«Հու­սա­հա­տու­թյան մեջ պա­հե­լը, տագ­նա­պի մթնո­լորտ ձև­ա­վ... ՄՇԱԿՈՒՅԹ
«Գիրքը կարևոր արժեք ունի, այն կարող է մարդու ներաշխարհը փոխել» ՄՇԱԿՈՒՅԹ
ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (3 ՀՈՒԼԻՍԻ). Հա­յաս­տա­նի ֆուտ­բո­լի ֆե­դ... ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
Քա­ղա­քա­կա­նու­թյան ոլորտն արա­տա­վոր­վում է փո­խա­դարձ թշն... ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ
Աշ­խա­տանք գտնե­լու հե­ռան­կա­րը գրե­թե զրո­յա­կան է ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
Երևան, 04.Հուլիս,
00
:
00
:
00
Փոխարժեք
478.65
$
560.79
ԱԱԾ տնօրենի ամենակարևոր տեղակալն աշխատանքից ազատվելու դիմում է գրել. հեռանում է ևս մեկ առանցքային պաշտոնյա. «Հրապարակ» «Հու­սա­հա­տու­թյան մեջ պա­հե­լը, տագ­նա­պի մթնո­լորտ ձև­ա­վո­րե­լը բա­ցիլ­նե­րից ամե­նավ­տան­գա­վորն է» Արմեն Սարգսյանը դիմել է Դոնալդ Թրամփին Այս ցուցանիշներով Նիկոլը, ցավոք, դեռ զիջում է միայն Հյուսիսային Կորեայի առաջնորդ Կիմ Չեն Ընին. Ֆարմանյան «Գիրքը կարևոր արժեք ունի, այն կարող է մարդու ներաշխարհը փոխել» Սահմանվել է ուսման վարձավճարի փոխհատուցման նպատակով եկամտային հարկի գումարների վերադարձման կարգը Սրացում Բաքվում. ինչ օրակարգով է Մնացականյանը մեկնում Արցախ Գագիկ Ծառուկյանի շնորհավորական ուղերձը Ռուսաստանի Դաշնությունում Սահմանադրության փոփոխությունների հանրաքվեի անցկացման առթիվ Մինչև անձին սնանկ ճանաչելը առաջնահերթությամբ կատարել բռնագանձման մասին վճիռները. նախագիծ «Հրապարակ». Հույս ունեն, որ Փաշինյանը իրենց օգտին որոշում կկայացնի «Հրապարակ». Ոստիկանության որոշ «կաբինետային» պաշտոնյաներ խորը դեպրեսիայի մեջ են

Ծովային հրետանի. իսկապե՞ս միշտ այնպես է, ինչպես ֆիլմերում

Մենք գիտենք, որ...

Դեռևս 1200-ական թվականներից առագաստանավերում օգտագործվող ծովային հրետանին օգտագործվել է հակառակորդ նավերի անձնակազմին ոչնչացնելու և նավերը խորտակելու համար, քանի որ գնդերի՝ արկերի պայթյունների հետևանքով զոհվում էին նավաստիները և վնասվում էր նավը:

Իրականում այնքան էլ այդպես չէ:

Բանն այն է, որ միայն 18-րդ դարի վերջերից են օգտագործվել պայթող գնդեր, իսկ մինչ այդ գնդերն ուղղակի խոցում էին նավի կորպուսը, քանի որ դրանք սովորական մետաղե գնդեր էին: Ընդ որում, նավի ռմբակոծությունը նպատակ չէր հետապնդում նավը խորտակել, քանի որ դա իրականացնելը շատ դժվար էր, չնայած նման դեպքեր արձանագրվել են: Այն ժամանակ նավը ոչնչացնելու հիմնական միջոցը աբորդաժն էր:

Իսկ ռմբակոծությունը նպատակ ուներ վնասել նավի ղեկավարումը՝ շարքից հանելով ղեկային համակարգը կամ առագաստների կայմերը: Մյուս կողմից՝ այնպես չէ, որ մի քանի կիլոգրամանոց գնդեր կրակելով հակառակորդ նավի վրա՝ նպատակ էր դրված այդ գնդերով սպանել նավաստիներին. դա քիչ հավանական է:

Նավաստիներին վնասելու գործը այստեղ կատարում էին ոչ թե գնդերը, այլ փայտի տաշեղները: Բանն այն է, որ գունդը, մեծ արագությամբ մխրճվելով նավի կորպուսի մեջ, տաշեղների էր վերածում կորպուսի փայտանյութը, որոնք էլ հենց խոցում էին մարդկանց: Մոտ տարածությունից արձակված 15 կիլոգրամանոց գունդը թափանցում էր 60 սանտիմետրանոց հաստության փայտանյութի մեջ՝ առաջացնելով մեծ արագությամբ տարբեր կողմեր թռչող մահացու բազմաթիվ տաշեղներ: Դա միայն կինոնկարներում է, որ արձակված գունդը հզոր պայթյուն է առաջացնում և չորս կողմը մահ սփռում, կամ էլ խորտակում նավը: 

Պարզ է, որ այս ամենից խուսափելու համար պետք էր նավերի կորպուսը պատրաստել այնպիսի փայտանյութից (այն ժամանակ երկաթյա կորպուսով նավեր չէին կառուցում), որը լիներ պինդ և քիչ տաշեղներ տար, իսկ այդպիսի լավագույն փայտանյութ համարվում էր վիրգինյան կաղնին (Quercus virginiana), որը, ի դեպ, ԱՄՆ-ի Ջորջիա նահանգի խորհրդանիշն է:

Ծովային հրետանի առաջին անգամ 1200 թվականին օգտագործել են արագոնցիները Անժուի նավատորմի դեմ: Իհարկե, պարզ է, որ այդ առաջին հրետանու օգտագործումը էֆեկտիվ չի եղել: Արագոնցիների հրետանին ընդամենը վախեցնում էր իր կրակոցների ծխով ու ձայնով:

Փողից լիցքավորվող առաջին նավային ստացիոնար հրանոթը հայտնվել է 1336-1338 թվականներին: Նավային հրետանու առաջին մարտական օգտագործման դեպքը արձանագրվել է 1340 թվականին Սլեյսի ճակատամարտի ժամանակ, ընդ որում, այս անգամ ևս հրետանու օգտագործումը էֆեկտիվ չի եղել: Արդյունքում մինչև 15-րդ դարը, չնայած ծովային հրետանին կար տարբեր տեսակի և որակի նավերի վրա, բայց հանդիսանում էր քիչ օգտագործվող և քիչ ուսումնասիրված զինատեսակ: 

Միայն 1500 թվականին «Լե Շարանտ» կարակկայի վրա ֆրանսիացի նավաշինարար Դեշարժը ստեղծեց հրանոթային հենակետեր, ինչն արդեն իսկ մեծ առաջընթաց էր այդ գործում: Չնայած դրան, անգամ մինչև 16-րդ դարի վերջերը նավերում օգտագործում էին կատապուլտներ և բալաստներ: Առաջին իսկական նավային հրետանին բոմբարդիրն էր, որը հայտնվել է 15-րդ դարի կեսերին:

Այդ ժամանակներից սկսեցին օգտագործել չուգունե գնդեր, իսկ երբեմն էլ այդ գնդերը օգտագործում էին շիկացած վիճակում՝ հակառակորդի նավի վրա հրդեհ առաջացնելու նպատակով:

Չնայած նրան, որ անգամ 16-18-րդ դարերում հրետանին արդեն իսկ դարձել էր ռազմական նավերի անբաժանելի սպառազինության մաս, այնուամենայնիվ, դժվար էր խորտակել անգամ զինամթերքով և թնդանոթներով ծանրաբեռնված փայտյա կորպուսով առագաստանավը: Վատ էր ինչպես թնդանոթի նշանառությունը, այնպես էլ հեռահարությունը, և հաճախ ճակատամարտի ել քը վճռում էր աբորդաժը, որի համար էլ պետք էր գնդակոծությամբ շարքից հանել անձնակազմին: Հետագայում, իհարկե, հայտնվեցին այլ տեսակի գնդեր՝ պայթուցիկ, հրդեհառաջացնող, կարտեչ և այլն:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

website by Sargssyan