Երևան, 29.Նոյեմբեր.2022,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


Եթե նման սցենարը կյանքի կոչվի, ապա բոլոր դիվանագիտական ջանքերը կզրոյանան. «Փաստ»

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

iarex.ru-ն «Փարիզն ու Վաշինգտոնը գնում են սրացման Անդրկովկասում» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ Փարիզն ու Վաշինգտոնը գրեթե միաժամանակ քայլեր են ձեռնարկել, որոնք կարող են լրջորեն փոխել Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղության պայմանագրի ստորագրման հեռանկարները։ Ֆրանսիայի Սենատը 295 կողմ ձայնով ընդունել է Հայաստանին և Լեռնային Ղարաբաղին սատարող բանաձև։ «Ադրբեջանի կառավարությունը պարտավոր է միջոցներ ձեռնարկել հայ բնակչության, հայկական կրոնական և մշակութային ժառանգության պաշտպանության համար՝ 1969 թվականի հունվարի 4-ի՝ բոլոր տեսակի խտրականության արգելման մասին կոնվենցիայի համաձայն»,- ասվում է բանաձևում։

Առաջարկվում է նաև պատժամիջոցներ կիրառել Ադրբեջանի դեմ 2022 թվականի սեպտեմբերի ագրեսիայի համար, բացել հումանիտար գրասենյակ Լեռնային Ղարաբաղում, քննարկել հանրապետությունը ճանաչելու հարցը և միջազգային խաղաղապահ ուժեր տեղակայել Հայաստանի և Ադրբեջանի սահմանին։ Իր հերթին, Հարավային Կովկասի բանակցություններում ԱՄՆ հատուկ ներկայացուցիչ Ֆիլիպ Ռիկերը, ելույթ ունենալով ԱՄՆ Սենատի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովի լսումների ժամանակ, Ղարաբաղյան կարգավորման հետ կապված հանկարծ սկսել է խոսել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի մասին։ Նրա խոսքով, ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը «չի գործում, բայց մանդատն ու նպատակները մնում են»։ Ավելին, Միացյալ Նահանգները, որը վերջերս սկսել է ակտիվորեն շփվել Բաքվի և Երևանի հետ, իրեն չի դիրքավորում որպես առանձին անկախ «խաղացող», այլ իր մասնակցությունը խաղաղության գործընթացին կարևորում է հենց որպես այդ խմբի համանախագահներից մեկը, որի գործունեությունը, ըստ Ռիկերի, «պահպանում է իր օգտակարությունը»։

Ֆորմալ տեսանկյունից կարող է թվալ, որ ֆրանսիական քայլը քաղաքական հեռանկար չունի։ Հիշեցնենք, որ 2020 թվականի նոյեմբերին Ֆրանսիայի Սենատը բանաձև էր ընդունել, որով Փարիզին կոչ էր անում ճանաչել Լեռնային Ղարաբաղը։ Սակայն հետո և՛ Ֆրանսիայի ԱԳՆ-ն, և՛ նախագահ Էմանուել Մակրոնը մերժեցին այս փաստաթուղթը։ Այնպես որ, մեծ հավանականությամբ, այս անգամ էլ նույնը կլինի։ Դա բխում է նրանից, որ Սենատում բանաձևի քննարկումներից մի քանի օր առաջ Ֆրանսիայի ղեկավարը «հանգստացնող» հեռախոսազրույց էր ունեցել իր ադրբեջանցի գործընկեր Իլհամ Ալիևի հետ։ Մինսկի խմբի հետ ամեն ինչ ավելի բարդ է: Մոսկվան հայտարարել է դրա փլուզման, բայց ոչ դրա կազմից իր դուրս գալու մասին։

Բաքուն, ընդհանուր առմամբ, հայտարարել է, որ իր համար հաղթանակով ավարտված Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմից հետո «խմբի նախկին օրակարգով աշխատելու կարիք չկա»։ Բայց փաստը մնում է փաստ, որ Ադրբեջանն իրավաբանորեն չի հայտարարել այդ ձևաչափով աշխատանքներին մասնակցելուց իր հրաժարվելու մասին։ Ինչ վերաբերում է հենց ԵԱՀԿ Մինսկի խմբին, ապա նրա դիրքորոշումը ինտրիգային է։ Մի կողմից՝ խումբը կարծում է, որ Լեռնային Ղարաբաղի խնդիրը վաղուց դուրս է եկել Ադրբեջանի և Հայաստանի լիարժեք իրավական իրավասության ոլորտից, ողջունում է 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ին Ռուսաստանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև կնքված եռակողմ խաղաղության համաձայնագիրը, որով ավարտվեց Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմը, մյուս կողմից՝ նա այդ համաձայնագիրը համարում է միջանկյալ և շարունակում է իր խնդիրը տեսնել հակամարտության «երկարաժամկետ և կայուն» կարգավորման շուրջ բանակցությունների դյուրացման մեջ, ներառյալ Լեռնային Ղարաբաղում ապրող մարդկանց իրավունքների և պարտականությունների կարգավորման հարցը։

