Երևան, 28.Հունվար.2023,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


«Հեռանկարի մասին որևէ պատկերացում չկա». փորձագետը՝ բուհերի օպտիմալացման և ակադեմիական քաղաքի ստեղծման մասին. «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Կրթական համակարգը կառավարության՝ բացասական իմաստով «ուշադրության» կենտրոնում է` բուհերի օպտիմալացում, իբր ակադեմիական քաղաքի ստեղծում: Որոշումներից շատերի մասին հանրությունը պատահաբար է տեղեկանում: Դեռևս սեպտեմբերին Ն. Փաշինյանը հայտարարել էր, թե մտադիր են «գնալ բուհերի խոշորացման և որոշ գիտահետազոտական ինստիտուտների հետ ինտեգրման ճանապարհով, արդյունքում կունենանք առավելագույնը 8 կոնսոլիդացված պետական բուհ»: Առաջին ծիծեռնակները Բրյուսովի անվան պետական համալսարանն ու Հայաստանի ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի պետական ինստիտուտն են: Կրթության փորձագետ Ատոմ Մխիթարյանը նշում է` այն իրավիճակում, որում այսօր Հայաստանն է, բուհերի օպտիմալացման մասին խոսելն ավելորդ է:

«Եթե ուզում ես ինչ-որ լավ բան անել կրթական համակարգի զարգացման համար, պետք է հիմնավորումներ ունենաս, այդ նախաձեռնությունն անպայման պետք է գա բուհերից, և այն չպետք է լինի գաղտնի: Ի՞նչ է նշանակում` կառավարման խորհրդի ժամանակ բուհի ղեկավարությունն իմանում է, որ հնարավոր է՝ բուհը լուծարվի: Չէ՞ որ ամենն անում ենք լավ բանի` կրթության զարգացման ու որակի ապահովման համար, բայց ստացվում է, որ անում ենք գաղտնի` առանց բուհերին տեղեկացնելու: Հայաստանն այսօր մի շարք մարտահրավերների առջև է, անվտանգային հարցեր կան, և այս փոփոխություններն ուղղակի ավելորդություն են»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Մխիթարյանը:

Նշում է` նախ չգիտի, թե քանի հոգի է տեղյակ շրջանառվող փաստաթղթից: «Կարծում եմ` եթե լինեին իրական հիմնավորումներ, պետք է շահագրգռված լինեին, որ մասնագետները դրանց ծանոթանային, կարծիք հայտնեին, եթե կարիքը կար` բարելավեին: Բոլոր որոշումները գալիս են մեր կառավարության ունեցած միակ պատկերացումից, այն է` բուհերը պետական սեփականություն են, ինչ ուզենան, կարող են անել բուհերի հետ: Նույն տրամաբանությունն էր գործում այն ժամանակ, երբ օրենքում փոփոխություն էին անում, իսկ մենք ասում էինք` պետք չէ կառավարման խորհուրդները վերցնել պետական վերահսկողության ներքո, խորհուրդներում մեծամասնություն ունենալ և կառավարել բուհերը: Մեզ չլսեցին, հետո, իհարկե, ՍԴ-ն այս օրենքը հակասահմանադրական ճանաչեց: Նույնն էլ բուհերի օպտիմալացման դեպքում է, իրենց թվում է` ինչ ուզեն, կարող են անել:

Բուհերի ինքնակառավարման, զարգացման տեսանկյունից սա կարող է խոչընդոտող հանգամանք լինել, կարճ ժամանակաընթացքում բուհերը կկորցնեն իրենց առանց այն էլ քիչ ուսանողներին, որովհետև ոչ ոք չի ցանկանա սովորել այնտեղ, որտեղ ինքը չի ընդունվել, իսկ երկարաժամկետ տեսանկյունից` եթե պետությունն այս բուհերը վերցնի իր վերահսկողության ներքո, դրանք կկորցնեն իրենց մրցունակությունը: Բուհերի կառավարման տեսանկյունից պետությունը լավ կառավարիչ չէ: Դրանք պետք է ինքնուրույն լինեն, լիարժեքորեն իրացնեն իրենց ազատությունները, որպեսզի նաև իրենց տեղն ունենան մեր հասարակության մեջ: Պետության այս քայլերը չեն նպաստելու անգամ այն ամենի իրականացմանը, ինչը դրված է կրթության՝ մինչև 2030 թ. զարգացման պետական ծրագրում»,-հավելում է փորձագետը:

