Երևան, 12.Օգոստոս.2022,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


Ներդաշնակություն և հավասարակշռություն. ինչպես հիվանդ ու տկար երիտասարդն, ի վեջո, դարձավ նոր մարտարվեստի հիմնադիր. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Այկիդոյի հիմնադիրը Մորիհեյ Ուեշիբան է, որը ծնվել է 1883 թվականին ազնվական, բայց աղքատ սամուրայների ընտանիքում։ Ուեշիբայի նախապապը ծառայել է Ճապոնիայի ռազմական տիրակալի՝ սյոգունի անձնական գվարդիայում, իսկ հայրն աշխատել է որպես մարտարվեստի հրահանգիչ։

Ընտանիքի դիրքերը կայսր Մեյջիի օրոք բավականին կայուն էին, սակայն իրականացված բարեփոխումները, որոնք զրկել են սամուրայներին կարգավիճակից, առաջացրել է ընտանիքի կործանում ու անկում։ Երիտասարդ տարիներին Մորիհեյը շատ հիվանդ է եղել։

Նա իր հասակակիցների ծաղրի առարկան էր։ Հայրը նրան ուղարկել է սումոյի դպրոց, սակայն երիտասարդ Մորիհեյը չի կարողացել նշանակալի արդյունքների հասնել: 1901 թվականին Ուեշիբան տեղափոխվել է Տոկիո ապրելու։ Այնտեղ նա բավականին ժամանակ է հատկացրել բուդոյի արվեստի ուսումնասիրությանը, զգալի հաջողությունների է հասել՝ ձևավորելով ամուր մկաններ։ Սակայն շուտով նրա ֆիզիկական վիճակը կտրուկ վատացել է. նա հիվանդացել է։ Բժիշկներն ասել են, որ Մորիհեյը չի կարողանա ապաքինվել։ Այդ հանգամանքը ստիպել է նրան վերադառնալ՝ ապրելու ծնողների հետ Վակայամայում։

Մշտական ֆիզիկական վարժությունների արդյունքում երիտասարդ Ուեշիբայի առողջությունը արագ վերականգնվել է, և ապաքինվելուց հետո Մորիհեյը որոշել է չվերադառնալ Տոկիո և գնալ ծառայելու բանակում, որտեղ աշխատել է որպես ձեռնամարտի հրահանգիչ։ Ուեշիբան բանակից վերադառնալուց հետո շարունակել է զբաղվել ջիուջուցուով։ Մորիհեյ Ուեշիբայի կյանքում կարևոր իրադարձություն է եղել նրա ծանոթությունը Տակեդա Սոկակուի հետ, որն այդ ժամանակ դասավանդում էր Դաիտո-րյու Այկի-ջուցու։ Այդ ծանոթությունը Մորիհեյին տվել է այն միտքը, որ մարտարվեստը, որքան էլ դաժան ու ագրեսիվ լինի, պետք է հիմնված լինի մարմնի ներդաշնակության և հավասարակշռության վրա։

Ուեշիբան ուսումնասիրել է «այկի» հասկացությունը, որը հետագայում հիմք է դարձել նրա կողմից մշակված մարտարվեստի համակարգի համար։ Մորիհեյը այկիդոյի բոլոր հնարքները վերցրել է Դաիտո-րյու դպրոցից, որը զգալի ազդեցություն է ունեցել նրա վրա։ Նա շատ տպավորված է եղել այդ մարտարվեստին բնորոշ գործնական մոտեցման և հոգևոր բաղադրիչի համադրությամբ։ Ուեշիբան իր սեփական դպրոցը բացել է 1922 թվականին: Սկզբում այն կոչվում էր այկի-բու-ջուցու: Նոր մարտարվեստի բոլոր հնարքները ուղղված էին ոչ թե հարձակման փորձին, այլ պաշտպանության կազմակերպմանը։ Գրեթե բոլոր հնարքները, որոնք սովորեցնում էր Մորիհեյը, կարող էին օգտագործվել միայն թշնամու հարձակումից հետո՝ որպես լրացուցիչ տարրեր։ Վնասվածքները կանխելու համար մենամարտն ավարտվել է բազկի պարզ սեղմումով, ինչը վկայում էր նոր մարտարվեստի մարդասիրության մասին։ Այկիդոյի առաջին դպրոցը բացվել է 1939 թվականին Իվամի տաճարում: Ներկայումս այդ սինտոյական սրբավայրը ծառայում է որպես այկիդոյի պաշտոնական կենտրոն։