Ըստ Մինսկի խմբի ամերիկացի նախկին համանախագահ Յան Քելիի, «նախկինում հակամարտության կարգավորման ճանապարհին լավ գաղափարներ էին մշակվել, սակայն ռազմական սցենարը իրադարձությունների փոփոխության պատճառով դրանք չպահանջված դարձրեց»։ Հակամարտության գոտում եզակի իրավիճակ է ստեղծվել: Եթե նախկինում Բաքուն դեմ էր հակամարտության գոտում ԵԱՀԿ դիտորդական առաքելության տեղակայմանը, ապա այժմ ընդունում է երկու երկրների սահմանին, այսպես կոչված, ԵՄ քաղաքացիական առաքելության և ԵԱՀԿ դիտորդների աշխատանքի փաստը։ Օբյեկտիվորեն դա նախադրյալներ է ստեղծում Մինսկի խմբի աշխատանքի վերսկսման համար: Ըստ ռուս փորձագետներից մեկի, «հին ստատուս քվոն արմատապես փոխվել է, բայց նորը դեռ չի կարգավորվել, դրա ձևավորումը տեղի է ունենում պիեսի ընթացքում, որը աճում է իր դրամատուրգիայով, և տեսականորեն ոչինչ չի խանգարում դրան»։

Ֆրանսիական և ամերիկյան քայլերին միավորում է մեկ ընդհանուր գաղափար՝ Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի միջազգայնացումը, որը ստեղծում է խնդիրների ու հարցերի նոր շարք։ Ահա թե ինչպես են Վաշինգտոնը և Փարիզը, առաջին հերթին որպես ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներ, նոր դիրքավորումներ սահմանում անդրկովկասյան քաղաքական դաշտում։ Երևանի դիրքորոշումը նույնպես սկսել է փոխվել: Նիկոլ Փաշինյանը խորհրդարանում կառավարության հետ հարցուպատասխանի ժամին դա ուրվագծել է այսպես. նրա կարծիքով, Ադրբեջանի հետ առաջիկա խաղաղության պայմանագիրը պետք է փոխարինվի, այսպես կոչված, շրջանակային փաստաթղթով, որը կուրվագծի ներկա իրավիճակը առանց մանրամասների լուրջ ճշգրտման, այնուհետև սկսվում է սահմանազատումը, որը «կարող է տևել ոչ մեկ տարի»։ Ինչո՞ւ սկսել սահմանազատումը, որը «կարող է տևել ոչ մեկ տարի»։ Այսինքն, եթե նման սցենարը կյանքի կոչվի, ապա բոլոր դիվանագիտական ջանքերը, որոնք վերջերս արվել են թե՛ Մոսկվայի, թե՛ Բրյուսելի բանակցային հարթակներում, կզրոյանան։