Նման կարևոր հարցերում գաղտնիությունը, հիմնավորումների բացակայությունը մարդկանց ստիպում է մտածել` իսկ գուցե բուհերը միավորում են, որ շենքերը վաճառե՞ն: «Նման բան յուրաքանչյուրը կարող է մտածել, երբ անակնկալ ձևով իմանում է մի կարևոր որոշման մասին, որն ամբողջությամբ կարող է փոխել բուհի ճակատագիրը: Կա նաև երկրորդ կարծիք, որ կառավարությունը փորձում է ազատվել որոշ բուհերի անցանկալի ռեկտորներից, որոնք չունեն իրենց քիմքին հաճելի հայացքներ: Այս պարագայում արդեն կրճատումներ կլինեն, չէ՞ որ եթե երեք բուհ միավորվի, արդեն մեկ ադմինիստրացիա կլինի, որոշ մարդիկ դուրս կմնան: Ի վերջո, տեսնում ենք կառավարության ձեռագիրը, երբ ընդդիմադիր հայացքներ ունեցող դասախոսներին ուղղակի դուրս են թողնում պետական բուհերից: Մյուս կողմից էլ` բուհերի շենքերը Երևանի կենտրոնում են, կառավարությունն իր ձեռքը կգցի այդ շենքերը, իսկ թե ինչպիսին կլինի նրանց ճակատագիրը, անհասկանալի է, շատերը նաև կարող են այս կարծիքն ունենալ»,ընդգծում է մեր զրուցակիցը:

Շաբաթներ առաջ շրջանառության մեջ դրվեց ակադեմիական քաղաք ունենալու գաղափարը, մյուս կողմից` բուհերի օպտիմալացման նախագիծն է: Առաջինի դեպքում կարծիքներ հնչեցին` գաղափարը լավն է, բայց դրան պետք է լիարժեքորեն պատրաստվել, բուհերի օպտիմալացման պարագայում մասնագետները հստակ հիմնավորումներ են ուզում լսել: Արդյոք կառավարությունը պատկերացնո՞ւմ է, թե այս գործընթացների վերջնարդյունքն ինչպիսին է լինելու: «Սրա մասին խոսելիս միանգամից հիշում եմ հայկական հայտնի ասացվածքը` «մի հիմար քարը գցեց փոսը, յոթ խելոք չի կարողանում հանել»: Մեկն ինչ-որ բան է ասել` առանց հիմնավորման, առանց մտածելու, նույնիսկ առանց պատկերացնելու, հիմա մյուսները փորձում են դա իրականացնել` կրկին պատկերացում չունենալով: Խոսքս լիազոր մարմնի` ԿԳՄՍ նախարարության մասին է: Ակադեմիական քաղաքի գաղափարը լավն է, բայց եկեք դրա մասին այնպիսի մարդիկ խոսեն, որոնք կրթության և գիտության ոլորտում հետագիծ ունեն, բայց եթե այնպիսի մարդ է խոսում, որ, ասենք, բարձրագույն կրթություն չունի, կրթության ոլորտից հեռու է, դա փորձ է արժեզրկել գաղափարը:

Եթե վաղը որևէ մեկն ուզենա այն կյանքի կոչել, ասում եմ վաղը, որովհետև չեմ կարծում, որ ներկա կառավարության օրոք հնարավոր է այն իրականացնել, այն արդեն արժեզրկված կլինի: Այս գաղափարի իրականացումը սկսում են բուհերի կազմալուծմամբ, միավորմամբ, դեռ հայտնի չէ, թե մյուս բուհերի մասով ինչ է սպասվում: Որևէ տեսլական, հեռանկարի մասին պատկերացում, իհարկե, չկա: Արդյունքում արժեզրկվում է լավ գաղափարը, ինչն ամենացավալին է: Եթե մեկը դա տեսել է, թութակի պես, առանց հասկանալու կրկնում է դրա էությունը, ընդ որում՝ այնպիսի մարդ, որն ընդհանրապես կապ չունի ոլորտի հետ, դա խանգարելու է հետագայում այդ գաղափարը կյանքի կոչելուն: Իմ առաջարկը եղել է հետևյալը` կարելի է տեխնոլոգիական ուղղվածության մեկ նոր բուհ ունենալ Աշտարակում, ինքս այնտեղ եմ ավարտել ասպիրանտուրան, այնտեղ կան ստարտային պայմաններ: Կարող ենք այսպես սկսել: Բայց քանդել բուհերը, ինչպես շատերն են մտածում, շենքերը վաճառել և այդ գումարով կառուցել ակադեմիական քաղաք, ուղղակի անիրականանալի է, հատկապես Հայաստանի անվտանգային այսպիսի պայմաններում, սա ուղղակի աբսուրդի ոլորտից է»,-եզրափակում է Ատոմ Մխիթարյանը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Նոր արևային մարտկոցները բարձրացրել են ջրից ջրածին ստանալու ՕԳԳ-նԲանակի օրվա կապակցությամբ ԲՀԿ քաղխորհրդի անդամներն այցելել են ԵռաբլուրՍա այն խնդիրն է, որի շուրջ ԱՄՆ-ի, Ֆրանսիայի և ՌԴ-ի շահերը համընկնում են. Վարդանյանը՝ France TV-ինՄեր ժողովուրդը պետք է իր ջանքերն ու նվիրումը ներդնի Հայաստան ու Արցախ աշխարհի առաջընթացի ու հզորացման համար. Արթուր ԱլավերդյանՌուսաստանից Հայաստան, Ղազախստան եւ Վրաստան փոխանցումներն աճել են հարյուրավոր տոկոսներով՝ թարմացնելով ռեկորդները. РБК Աֆրիկան գործընկերներից 30 մլրդ դոլար կստանա պարենային ինքնիշխանության ապահովման համար Ռազմահայրենասիրական խմբակների, տարբեր դասընթացների դադարեցման կամ կասեցման ծրագիր գոյություն չունի. ԿԳՄՍ նախարար Միչիգանի համալսարանում ստեղծված նոր արևային մարտկոցները բարձրացրել են ջրից ջրածին ստանալու ՕԳԳ-ն 13-ամյա դեռահասը կրակ է բացել․ նոր ահաբեկչություն՝ Երուսաղեմում Արցախ էլ ենք ունենալու, բանակն էլ նախկինի պես ամուր է լինելու. Արտակ ԶաքարյանԵրբ բանակ քանդողը Եռաբլուր է գնում,իսկ նրան քծնողը բանակից է խոսում՝ ուղղակի նողկալի է. Շարմազանով Անհրաժեշտ է ապաշրջափակել ճանապարհը, օդային միջանցք ապահովել և վերջ ի վերջո ճանաչել Արցախի անկախությունը. Ռուբեն Վարդանյանը հարցազրույց է տվել France TV-ին Խիստ կարգապահություն է պետք բանակում, զինվել ու ուժեղանալ է պետք. զոհված զինծառայողի մայր (տեսանյութ) «Համախմբում» շարժումը «Բանակը մեր ողնաշարն» է նշանաբանով քայլերթ էր կազմակերպել դեպի Եռաբլուր պանթեոն Երևանը և Բաքուն պետք է խաղաղության պայմանագիր ստորագրեն. Ալիև Մեզ անհրաժեշտ է ուժեղ և պրոֆեսիոնալ բանակ՝ ուժեղ հոգով, իմացությամբ, ինտելեկտով, բազկով և ժամանակակից տեխնոլոգիաներին տիրապետելով. Փաշինյան «Ուզում եմ, որ մեր բարեկամությունը տևի հավերժ». Չինաստանի դեսպանը շնորհավորել է Բանակի օրվա առթիվ Քանի հասարակությունն անտարբեր է, իշխանությունն ամբարտավան ձևով չեզոքացնելու է բոլորին.