1941 թվականին առաջին անգամ ներկայացվել է այկիդո պաշտոնական անվանումը, իսկ 1948 թվականին ստեղծվել է Այկիկայի ասոցիացիան։ Այկիդոն լայն տարածում է գտել 1950-60ական թվականներին։ Բազմաթիվ ակումբներ են բացվել նոր մարտարվեստ սովորելու համար։ Մորիհեյը թոշակի է անցել՝ ղեկավարությունը վստահելով որդուն։ Նրա միակ պայմանը եղել է կոշտ հիերարխիա և ենթակայություն պահպանելը։ Այս սկզբունքը գործում է մինչ օրս։ Ժամանակակից աշխարհում այկիդոյի բոլոր պաշտոնական կազմակերպությունները այկիկայի մասնաճյուղերն են և ձևավորվում են միայն նրա համաձայնությամբ։ Մյուս կազմակերպությունները ոչ ֆորմալ են՝ այկիդոյի իսկական ավանդույթից դուրս:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Հայաստանում բանտարկված է արդարադատությունը. Ավետիք Չալաբյանի նամակը կալանավայրիցՎստահ եղեք, որ պետականաշինության սրբագույն գործում մշտապես ձեր ջատագովն ու ուղեկիցն եմ. Նաիրի ՍարգսյանՀամընդհանուր ապատիան խորացել է ընդդիմության բողոքների անհաջող ալիքից հետո. Կարեն ՔոչարյանՈւկրաինայի զինված ուժերի հարվածների հետեւանքով վնասվել Է ԶԱԷԿ-ի հովացման համակարգը. ՌԴ ՊՆ Ավետիք Չալաբյանը և ընդդիմության նոր վերածնունդը Վարչապետի որոշմամբ ստեղծվել է բռնցքամարտի միջազգային ասոցիացիայի ընտրական հանձնաժողովը Երևանում անցկացնելուն աջակցող միջգերատեսչական հանձնաժողովը «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» ԲԿ-ում նորածին է մահացել․ հարազատները մեղադրում են բժիշկներին Չեխիայում աճում է մասնավոր տների տանիքներին արևային մարտկոցների տեղադրման պահանջարկը ՀՖՖ-ի եւ «Փյունիկի» հայտարարությունը Վաշինգտոնի և Կիևի գործողությունները միջուկային աղետի վտանգ են ներկայացնում, պատասխանատու կլինեն Բայդենն ու Զելենսկին․ Վոլոդին Աղավնոյի կարգավիճակը դեռ որոշված չի, Արցախի ղեկավարությունը բանակցություններ է վարում․ Ա ՍարգսյանԴավթաշենի բարձրահարկ շենքի ետնամասում հայտնաբերվել է կնոջ դիԳերմանիայի նախկին կանցլերը դատի է տվել Բունդեսթագին Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 6-8 աստիճանով Ինչ իրավիճակ է Արցախում․ ՊԲ-ն մանրամասներ է հայտնում Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ են սպասվում Երևանում և մարզերում Մեկնարկել է Լաչինի միջանցքի այլընտրանքային ճանապարհի հայկական հատվածի շինարարությունը«Հայաստան» դաշինքի մի խումբ պատգամավորներ մեկնել են ԱրցախԳյումրիի ռուսական 102-րդ բազան սպառնում է Հայաստանին Մահվան ելքով վրաերթ Տավուշի մարզում Վիճաբանություն-ծեծկռտուք՝ Գեղարքունիքի մարզի Ծովինար