Երևան, 20.Օգոստոս.2022,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


«Եթե գիտությամբ զբաղվելու ցանկություն ունես, խոչընդոտ լինել չի կարող». գիտական խումբը զբաղվում է ռենտգենյան ճառագայթների ուսումնասիրմամբ. «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

ՀՀ ԳԱԱ Ֆիզիկայի կիրառական պրոբլեմների ինստիտուտի գիտաշխատող Տիգրան Մուրադյանն ասում է՝ իրենց լաբորատորիան զբաղվում է ռենտգենյան ճառագայթների ուսումնասիրմամբ արտաքին ազդակների առկայության պայմաններում: «Ուսումնասիրում ենք ռենտգենյան փնջերի վարքը: Նպատակը ռենտգենյան ճառագայթների կառավարելիության ապահովումն է: Փորձարարական աշխատանքների հիմնական կիրառական նշանակությունը ռենտգենյան օպտիկայի էլեմենտների մշակումն է, որոնք կարող են օգտագործվել բժշկության, հանքարդյունաբերության, նյութագիտության և այլ ոլորտներում, ռենտգենյան տիրույթի պատրաստած լինզաները կիրառվում են արագացուցիչներում»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Մուրադյանը:

Գիտական խումբը կազմված է երեք հոգուց՝ Տիգրանից և երկու ասպիրանտ աղջիկներից: «Նախկինում նույնպես համատեղ աշխատանքներ կատարել ենք, բայց Գիտության պետական կոմիտեի Գիտական և գիտատեխնիկական գործունեության պայմանագրային (թեմատիկ) ֆինանսավորման շրջանակներում գիտական սարքերի և (կամ) նյութերի ձեռք բերման դրամաշնորհի միջոցով փորձեցինք մեր գիտական հետաքրքրությունները մոտեցնել: Ինչ-որ աշխատանքներ միասին տպագրել էինք, բայց աշխատանքները նոր թափով շարունակելուն նպաստեց դրամաշնորհը»,-նշում է մեր զրուցակիցը՝ հավելելով, որ գիտական խմբի անդամները տարբեր լաբորատորիաներից են, բայց ներկայացնում են գիտական նույն ինստիտուտը:

No description available.

Շարունակվում են քննարկումները, որ գիտության ոլորտն արդիականացնելու, երիտասարդ գիտաշխատողներով համալրելու խնդիր ունենք, մյուս կողմից կա ֆինանսավորման հարցը: Տարբեր դրամաշնորհների ու մրցույթների միջոցով որոշակի տեղաշարժ ակնհայտորեն նկատվում է, բայց թերևս ֆինանսական ավելի խոշոր միջոցներ են անհրաժեշտ: Տիգրանը ևս նշում է՝ հիմնականում բախվում են ֆինանսական՝ աշխատավարձերի խնդրին: «Երիտասարդները գալիս են, բայց իրենց համար խնդիր է դառնում աշխատավարձերի ցածր լինելու հանգամանքը: Իրենց ուղղությունը սկսում են փոխել դեպի մոդայիկ տեղեր, որ նաև աշխատավարձն ավելի բարձր լինի, գնում են դեպի այդ ուղղություններ, օրինակ՝ սովորում են ֆիզիկա, բայց ուղղությունը դառնում է ծրագրավորում մասնագիտացումը, որովհետև այնտեղ ֆինանսական առումով ավելի շատ են հնարավորությունները: Ինքս դեռ շատ մանրամասն չեմ ուսումնասիրել այն փոփոխությունները, որոնք սպասվում են գիտության ոլորտում՝ ֆինանսավորման ավելացման և աշխատավարձերի բարձրացման տեսքով, բայց իմ կարծիքով՝ սա քայլ է երիտասարդներին գիտության մեջ ներգրավելու համար: Փորձում ենք ֆիզիկայի ֆակուլտետից ուսանողներ ներգրավել ուսումնասիրություններ, հետազոտություններ կատարելու ընթացքում, ի դեպ, ամեն տարի նրանք գալիս են, բայց աշխատավարձի ցածր լինելը խնդիր է առաջացնում: Մեկ այլ խնդիր էլ ունենք՝ սարքավորումները հին են, երկար տարիներ թարմացում չի եղել կրկին ֆինանսավորման պատճառով: Սարքավորումներն էլ են խնդիր առաջացնում: Հիմա երիտասարդները ձգտում են ավելի հեշտ աշխատանք անել, նոր սարքերով աշխատել: Հիմնականում այս խնդիրներն ունենք»,-հավելում է Տիգրանը:

Ասում է՝ Խորհրդային Միության փլուզումից հետո ինչ-որ քայլեր են արվել սարքերի արդիականացման մասով, բայց հիմնականում մնացել է այն, ինչ ժառանգել են ԽՍՀՄ-ից: «Բայց չէի ցանկանա, որ սա խոչընդոտ լիներ գիտությամբ զբաղվելու համար: Եթե սեր ու ցանկություն ունենաս, ելքեր էլ կգտնես: Իմ օրինակը կարող եմ բերել: Շատ երկրներում արդեն իսկ վերացել է ռենտգետ ժապավեններով երևակում կատարելը, հիմա այլ սարքավորումներ կան, թվային սարքեր, գրանցիչներ, որոնք գրանցում են պրոցեսները՝ ժամանակը կրճատելով: Նման սարքեր չենք ունեցել, դրանք տեսել եմ արտասահմանում: Չնայած դրան՝ աշխատել ենք ժապավեններով, հոդվածներ տպագրել բավականին բարձր վարկանիշ ունեցող ամսագրերում: Օրինակն այն մասին է, որ թեկուզ հին սարքավորումներով, բայց շատ բան անել, աշխատել հնարավոր է, ուղղակի պետք է ցանկություն ունենալ, այդ դեպքում շատ խնդիրներ հաղթահարելի են»,- նշում է մեր զրուցակիցը:

No description available.

