Երևան, 25.Հունիս.2024,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


Ի՞նչ կապ ունի անասնակերը «ֆուրաժային» գլխարկի հետ. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ինչքան էլ զարմանալի է, բայց ներկայում բանակում և բազմաթիվ հատուկ ծառայությունների սպայական համազգեստի անբաժանելի մաս կազմող գլխարկը՝ ֆուրաժկան, արմատներով գալիս է «ֆուրաժ» բառից (ֆրանսերեն fourrage նշանակում է անասնակեր)։ 18-ից մինչև 20-րդ դարի սկիզբը բանակում (ինչպես ռուսական, այնպես էլ գրեթե բոլոր մյուս երկրների) գոյություն է ունեցել պաշտոն՝ ֆուրաժիր: Դա կրտսեր պաշտոն էր, որը պատասխանատու էր անասնակերի համար, այսինքն՝ կեր հայթայթել ձիերի և այլ կենդանիների համար: Երբեմն որոշ զորամասերում եղել են և՛ եզներ, և՛ էշեր, և՛ ջորիներ, հատկապես Կենտրոնական Ասիայում գտնվող վայրերում։ Այստեղից էլ, ի դեպ, գալիս է «ֆուր» բառը՝ երկար ծածկված սայլ, որով տեղափոխել են անասնակերը։ Անասնակեր հավաքելու գործը ամենամաքուրը չի եղել, քանի որ ֆուրաժիրները մասամբ կատարել են նաև անասնապահի պարտականություններ։ 18-րդ դարի կեսերից ռուսական բանակում մոդայիկ էին հիմնականում կոշտ գլխարկները՝ կիվերները՝ հրացանակիրների, հուսարների ու նիզակակիրների դեպքում, կալպակները՝ հրետանավորների դեպքում, և այլն։

Բարձր, կոշտ կիվերի և նույն կոշտության «կալպակի» հիմնական խնդիրն էր պաշտպանել զինվորի գլուխը բեկորներից ու հարվածներից: Բայց նման գլխարկով այլ աշխատանք կատարելը լիովին անհարմար էր։ Այդ իսկ պատճառով էլ 1797 թվականին ֆուրաժիրների համար ընդունվեց հատուկ փափուկ գլխարկ։ Դրանք կոչվում էին «ֆուրաժային գլխարկներ». սկզբում դրանք փափուկ էին, եզրաբոլորքը որոշակի բարձրության վրա խիստ նեղանում էր, գլխարկը կրելու ժամանակ կիսով չափ ծալվում էր կողքի, ծայրին էլ պոչիկ կար գեղեցկության համար։ Ինչո՞ւ ընտրվեց նման ձև, Աստված գիտի... Ըստ երևույթին, կայսրին դա ինչ-որ կերպ դուր էր եկել: Ֆուրաժիրը, սակայն, համարվում էր ոչ մարտական պաշտոն, և, հետևաբար, առաջին գլխարկները չէին փայլում գեղագիտությամբ: Սկզբում դրանք պարզապես մաշված համազգեստից էին կարվում հենց գնդերի արտադրամասերում։ Գլուխը տաք է պահում՝ հերիք է: Աստիճանաբար ֆուրաժկաները տարածվեցին բանակի բազմաթիվ ճյուղերում: Օրինակ՝ այնտեղ, որտեղ կրում էին կիվերներ. ի դեպ, դրանք ձևով նման էին:

Իսկական ռուսական ֆուրաժկան, որպես ամենօրյա գլխարկ բանակի և նավատորմի տարբեր ստորաբաժանումների ստորին չիների, ինչպես նաև կուրսանտների և, որոշ դեպքերում, սպաների համար, հայտնվել է 1811 թվականի հոկտեմբերի 25-ին: Այդ օրն է համարվում ֆուրաժկա գլխարկի պաշտոնական ծննդյան օրը, չնայած այն դեռ կոչվում էր «ֆուրաժային գլխարկ»: Ծովային անհովար գլխարկը, ի դեպ, նույն ծագումն ունի։ Ավելին, դրանց ժամանակակից տեսակները ավելի մոտ են «ֆուրաժային գլխարկին», քան ցամաքային զորքերի սպաների ֆուրաժկաները: Ահա թե ինչու հայտնի զորավար Միխայիլ Կուտուզովը բազմաթիվ նկարներում և փորագրություններում պատկերված է այնպիսի գլխարկով, որը շատ է հիշեցնում անհովար գլխարկը: Ֆուրաժկայի ճակատագիրը եղել է բուռն ու խառը։ 1862 թվականին այն չեղարկվել է, տասը տարի անց վերադարձվել հեծելազորին:

1881 թվականին գլխարկը վերականգնվել է բոլոր տեսակի ցամաքային զորքերում: Բանակի, պահակախմբի, հեծելազորի և հետևակի, պահակախմբի և բանակի գնդերի գլխարկները տարբերվում էին դիզայնով, կոկադի գտնվելու տեղով, առկայությամբ կամ բացակայությամբ, երեսկալով և շատ այլ բաներով:Որոշ ժամանակաշրջաններում գլխարկներն ունեցել են ստորաբաժանումների անվանումներ (այս սովորույթը ամրագրված էր նավատորմի մեջ, որտեղ ժապավենի վրա ասեղնագործված էր նավի անունը)։ Նաև ֆուրաժկաներ են կրել քաղաքացիական գերատեսչությունների շատ պաշտոնյաներ, օրինակ՝ հանքարդյունաբերության, երկաթուղու և այլն: Ֆուրաժկա գլխարկի քաղաքացիական տարբերակը կոչվում է կարտուզ: Այն տարբերվում է ձևով և դիզայնով, գլխարկը չունի կոշտ ներդիրներ, որոնք գլխարկին տալիս են խիստ ձև:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ինչ որոշում է կայացրել Վերաքննիչ դատարանը Սպիտակցի Հայկոյի որդու վերաբերյալ Արաբկիր վարչական շրջանի մի շարք հասցեներում գազանջատումներ կլինեն Արարատի մարզի մի շարք բնակավայրերում 10 ժամ ջուր չի լինի Արամ Ա Կաթողիկոսը Իշխան Սաղաթելյանի հետ քննարկել է Հայաստանում ստեղծված վերջին շրջանի զարգացումները Հայաստանում Ֆրանսիայի դեսպանը այցելել է Սյունիքի մարզ Կիրանցը՝ օրերի տարբերությամբ․ չկան տունը, վագոնն ու արհեստանոցը ՀՀ իշխանությունները թիրախավորում են արցախցիներին՝ կիրառելով նրանց դեմ բռնաճնշումներ, խտրական վերաբերմունք. Արցախի ԱԺ Համամարդկային երրորդ առաքելությունը. Էաբանի հիմնական ուղերձը (տեսանյութ)Ջրանջատում՝ մինչև 20։00 ՀՀ իշխանությունները թիրախավորում են արցախցիներին՝ կիրառելով նրանց դեմ բռնաճնշումներ, խտրական վերաբերմունք. Արցախի ԱԺ Անվանի դաշնակահար Հայկ Մելիքյանը Հարավային Ամերիկայում՝ հայ դասականների ծրագրով Մահակի կիրառմամբ ծանր մարմնական վնասվածք պատճառելու համար 1 անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում է հարուցվել․ ՔԿ ԵՄ-ն ՌԴ-ի դեմ պատժամիջոցների նոր փաթեթ է ընդունել Գեղարքունիքում մեկնարկել է 2024 թվականի ամառային զորակոչը Այսօր Ս. Կալիստրատոսի և 49 վկաների և Ղունկիանոս քահանայի հիշատակության օրն է Ալիևը ցավակցել է Պուտինին Վարչապետ Փաշինյանն ընդունել է Հայաստանում Բրազիլիայի դեսպանին ԵՄ-ն հայտարարել է` հնարավոր է վրաց