Ի վեր­ջո, քա­նի՞ մարդ կմնա գործազուրկ «նոր Հայաստանում» ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ
«Հեղափոխություն» նաև հեռուստահեռարձակման ոլորտո՞ւմ ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ
Գրոհում է իշխանության «սորոսական» գվարդիան ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ
ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (24 ԱՊՐԻԼԻ). Հա­յոց ցե­ղաս­պա­նու­թյան զո... ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
Որքանո՞վ են ավելացել ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի դրամական միջոցները ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
Երևան, 24.Ապրիլ,
00
:
00
:
00
Փոխարժեք
478.65
$
560.79
Զապորոժիեի քաղխորհրդի նիստում մեկ րոպե լռությամբ հոտնկայս հարգել են Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը (տեսանյութ) Ալիեւը Պեկինում է․ նրան ընդունել է Չինաստանի նախագահը ԱՄՆ Կոլորադո նահանգի օրենսդիր մարմինը ճանաչել է Արցախի անկախությունը Լեւոն Արոնյան․ Այս տխուր օրը ես միշտ մտածում եմ այն մարդկանց մասին, ովքեր օգնել են մեզ պահպանել մեր ազգը Սերգեյ Լավրովը և ԵԱՀԿ գլխավոր քարտուղարը մտքեր են փոխանակել ԼՂ հակամարտության կարգավորման գործում ԵԱՀԿ դերակատարության մասին Լոս Անջելեսի Միասնական դպրոցների վարչությունը նախատեսում է ապրիլի 24-ը ազատ օր հայտարարել և փակել դպրոցները Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը Հայաստանի անվտանգության հարց է․ Վիգեն Սարգսյան Փոքրիկ տղան երգում է Ծիծեռնակաբերդում Ի՞նչ իմաստ ուներ այդքան մեծ գումար հատկացնել այդ օրվան. Շուշան Պետրոսյանը՝ «Քաղաքացու օրը» նշելու մասին Զապորոժիեում հարգել են Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը (լուսանկարներ) Եթե ուզում էինք Թուրքիային փաստի առաջ կանգնեցնել, պիտի վավերացնեինք. Արամ Սարգսյան Գագիկ Ծառուկյանը հարգանքի տուրք է մատուցել Հայոց Ցեղասպանության անմեղ զոհերի հիշատակին Պիտի դիմադրենք՝ մինչեւ մի օր թուրք բառն ածականից գոյական դառնա. Մանսուրյան

Գիշատիչ լինում են ոչ միայն կենդանիները, այլ նաև... բույսերը

Մենք գիտենք, որ...

Աշխարհում բոլոր կենդանի օրգանիզմները ներառված են սննդային շղթայում. բույսերը ֆոտոսինթեզի շնորհիվ էներգիա են գեներացնում, կենդանիների որոշ տեսակներ սնվում են այդ բույսերով, իսկ այդ կենդանիներով սնվում են գիշատիչ այլ կենդանիներ, և դրա հակառակը չի լինում: 

Իրականում այդպես չէ:

Պարզվում է, որ կան նաև գիշատիչ բույսեր: Այսինքն՝ բույսեր, որոնք սնվում են կենդանիներով: Գիշատիչ բույսերը բազմամյա խոտաբույսեր են, որոնք որսում են միջատներ, հազվադեպ՝ այլ մանր կենդանիներ, և դրանք օգտագործում որպես լրացուցիչ (գլխավորապես ազոտային) սնունդ։ Սրանք հանդիպում են ամենուրեք (առավելապես արևադարձային և մերձարևադարձային երկրներում)։ Հայտնի է գիշատիչ բույսերի մոտ 500 տեսակ, Հայաստանում կա այդպիսի 3 տեսակ բույս։ Սրանք աճում են ազոտական միացություններով աղքատ միջավայրում՝ լճերի ու գետերի ափերին, տորֆային ճահիճներում, գերխոնավ մարգագետիններում։ Գիշատիչ բույսերը ունենում են միջատաորս հարմարանքներ՝ պարկեր, թարթիչավոր, ատամնաձև ելուստներ ու խոռոչներ, յուրահատուկ գունավորում, արտազատում են միջատներին հրապուրող քաղցրավուն, կպչուն և հոտավետ նյութեր։ Պեպսինի տիպի հատուկ ֆերմենտների և օրգանական թթուների (մրջնաթթու, բենզոյական թթու) միջոցով գիշատիչ բույսերը որսած միջատների սպիտակուցները քայքայում են առավել պարզ, հեշտ յուրացվող միացությունների։ Վերերկրյա գիշատիչ բույսերի արմատային համակարգը թույլ է զարգացած, ջրայինների մոտ այն բացակայում է, բայց նրանք կարող են իրենց գոյությունը պահպանել նաև հողից և ջրից ստացվող նյութերի հաշվին։ Կենդանական սնունդը արագացնում է այդ բույսերի զարգացումը, անցումը ծաղկման և պտղատվության։ Սրանք շատ զգայուն են, արտաքին գրգիռներին անմիջական և կտրուկ ռեակցիա տալու ունակությունը նրանց մոտ հասել է կատարելության։ Գիշատիչ բույսերից է խորշաբույսը, որը ազատ լողացող ջրային բույս է, նրա տերևների մի մասը ձևափոխվել են մանր փամփուշտիկների, որոնցով նա որսում է ջրային մանր կենդանիներ, որդեր, թրթուրներ և մարսում նրանց։ Գիշատիչ բույսերը հատկապես շատ են Գվինեայի, Օվկիանիայի և Ավստրալիայի մերձարևադարձային խոնավ կլիմա ունեցող անտառներում: Բանն այն է, որ այդ անտառներում շատ խիտ բուսականություն է, և գետնին մոտ գտնվող շարքերում համարյա լույսի շող չի ընկնում: Լիանաները հարմարվում են դրան ծառերի բներին փաթաթվելով և վերև բարձրանալով ու լույսին հասնելով: Իսկ որոշ բույսեր փոխել են իրենց «մասնագիտացումը» և անլույս միջավայրում գոյատևում են էներգիայի այլ աղբյուրներ գտնելով: Ընդ որում, նրանք տեղավորվում են ինչպես գետնի վրա , այնպես էլ այլ ծառերի բներին: Օրինակ, նեպենտեսը, իր էությամբ լիանա լինելով, տեղավորվում է ծառերի ճյուղերին, բացում է իր սափորիկները և սկսում որսալ միջատներ և այլ մանր կենդանիներ, ներառյալ՝ կաթնասուն կենդանիներ: Այս բույսի սափորիկը առաջանում է տերևների բարդ համակցությունից: Արտաքինից այն նման է ծաղկի և անգամ բուրում է ծաղկի պես, բայց դա ընդամենը «քաղցրի սիրահարների» համար վարպետորեն լարված թակարդ է: Երբ ինչ–որ կենդանի փորձում է օգտվել այդ «ծաղկի» քաղցր նեկտարից և ընկնում է սափորի մեջ՝ թակարդը փակվում է, և այդ կենդանին արդեն կարող է միայն ընդամենը մարսվել մի քանի ժամվա ընթացքում:

Նեպենտեսը իր անունը ստացել է հին հունական դիցաբանությունից: Բանն այն է, որ այդ անունը նշանակում է դեղ, դարման, որը ցրում է թախիծը, ժամանակակից բժշկական լեզվով ասած՝ հակադեպրեսանտ է: Որոշ գիտնականներ համարում են, որ այդպես անվանել են օփիումին հին Եգիպտոսում: Միջատների և մանր կրծողների համար այդ բույսի քաղցր նեկտարը ձգում է նրանց և կարծես թե օփիում լինի, բայց, ինչպես ասում են, ձրի պանիրը միայն թակարդում է լինում:

Կամո Խաչիկյան 

website by Sargssyan