Պետական գերատեսչությունները և անհատները քայլեր են անում հատկապես դպրոցականների մոտ բնագիտական առարկաների հանդեպ հետաքրքրությունը մեծացնելու նպատակով: Ի վերջո, փոփոխություններ անելու բոլոր ճանապարհները տանում են դեպի դպրոց: «Սա իրականում շատ բարդ հարց է, թե ինչ անել բնագիտական առարկաների հանդեպ հետաքրքրությունը մեծացնելու համար: Իմ կարծիքով՝ դպրոցներում բնագիտական առարկաները պետք է ավելի հանրամատչելի ներկայացնել, պատկերավոր բացատրել, հետաքրքրություն առաջացնել երեխաների մոտ: Տեսեք՝ «National geographic» և «Discovery» ալիքները փորձում են շատ հանրամատչելի ձևով ներկայացնել բնական գիտությունները: Դպրոցականների մոտ ամեն ինչ պետք է սկսել ավելի պարզ մակարդակից, հետո, իհարկե, պետք է խորանալ առարկաների ուսումնասիրության մեջ, բայց, օրինակ՝ տիեզերքի հանդեպ հետաքրքրություն առաջացնելու համար պետք է նյութը ներկայացնելու պարզ տարբերակներ գտնել: Մեր դասագրքերը լավն են, բայց ուսուցիչները, մինչև բանաձևերին ու բարդ նյութին հասնելը, գիտությունը պետք է հասկանալի ձևով ներկայացնեն երեխաներին»,-եզրափակում է Տիգրան Մուրադյանը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Սեպտեմբերի տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Ով է Մասիսի քաղաքապետարան ներխուժած անձըՆոր հաղորդագրություն Արցախից 13 ժամ ջուր չի լինիԱմերիաբանկն արժանացել է «Global Finance» ամսագրի «Կենտրոնական և Արևելյան Եվրոպայի տարածաշրջանի ամենանորարար թվային բանկ 2022» մրցանակինՆիկոլ Փաշինյանն այցելել է Արևելյան մաքսատուն-վարչության Բագրատաշենի մաքսային-կետ բաժինՀանրապետության նախագահի նստավայրում տեղի է ունեցել դատավորների երդման արարողությունՀայաստանի եւ Վրաստանի վարչապետները ներկա են գտնվել բարեկամության կամուրջի գործարկման արարողությանըՎերջին անհետ կորածի մարմինը գտնելը շատ բարդ է լինելու. փնտրում ենք պայթյունի էպիկենտրոնում Պայթած շենքի վերեւի հարկերում է եղել հրավառ նյութերի պահեստ. ԱԻՆ փրկարար ծառայության տնօրեն «Սուրմալու»-ի փլատակները` պայթյունից 5 օր անց. ԱԻՆ-ը 1 անհետ կորածի է փնտրում Մեր միակ նպատակը մի կտոր հաց ստեղծելն է. փողոցային առևտրականները` օրենքի նոր նախագծի մասին Նոր Նորքի Սուրբ Սարգիս եկեղեցում տեղադրվեց խաչքար՝ ի հիշատակ 44-օրյա պատերազմում անմահացած հերոսների Բեռլինում ակցիա՝ ի պաշտպանություն Ավետիք ՉալաբյանիՀրավտանգ նյութը վերջին հարկում է եղել, իսկ պայթյունը եղել է ներքևից. առևտրական Արևային մարտկոց, որը շրջվում է դեպի արևը Մեզ քննադատող մարդիկ գալիս էին ուղղակի սելֆի անելու. ԱԻՆ պաշտոնյա Թուրքիան կօգնի Ուկրաինային պատերազմից հետո. Էրդողանը հանդիպել է Զելենսկիին «Դա քարոզչություն անելու տեղ չէր, հակաքարոզչությունն է ակտիվ սկսվել». Ավինյանը` իր աղմկահարույց հայտարարության մասին Էջմիածնում սպանված երիտասարդի լուսանկարներըՄարտաֆիլմ հիշեցնող կրակոցներ՝ Էջմիածնում. կա 1 զոհ, 1 վիրավոր Հաղորդագրություն Արցախից Փլատակներից դուրս է բերվել 10 տուժած Օկուպացիոն վարչակարգը շարունակում է բանտերում պահել հայ քաղաքական գերիներին․ Կարեն ՎրթանեսյանՊայթյունից զոհված Հարությունը Ստեփանակերտից էր, «Սուրմալու» էր գնացել իր խանութի համար գնումներ անելու Վրաստանը, Թուրքիան և Ադրբեջանը Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղու նախագծի շրջանակում նոր համաձայնագիր են ստորագրել Դոլարի եւ եվրոյի փոխարժեքները նվազել են, ռուբլունը՝ աճել Հայաստանի որոշ դպրոցներում այս տարվանից վրացերեն կուսումնասիրվի Զելենսկին ժամանել է Լվով՝ հանդիպելու Էրդողանի ու Գուտերեշի հետ Ով էր ինքնասպան եղած աղջիկը. նոր մանրամասներ են ի հայտ եկել Հանգուցալուծումը մոտ է. Գագիկ Մինասյան «Կարծում եմ, Տիգրան Ավինյանը լրագրողների հարցերի ճնշման տակ է ինչ-որ կերպ գտել, թե ինչ դնի անունը իր՝ այնտեղ ներկա լինելու». Անի ԽաչատրյանԵղանակը Հայաստանում Մինչև 9 ժամ վթարային ջրաջատումներ Երևանում ու մարզերումԱլեն Սիմոնյանը «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնում տեղի ունեցած պայթյունի հետևանքով զոհվածների վերաբերյալ ցավակցական նամակներ է ստացելՎարչապետի որոշմամբ Կադաստրի կոմիտեի ղեկավարի տեղակալն ազատվել է պաշտոնից «Սոթք», «Երասխ», «Քարահունջ». ՀՀ պետական սահմանի նոր անցակետեր ստեղծելու մասին նախագիծ է շրջանառության մեջ դրվել Պղնձի գինը նվազում է Առաջիկա ժամանակում՝ իքս պահի, մի աղետ ունենալու ենք, մենակ մեր կարուսելներին նայում ես, 70 տոկոսն աղետի նախանշան է. Նիկոլ Փաշինյան Էրդողանը Զելենսկու հետ կքննարկի Պուտինի հետ հանդիպման կազմակերպման հարցը, ռուսական կողմը համաձայնել է․ լրատվամիջոցներ Ոսկու գինը մնում է կայուն Երկրաշարժը զգացվել է նաև Հայաստանում Ահաբեկչության տրամաբանությունը բացառվում է, քանի որ տեսագրություններում ծուխ ու փախչող մարդիկ կան. Նիկոլ Փաշինյան Պայթյունի գործում առկա ապացույցները վկայում են, որ հանցագործությունը տեղի է ունեցել անզգուշությամբ. Քյարամյան Արևմտյան Ավստրալիայի հանքերում կտեղադրվեն արևային մարտկոցներ Հրազդան քաղաքի մի շարք փողոցների գազամատակարարումը կդադարեցվի Ի հիշատակ «Սուրմալուում» զոհվածների. կառավարության նիստը մեկնարկեց մեկ րոպե լռությամբ Ջուր չի լինի «Սուրմալու»-ում տեղի ունեցած ողբերգությունը ընդհանուր դժբախտություն դարձավ մեր երկրի բոլոր բնակիչների համար. ՀՀ նախագահ «Սուրմալու»-ում պայթյունի հետևանքով զոհերի թիվը հասել է 16-ի, անհետ կորած է համարվում 2 քաղաքացի, փլատակների տակից դուրս է բերվել 10 տուժած (թարմացվում է)