрменияЕвропа пытается вредить взаимодействию России и Закавказья — ЛавровСуд над бывшим премьером Арцаха Рубеном Варданяном в Баку продолжится 10 февраляФСБ объявила, что подозреваемые в покушении на замглавы ГРУ Владимира Алексеева признали винуМаск пообещал защитить любого, кто расскажет правду об ЭпштейнеТеперь от чего «расстроены» ГД-вцы? «Паст»Что показывают просмотры и реакции на пресс-конференцию Роберта Кочаряна? «Паст»Призовое «братство»... за счет тысяч жертв, лишений и насильственного переселения: «Паст»WSJ: Иран отказался приостанавливать обогащение урана в ходе переговоров с СШАСамый богатый человек в мире признал, что деньги не приносят счастьяАрмения – на обложке французского журнала Le Courrier de l’AtlasПоздравляю Вас с днём рождения, господин генерал. полковник запаса Вооружённых сил РА Артом СимонянАрхиепископ Микаэл Аджапахян отпущен под домашний арестДавид Хачатрян – чемпион Европы по стрельбеГлава МТУИ РА и посол Ирана обсудили вопросы сотрудничестваКопыркин: Москва готова к обсуждениям возможности подключения России к проекту «Маршрут Трампа»Архиепископ Микаэл Аджапахян подал жалобу в ЕСПЧВ Норвегии начали расследование против экс-премьера из-за досье ЭпштейнаПремия за “укрепление братства” или “карт-бланш на геноцид”? Общественность требует отменить присуждение премии Zayed Award Алиеву и Пашиняну В Армению прибыла большая делегация из СШАСША рекомендовали своим гражданам покинуть ИранНовые подробности: на напряжённость между телеком-операторами и платёжно-расчётными организациями откликаются последние: «Паст»Попытаются «сделать своими» глав общин։ «Паст»«В поле «прозападников» «рассветы» вовсе не мирные». «Паст»