Աննա Կոստանյան ՌԴ ԱԳՆ-ն Էրդողանին անվանել է հատուկ «կալիբրի» առաջնորդ Ուզում եմ հավատալ, որ բանակը վերանվաճելու է Հայաստանի և Արցախի անվտանգության երաշխավորի դիրքերը. Ռոբերտ Քոչարյան Դիմադրող Արցախն ապացուցում է՝ անմնացորդ նվիրումն ու անձնազոհությունը մեզ անկոտրում են դարձրել. Ռուբեն Վարդանյան Սերժ Սարգսյանի անունից «Եռաբլուր»-ում ծաղկեպսակ է դրվել Եթե բոլորս հիմա խաղաղություն ենք ուզում՝ պետք է կառուցենք հզոր արդիականացված բանակ և պատրաստ լինենք ցանկացած ֆորսմաժորային իրավիճակի. Արման Վարդանյան Նշված հասցեներում գազ չի լինի Երուսաղեմում ծայրահեղականները հարձակվել են հայկական ռեստորանի վրա Դժվար թե գտնվի մի տուն, որտեղ չեն խոսում զինծառայողների սխրանքներիցԲոլոր այն ուժերը, որոնք նման գործընթացով են զբաղվում, եթե չեն կարողանում օգնել, ապա պետք է լռեն. Մեսրոպ Առաքելյան. «Հրապարակ» ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի ուղերձը Բանակի օրվա առթիվԲանակի վերածնունդ լինելու է. Տիգրան ԱբրահամյանԱյսօր՝ շարունակվող պարտության այս օրերին, դժվար է խոսել նոր հաղթանակների մասին, բայց, վստահաբար, դրանք լինելու են. Վահե Հակոբյան Ադրբեջանական հատուկ ծառայությունները Ստեփանակերտի բնակիչներին տարհանելու վերաբերյալ հերթական կեղծ փաստաթուղթն են տարածում. ԱՀ ԱԱԾ Հայկական բանակը նշում է կազմավորման 31-րդ տարեդարձը Այսօր, յուրաքանչյուրս պարտավոր ենք ցույց տալ, որ մեր բանակի կողքին ենք. Ավետիք Չալաբյան (տեսանյութ) Վարչապետը, նախագահը, ԱԺ նախագահը և այլ պաշտոնյաներ այցելել են «Եռաբլուր» զինվորական պանթեոն Բանակ պետք է դառնանք բոլորս, իմանանք ինչպես պաշտապնել մեզ և ամուր պահենք զինվորի թիկունքը. «Ապրելու երկիր» Նշված հասցեներերում երկուշաբթի լույս չի լինի Մեր բոլորի խնդիրն է՝ կանգնել մեր բանակի կողքին. Գագիկ Ծառուկյանի շնորհավորական ուղերձը Ոգեկոչման երթով կգնանք Եռաբլուր, և հետո էլ, ամեն օր, ամեն ժամի, կշարունակենք զորավիգ լինել մեր բանակին. Ավետիք Չալաբյան «Թուրք». Զոհված զինծառայողների ծնողները՝ Սուրեն Պապիկյանին Գվարդիոլան մեկնաբանել է Արսենալի նկատմամբ տոնած հաղթանակը Հրդեհ «Զվարթնոց» օդանավակայանում. այրվել են ավտոմեքենաներ 8 ժամ ջուր չի լինիՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ Լուկաշենկոն հայտարարել է տարածաշրջանային անվտանգության համար ԱՊՀ-ի հատուկ նշանակության մասին Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա․ Առաջիկա 5 օրվա եղանակի կանխատեսում Երուսաղեմում սինագոգի վրա կրակոցների հետևանքով 7 մարդ է մահացել ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ Հրդեհ՝ Մեղրաձոր գյուղում Կրեմլը մեկնաբանել է Պուտինի կողմից «Վագներ»-ի անդամ Հայկ Գասպարյանին պարգևատրելը ՌԴ ՊՆ-ն՝ Լաչինի միջանցքի շրջափակման մասին