Դա արդեն տարածաշրջանում իրավիճակը սրելու խաղ է, որը որոշակի պայմաններում հղի է ռազմական սցենարի իրագործմամբ։ Բանն այն է, որ իրադարձությունների ընթացքի վրա ազդեցության արևմտյան ցուցիչներ են սկսել դրսևորվել։ Եվ նաև այն պատճառով, որ ադրբեջանական դիվանագիտության համար, որը համաձայնել է ցանկացած բանակցային հարթակների, լայն մանևրելու հնարավորությունները նեղանում են։ Ինչ վերաբերում է Հայաստանին, ապա այժմ նա դառնում է դեպի տարածաշրջան Փարիզի և Վաշինգտոնի դարպասը։ Այսպիսով, «Մեծ խաղը» Անդրկովկասում շարունակվում է։ Իսկ Ռուսաստանը, բնականաբար, անտարբեր չի հետևի այդ ամենին։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Վաղը փակ կլինի Մաշտոցի պողոտայի մի հատվածը Հրդեհ է բռնկվել Ձորամուտ գյուղի ոչ բնակելի տներից մեկի տանիքում Էլեկտրաէներգիայի անջատման հասցեները և ժամանակացույցը Հանրապետության մի շարք հասցեներում կդադարեցվի ջրամատակարարումը Աշտարակ քաղաքի սկզբնամասում բախվել են Opel-ն ու BMW-ն, վերջինս բախվել է ծառին. կան վիրավորներ Մանրամասներ՝ Արցախում վիրավորված զինծառայողների առողջական վիճակից ՌԴ ՊՆ-ն՝ Արցախում տիրող իրավիճակի մասին Թիմեր և թևեր. ինչ պատկեր է ՔՊ Կոտայքի «ներքին խոհանոցում» Հավայան կղզիներում հրաբուխ է սկսել ժայթքել Ադրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել 13 հայ զինծառայողի մարմին Վանաձոր քաղաքում ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցների և քաղաքացիների միջև տեղի ունեցած միջադեպի առթիվ նախաձեռնվել են քրեական վարույթներ Դեկտեմբերի 15-ից մինչև հունվարի 20-ը հսկողության ուժեղացված միջոցառումներ կիրականացվեն Սևանա լճում Կլիմայի փոփոխությունն ու դրա ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա չի կարող շրջանցել ՀՀ-ի վրա․ նախագահ ՊՎԾ-ն ավտոմեքենաների խլացուցիչների արտահանման գործընթացում խախտումներ է հայտնաբերել Փաշինյանը մեկ օրով արձակուրդ է տրամադրել Անահիտ Ավանեսյանին Ձերբակալվել են «Հայանտառ» ՊՈԱԿ-ի «Թումանյանի անտառտնտեսություն» մասնաճյուղի տնօրենն ու ևս երկու անձ. ՀԿԿ Նիկոլ Փաշինյանը նոր որոշում է ստորագրել ԱՀԿ-ն գործածությունից հանել է «Կապիկի ծաղիկ» արտահայտությունը՝ ռասիստական ​​ակնարկների պատճառով Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն արևմտյան ուղղությամբ խախտել է հրադադարը․ ունենք վիրավորներ․ ԱՀ ՊՆ «Պարտեզ» հյուրանոցում օտարերկրացին աշխատակցին փոխանցել է կասկածելի պայուսակ․ պարեկները սահմանազատել են տարածքը Արցախի նախագահն աշխատանքային խորհրդակցություն է անցկացրել Պարտատոմսերի հերթական դոլարային տրանշը IDBank-իցԱդրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել սեպտեմբերին զոհված 13 հայ զինծառայողի մարմին․ ՊՆ Հնդկաստանը 2020-ի պատերազմի ժամանակ Հայաստանին զենք է առաջարկելՄարզաշխարհի անվանի ներկայացուցիչները հարգանքի տուրք են մատուցել հայտնի ըմբշամարտիկ Արսեն Կոտիկյանի հիշատակին (լուսանկարներ) Կիևում հոսանքազրկումները կարող են շարունակվել մինչև գարուն. Կլիչկո Ադրբեջանի նախագահը հնարավոր էսկալացիայի պատասխանատվությունն այս գլխից վերցնում է իր վրա. Արարատ Միրզոյան ԱրարատԲանկը՝ «Ազգային Հիփոթեքային Ընկերություն» ՎՎԿ-ի պարտատոմսերի տեղաբաշխողՀանրապետությունում առաջիկա օրերին օդի ջերմաստիճանը կնվազի 5-7 աստիճանով Դոլարն ու եվրոն թանկացել են «ԶՊՄԿ-70» շրջանակում կայացել է ցուցահանդես` «Սյունյաց աշխարհի հրաշալիքները» թեմայով Ասում են՝ Սևի լճի համար հո չենք կռվելո՞ւ, բայց ՀԱՊԿ–ին ասում են՝ եկեք ադրբեջանցիներին հանեք. Օհանյան ԱԱ 2022․ Սերբիան և Կամերունը ոչ-ոքի խաղացին՝ 6 գոլ խփելով Սուրեն Պապիկյանի գլխավորությամբ անցկացվել է խորհրդակցություն, մասնակցել է ՀՀ ՊՆ, ԶՈՒ և ԶՈՒ ԳՇ ղեկավար կազմը Թուրքիայում քիմիական գործարան է այրվում. պայթյուններ են լսվում Հայ շաշկիստների աննախադեպ հաջողությունները՝ Գերմանիայում Ալիևը շտապում է և անհանգիստ է Պուտինը հայտարարել է միջազգային առևտրի ճգնաժամի մասին Սոնա Ռուբենյանը և ամուսինը նշել են ամուսնության մեկ ամյակը (լուսանկարներ) Երևանում կայացած ՀԱՊԿ գագաթնաժողովում որոշվել է ստեղծել կենսաբանական անվտանգության գծով համակարգող խորհուրդ. Զաս Արևային էներգիան նպաստում է բնապահպանական զարգացմանը Չինաստանի հյուսիս արևմուտքում Չալաբյանի 50-ամյակը` զուսպ և մշակութային մթնոլորտումՍաակաշվիլիի օրգանիզմում մկնդեղ է հայտնաբերվել. փաստաբան Բողոքի ակցիա Երեւանում ՄԱԿ-ի գրասենյակի մոտ. քրդերն այրեցին Թուրքիայի դրոշը ՄԱԿ-ի գրասենյակի դիմաց Ադրբեջանից և Հայաստանից պահանջվում է զսպվածություն և ուժեղ քաղաքական կամք՝ լարվածությունը թուլացնելու և համապարփակ կարգավորման հասնելու համար. Տոյվո Կլաար Տեսախցիկը ֆիքսել է՝ ինչպես է Չարենցավանում աշակերտը դիտավորյալ ջարդում կանգառը Ռուսաստանի դեմ պայքարի Միացյալ Թագավորութան ծրագիրն անգամ Հայաստան է հասել․ գաղտնազերծված փաստաթղթեր Պայքար ընդդեմ քաոսիՓաշինյանական իշխանությունն Արցախն ընկալում է որպես քաղաքական խոչընդոտ․ Չալաբյան Թբիլիսյան խճուղում փորձարկվելու է էլեկտրաշչակ