պաշտոնյաներին վիզաներ չտրամադրվեն Գազամակատակարարման պլանային դադարեցումներ կլինեն Բաքուն հայտարարել է, թե Հայաստանի տրամադրած ականապատ քարտեզները ցածր ճշգրտության են Ադրբեջանն ու Հայաստանն ավելի քան երբևէ մոտ են խաղաղության պայմանագրի կնքմանը. Տոյվո Կլաար Հայաստանում կարմրուկի լաբորատոր հաստատված դեպքերի թիվը հասել է 486-ի՝ մեկ շաբաթում ավելանալով 14-ով Արևային էներգիան շեշտակի աճում է It-գիգանտների շնորհիվՄեքենայից գողություն է կատարվել Մեխանիզատորը վախենում է դաշտ մտնել՝ ամեն պահ թշնամին կարող է կրակել. եթե կրակեն, դրա պատասխանն ո՞վ է տալու. Վերին Շորժայի վարչական ղեկավար Շարժմանը պետք է վերաբերվել որպես իրական սիրո, ոչ թե ընթացիկ ֆլիրտի. Արմեն Աշոտյան Լարված իրավիճակ՝ Կոտայքում. «Հրազդան ցեմենտ»-ի գործարանում 450-ից ավելի աշխատակիցներին ղեկավարությունը խաբում է Դատապարտում ենք ահաբեկչությունն իր բոլոր դրսևորումներով. ՀՀ ԱԳՆ ՀՀ ԿԲ-ը UBPAY հայաստանյան և KWIKPAY արտասահմանյան համակարգերի համագործակցության թույլտվություն է տրամադրել Բեռնատարը կողաշրջվել է. 42-ամյա վարորդը մահացել է Մեկնել է այս տարվա Երևան-Բաթումի-Երևան առաջին գնացքը ԶՊՄԿ ընկերությունը բոլոր մրցաշարերում մեզ աջակից եղավ, արդյունքում Հայաստանն ունեցավ մեդալակիր, ումից այս տարի ավելի մեծ ակնկալիքներ ունենք. Աշոտ Սադխյան Սարի թաղում 2 եղբայրների են դանակահարել․ ինչ է կատարվել Փաշինյանի տարօրինակ առաջարկն Ադրբեջանին Խայտառակություն է, Աշոտյանի բուն դատական նիստերը նոր են սկսում, պիտի հասանելի լինեն հանրությանը (տեսանյութ) Հետախուզվողը հայտնաբերվեց Նորք-Մարաշի 17-րդ փողոցում Արցախցիների դեմ կեղտոտ հակաքարոզչությունը սաստկանում է Ստեփանծմինդա-Լարս ավտոճանապարհը բաց է Փաշինյանը նոր հասարակություն է կերտում՝ զուրկ ազգային ինքնությունից ԱՄՆ դեսպան Լին Թրեյսին կանչվել է ՌԴ ԱԳՆ, որտեղ նրան դեմարշ են հայտնել Կոնվերս Բանկ. Գործընկերային պատմություններ՝ ՊորկետտաՎարչապետ Փաշինյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Վլադիմիր Պուտինին Լալա Մնացականյանին ճանապարհեցին ծափահարություններով«Բժիշկ լինելը առաջին հերթին առաքելություն է». Երևանի քաղաքապետի պարգևներ՝ բուժաշխատողներինԱրշակ Կարապետյանը կարևոր շեշտադրումներ է արել Երևանում կասեցվել է շոկոլադե կենֆետների արտադրամասի արտադրական գործունեությունը «Համահայկական ճակատը» պայքարելու է հայոց պետականության ամրապնդման համար Պետությունը մարում է, ուրեմն՝ շարժումը պետք է ուժեղացնել. Վահե Հովհաննիսյան Եթե Վրաստանը շարունակի այդ քաղաքականությունը, ԵՄ-ն «կփակի դուռը» դուռն այդ երկրի առաջ. Բորել AKNEYE ֆիջիթալ տարածքում տեղի ունեցավ Վենետիկի բիենալեին Հայաստանի I-ին մասնակցությանը նվիրված միջոցառում