Երևան, 19.Հոկտեմբեր.2021,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


Նման դատավարությունները կարող են տևել մինչև տասը տարի. ե՞րբ կլինեն բարենպաստ պայմաններ. «Փաստ»

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

kommersant.ru-ն գրում է, որ Բաքուն և Երևանը մտադիր են միմյանց պատասխանատվության ենթարկել ռասայական խտրականության համար: Ադրբեջանի ԱԳՆ-ի պաշտոնական ներկայացուցիչ Լեյլա Աբդուլաևան «Ինտերֆաքս-Ադրբեջան» գործակալությանը հայտնել է, որ Ադրբեջանը հայց կներկայացնի Հայաստանի դեմ ՄԱԿ-ի միջազգային դատարան:

Որոշումը հրապարակվել է հաջորդ օրը՝ այն բանից հետո, երբ Երևանը հայտարարել է, որ արդեն հայց է ներկայացրել նույն կառույցին: Մեղադրանքները ճիշտ նույնն են՝ Ռասայական խտրականության բոլոր ձևերի վերացման միջազգային կոնվենցիայի նորմերին չհամապատասխանելը: Աբդուլլաևան պնդում է, որ խախտումները տեղի են ունեցել ինչպես անցյալ տարվա նոյեմբերին Ռուսաստանի միջնորդությամբ ձեռք բերված հրադադարից առաջ, այնպես էլ դրանից հետո:

Նա պարզաբանել է, որ խոսքը «բռնի վտարման, դաժան վերաբերմունքի, խոշտանգումների, էթնիկ պատկանելիության պատճառով ադրբեջանցիների սպանության դեպքերի մասին» է: Բացի այդ, ըստ դիվանագետի, Երևանը կանխել է «հարկադիր վտարված ադրբեջանցիների վերաբնակեցումը հայրենիք»՝ տարածքների ականապատմամբ: Երևանը մեղադրում է Բաքվին կոտորածների, խոշտանգումների և մարդու իրավունքների այլ խախտումների մեջ՝ պնդելով, որ «Ադրբեջանը տասնամյակներ շարունակ հայերին ռասայական խտրականության է ենթարկել»:

«Հայաստանը, որպես միջանկյալ միջոց, պահանջում է դադարեցնել հայկական կրոնական և մշակութային ժառանգության ոչնչացումը, ապահովել հայ գերիների վերադարձը Ադրբեջանից: Հայաստանը նաև պահանջում է, որ Ադրբեջանը պարտավորվի ձեռնպահ մնալ հակահայկական հայտարարություններից, էթնիկ և ատելության հողի վրա հանցագործություն կատարած անձանց հերոսացումից»,- kommersant.ru-ին ասել է միջազգային իրավունքի հայազգի փորձագետ Լևոն Գևորգյանը՝ նշելով, որ նման դատավարությունները կարող են տևել մինչև տասը տարի: «Այս պատմությունն ավելի շատ քարոզչական բնույթ է կրում», - kommersant.ru-ին տված հարցազրույցում ասել է ադրբեջանցի քաղաքագետ, «Վալդայ» ակումբի փորձագետ Ֆարհադ Մամեդովը: Լևոն Գևորգյանը նաև մատնանշել է, որ հայց ներկայացնելը մեծամասամբ իմիջի խնդիր է: «Դա արվում է, ի թիվս այլ բաների, Ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ ձևավորված կարծրատիպերը փոխելու համար:

Փաստն այն է, որ տասնամյակներ շարունակ Ադրբեջանը փորձել է ստեղծել զոհի կերպար, և, դրան համապատասխան, միջազգային հանրությունը շատ հանգիստ է ընկալել 44-օրյա պատերազմի արդյունքները,- պարզաբանել է kommersant.ru-ի զրուցակիցը,- շատ կարևոր է, որ միջազգային հանրությունը իմանա, որ գործ ունի ռասիստ և ատելություն քարոզող երկրի հետ»: Նշենք, որ նմանատիպ իրավական մարտեր են ընթանում ևս մեկ այլ միջազգային ատյանում՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում (ՄԻԵԴ): Մայիսին Հայաստանը հայց է ներկայացրել՝ կապված Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությանը Թուրքիայի մասնակցության հետ:

Բացի այդ, Երևանը դիմել է ՄԻԵԴ՝ խնդրելով ապահովել գերեվարված հայ զինծառայողների հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունը: Հետ չեն մնում նաև Բաքվում: Հունվարին ընդդեմ Հայաստանի հայց է ներկայացվել ՄԻԵԴ՝ հակամարտության ընթացքում Ադրբեջանի քաղաքացիների իրավունքների խախտումների հարցով: Հունիսին ադրբեջանական կողմը դիմել է նույն մարմնին՝ կապված «օկուպացիայից ազատագրված Ադրբեջանի տարածքներում» ականապատ դաշտերի քարտեզների տրամադրման մերժման հետ: Բողոքների ու դատական գործերի թիվը, ըստ ամենայնի, միայն կավելանա: Ներկայումս Ադրբեջանը տնտեսական հարցերի վերաբերյալ հայցեր է նախապատրաստում տարբեր դատարաններ ներկայացնելու համար:

«Այստեղ խոսքը օկուպացիայի ընթացքում անօրինական տնտեսական գործունեության և շրջակա միջավայրին հասցված վնասների մասին է»,- ասել է Ֆարհադ Մամեդովը: Շփման գծում իրավիճակը նույնպես հեռու է լիակատար հանգստությունից: Հայկական կողմը խորապես մտահոգված է տրանսպորտային մեկուսացման մեջ հայտնված որոշ բնակավայրերում հումանիտար ճգնաժամի պատճառով: Հայաստանի ՄԻՊ Արման Թաթոյանը ավելի վաղ հայտնել էր, որ Սյունիքի մարզի մի շարք գյուղեր ամբողջովին կտրված են այլ բնակավայրերից ադրբեջանական զինուժի կողմից Գորիս-Կապան ճանապարհահատվածի փակման պատճառով: Իրավիճակը հատկապես սրվել է այն բանից հետո, երբ ադրբեջանցի զինվորականներին են միացել ոստիկանները, որոնք ներկայումս կանգնեցնում են Գորիսի ուղղությամբ շարժվող իրանական բեռնատարները: Վարորդներին ստիպում են տրանսպորտային հարկ և տուրք վճարել Ադրբեջանի բյուջեին: Իսկ Ադրբեջանի պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովը հավաստիացնում է, որ Բաքուն ամբողջությամբ է կատարում զինադադարի պայմանագրով ստանձնած պարտավորությունները:

«Մենք վերահսկում ենք սահմանի ամբողջ պարագիծը, - ասել է Ֆարհադ Մամեդովը,- հայերը հայտարարում են, որ մենք մտել ենք իրենց տարածքի որոշ հատվածներ, բայց մենք այդպես չենք կարծում»: Օրակարգի գլխավոր հարցը սահմանազատման և սահմանագծման հարցն է: Ռուսաստանը ևս ակտիվորեն կոչ է անում սկսել այս գործընթացը, Մոսկվայի առաջարկները փոխանցվել են երկու կողմին: Այնուամենայնիվ, չկան նախադրյալներ, որ այդ գործընթացը սկսվի մոտ ապագայում: Ավելի վաղ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը CNN Turk հեռուստաալիքին տված հարցազրույցում ասել էր, որ Բաքուն Երևանին առաջարկել է ստորագրել երկու պետությունների տարածքային ամբողջականության ճանաչման և սահմանների վերջնական հաստատման հաշտության պայմանագիր:

«Հայաստանը հրաժարվում է ստորագրել համաձայնագիրը»,- kommersant.ru-ի հետ զրույցում դժգոհել է Մամեդովը: Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանը «ՌԻԱ Նովոստիին» տված հարցազրույցում հաստատել է, որ Բաքուն և Երևանը բանակցություններ չեն վարում այդ հարցի շուրջ: Միևնույն ժամանակ, դիվանագետը հասկացրել է, որ գնդակը Բաքվի դաշտում է: Ըստ նրա, գործընթացը սկսելու համար բարենպաստ պայմաններ կհայտնվեն միայն այն ժամանակ, երբ Ադրբեջանը «դուրս բերի իր զորքերը Հայաստանի սուվերեն տարածքից»:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Շիրակի մարզի դատախազը Գյումրու շուրջօրյա խնամքի կենտրոնում հսկողությունն ուժեղացնելուն ուղղված միջնորդագիր է հասցեագրել Հայկական կարմիր խաչի նախագահին ՀՀ հետազոտական ինստիտուտների ու բուհերի հետազոտական թիմերը հրավիրվում են ներկայացնելու իրենց առաջարկները Հետազոտական աշխատանքների ֆինանսավորման ծրագրին Պեսկովը պատասխանել է Էրդողանի սկանդալային հայտարարությանը Սա քաոսային կառավարման, թե՞ դավադրության արդյունք էր. Շարմազանով Արցախի ՊԲ-ն հայտարարություն է տարածել Լոնդոնում կայացավ համերգ և ցուցահանդես՝ նվիրված կոմպոզիտորներ Ալեքսանդր Սպենդիարյանի և Առնո Բաբաջանյանի հոբելյաններին Երևանում Ռուս Ուղղափառ եկեղելու առաջնորդանիստ համալիրի կկառուցվի Սևյանը, Կարուանան և Սոն ԱՄՆ շախմատի չեմպիոնին կորոշեն արագ շախմատում Ինչ է թաքցնում ՆիկոլըՄեքենայի ապակեմաքրիչի գյուտի համար շնորհակալ պիտի լինենք կանանց. «Փաստ»Կան բազմաթիվ խնդիրներ, որոնք բարդացնում են գործընթացը. Մհեր Գրիգորյանը՝ սահմանազատման և սահմանագծման մասին ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (19 ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ). Հայաստանում ավարտվել է հրթիռա-հրետանային զորքերի կազմավորման գործընթացը. «Փաստ»Օդի ջերմաստիճանը աստիճանաբար կնվազի «Այո′, մտահոգ ենք, Սյունիքում ունե՞նք պետական սահման». Աննա Գրիգորյանը՝ Քոչարյանին Արցախի նախագահը երախտագիտության մեդալով է պարգևատրել Կիևի հայ համայնքի նախագահ Նորիկ Գևորգյանին Գործարկվելու է Ախուրյան բնակավայրի շչակը Իրականում անգամ ամբողջ կյանքն էլ բավարար չէ սփոփանք գտնելու համար. «Փաստ»Հնարավոր է ռազմագերիները վերադարձվեն. ի՞նչ է պահանջում ԱդրբեջանըԱՄՆ-ը չի մասնակցի Աֆղանստանին նվիրված մոսկովյան հանդիպմանը. Պետքարտուղարություն Մուրադովը ԱԱԾ-ում էրԿայացվում են իրավիճակային ու պատեհապաշտ որոշումներ. «Փաստ»Դավիթ Տոնոյանը պահանջով է հանդես եկել Ոսկին թանկանում է Հայաստանը հնարավորություն է ստացել վրեժ լուծել Ադրբեջանից. «Փաստ»ԱԱԾ-ն ձերբակալել է ՊԵԿ 4 պաշտոնատար անձի և նրանց կաշառք տված ևս 3 անձի Ադրբեջանը զորավարժություններ է սկսել Բերձորում «Հայը զարթնելու է և մի խայտառակ ձևով վռնդելու է սրանց, կարևորը՝ ուշ չլինի». «Փաստ»Թուրք ցանցահենը կոտրել է Թրամփի կայքն ու Էրդողանի մասնակցությամբ տեսանյութ հրապարակել այնտեղ Անվտանգության մեծ խնդիրներ ունենք, մեր երկրի ղեկավարն ասում ա՝ մեր հողերը թուրքինն ա. գորիսեցի Վարակակիրների նոր թիվը 44-օրյա պատերազմում զոհված Ալբերտ Հովհաննիսյանին շնորհվել է «Արցախի հերոս» կոչումը Ողբերգական դեպք՝ Կոտայքում. ննջասենյակում հայտնաբերվել են ամուսինների դիերը, ինչպես նաև երկտող` «Սա մեր ճիշտ որոշումն է...»«Այս գահավիժումը հնարավոր է կասեցնել արտաքին գործոնի ներգրավմամբ». «Փաստ»Ռուս խաղաղապահները 10 տոննա մարդասիրական բեռ են տեղափոխել ԼՂ կարիքավոր բնակիչների համար Երկրաշարժ է գրանցվելՏարօրինակ գործընթացներ՝ անձնագրերի հետ կապված. «Փաստ» Ամերիկյան ինդեքսները՝ հոկտեմբերի 18-ի դրությամբ Խայտառակ կրճատումներ ՊՆ-ում «Փաշինյանի փրկություն» օպերացիայի արարներն ու փլուզվող տնտեսությունը. «Փաստ»Դադիվանքում ապրող հոգևորականները 6 ամիս է փակված են այնտեղ. Բագրատ Սրբազան Երկար ժամանակով լույս չի լինելու Երեւանում եւ 4 մարզերում Նավթը թանկանում է Խաչիկ Ասրյանը՝ 44-օրյա պատերազմից փախած քաղաքական ավանտյուրիստներին Այս իշխանությունները հայ ժողովրդի համար ավելի ու ավելի լուրջ սպառնալիքներ են ստեղծում. «Փաստ»36 ժամով կդադարեցվի ջրամատակարարումըԱդրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել մեկ աճյուն ՏԻՄ ընտրությունների դասերը. ինչպես վերջնականապես ազատվել Նիկոլից ու նիկոլիզմից. «Փաստ»«Տրամադրությունները փոխվել են. հասարակությունը կուտակում է արտահերթի պոտենցիալը». «Փաստ»ՏԻՄ ընտրություններում քվեարկության արդյունքներով պայմանավորված մարդկանց վիրավորելն անթույլտարելի է. Արման ԹաթոյանԻ՞նչ է թաքցնում «Դոմինո փրոդաքշնը», ինչո՞ւ չեն պատասխանում Անկախության 30-ամյակի միջոցառումների ծախսերի հետ կապված հարցերին. «Փաստ»