գյուղում. վարկածներից մեկով՝ ինքնապաշտպանության նպատակով հնչել են կրակոցներԹուրքիան պետք է իմանա, որ կրակի հետ է խաղում. ՀՀ-ում Իրանի նախկին դեսպան Օդի ջերմաստիճանը կհասնի +40․․․+42 աստիճանի Իրանը գլխավոր հյուպատոս է նշանակել Կապանում «Կյանքից ամուր»․ ֆիլմ պատերազմից հետո ապրողների և ապրեցնողների մասին«Որևէ ճնշում չի կարող Ավետիք Չալաբյանին հետ պահել իր բռնած ուղուց». Արմեն ԱնդրիկյանՇատ կարևոր է հնարավորինս հեռու մնալ դեմագոգներից, սադրիչներից, սուտի հայրենասերներից, ովքեր «սոցիալական ցանցերում և լեզվակռիվներում կրծում են թշնամիների կոկորդը». Դավիթ Բաբայան Աղվան Հովսեփյանը 100 մլն դրամ գրավի դիմաց ազատ կարձակվիՉինաստանի ԱԳՆ-ն ուշագրավ կոլաժով մատնանշել է ԱՄՆ-ի վարքագծի երկակի ստանդարտները «Հայկոյի տունը». Նոյեմբերյանում 44-օրյա պատերազմի հերոս Հայկ Ղարսյանի հիշատակին նվիրված հուշաղբյուր բացվեց Ավետիք Չալաբյանի և գործող վարչախմբի արժեքային տարբերությունըՏարադրամի փոխարժեքն այսօր՝ բանկերում Ապամոնտաժվելու է Բագրատունյաց պող.-Արտաշիսյան փող. խաչմերուկի վերգետնյա հետիոտնային անցումը Նիկոլ Փաշինյանի իշխանությունը հայրենազրկման հոմանիշ է դարձել մեզ համար. կտոր-կտոր կորցնում ենք մեր հայրենիքը Ճանապարհատրանսպորտային պատահարներ Հայաստանում Աթաթուրքի նկարով դպրոցական պայուսակ՝ «Ուրարտու» հանրախանութում Դժբախտ պատահարի հետևանքով մահացել է Վարդենիսի դպրոցներից մեկի 6-րդ դասարանի աշակերտը Հայաստանի և Թուրքիայի հատուկ ներկայացուցիչների հաջորդ հանդիպման վերաբերյալ որևէ պայմանավորվածություն չկա. ԱԳՆ Ինչ իրավիճակ է այս պահին Աղավնոյում. նոր տեղեկություններ Բոլթոնը սխալ է համարում Իրանի հետ միջուկային գործարքին վերադարձը Ջերմաստիճանը կհասնի +41 աստիճանի Սիսիանում կայացել է հայ-իրանական մշակութային խոհանոցային «Նավասարդ» փառատոնը Մոսկվան հայտարարել է մինչև օգոստոսի վերջ Բաքվի և Երևանի մասնակցությամբ բարձր մակարդակի հանդիպման մասին ՌԴ ԱԳՆ-ն` Լաչինի միջանցքի շուրջ ստեղծված իրավիճակի մասինԳյումրեցի Ալեքսանդրա Գրիգորյանը՝ ծանրամարտի Եվրոպայի պատանեկան առաջնության չեմպիոն Ստեփանավանի ճանապարհի կամուրջը մի պահ երևում է, հետո անցնում ծառերի հետևը, ծառերը պետք է կտրել, այլ տեղ տնկել. Նիկոլ Փաշինյան Հաշմանդամություն ունեցողի անձնական օգնականը պետությունից ժամը 1050 դրամ վարձատրություն կստանաՄարիամ Ադամյանը և Միկա Ղափլանյանը հրապարակել են համատեղ լուսանկար Ամենաոսկյա ժամանակներն են, որ շինարարական ընկերությունները դրամային վարկեր վերցնեն. ՔերոբյանԱրմավիրում և Շիրակում շչակներ կգործարկվեն․ ԱԻՆ