Երևան, 15.Ապրիլ.2024,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


«Արսենից հետո երկու թևերս կարծես կտրված լինեն, ապրելու ուժ որդիս է տալիս». Արսեն Շահսուվարյանն անմահացել է հոկտեմբերի 14-ին «Թութակներ» կոչվող տեղամասի դիրքում. «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

«Ինձ ամեն օր մեկ հատ վարդ էր նվիրում, մի օր էլ անակնկալ ձևով ամուսնության առաջարկություն արեց: Բառացի ասաց՝ սիրտս քեզ եմ տալիս, ուզում ես՝ շպրտիր, ուզում ես՝ ընդունիր: Ու այդպես էլ 2003 թ.-ի մարտի ութին ամուսնացանք»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Էլմիրան՝ Արսենի կինը:

Երբ խնդրում եմ նկարագրել ամուսնուն, մտովի տեղափոխվում է նրա հոգեհանգստի օրը: «Ցանկացած մեկի շուրթերին ափսոսանքի խոսքեր էին: Բազմաթիվ մարդիկ էին եկել իրեն հրաժեշտ տալու: Արսենն ազնիվ, հայրենասեր, խելացի տեսակ էր, լավ հայր ու ամուսին էր: Եթե կարող էր մարդուն լավություն անել, կաներ, որևէ մեկին որևէ վատ բառ անգամ չի ասել»: Արսենը ծնվել է Դիլիջանում, սովորել Դիլիջանի թիվ 4 միջնակարգ դպրոցում: Այսօր դպրոցի փառքի անկյունն Արսենի մասին է պատմում, որ սերունդները նրա օրինակով իմանան, թե ինչ է անձնազոհությունը կարևորագույն արժեքի՝ հայրենիքի համար: Դիլիջանից ծնողների հետ տեղափոխվել է Հրազդան, իսկ հետո՝ մայրաքաղաք Երևան, սովորել ու ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի ռադիոֆիզիկայի ֆակուլտետը: Աշխատում էր հայաստանյան բանկերից մեկում՝ որպես ավագ գանձապահ: Էլմիրան նշում է՝ ամուսինն անընդհատ սովորելու պրոցեսի մեջ էր, վերապատրաստում էր անցնում, մաթեմատիկային հրաշալիորեն տիրապետում էր, ինչպես հիմա՝ նրանց որդին:

«Բանկում աշխատելու ժամանակ ծրագիր էր գրել, իրենք այդ ծրագրով էին աշխատում, վերադառնալուց հետո պետք է որոշակի թարմացումներ կատարեր, բայց… Ընկերոջ հետ փոքրիկ ընկերություն էին հիմնել և տեսախցիկներ էին տեղադրում: Արսենի տարերքը ձկնորսությունն էր, մինչև հիմա ձկնորսության համար անհրաժեշտ իրերը մեր տանն են»: 2020 թ.-ի սեպտեմբերի 27-ը փոխեց մեր երկրի պատմության անիվը ու հազարավոր ընտանիքների կյանքի պատմությունը: Արսենինը՝ նույնպես: Պատերազմի սկսվելու լուրը ստանալով՝ Արսենը սեպտեմբերի 28-ին գնում է զինկոմիսարիատ՝ պահեստազորային եմ, կապավոր, անունս գրեք, որ մեկնեմ Արցախ: «Իր անմահանալուց հետո ինձ պատմեցին, որ զինկոմիսարիատում ասել է, թե 18 տարեկան մեր երեխեքը զոհվում են, պետք է գնալ ու իրենց կողքին լինել»:

Հաջորդ օրն Արսենը ծանուցագիր է ստանում: «Հույս ունեի, որ պատերազմը շուտ է ավարտվելու: Իրեն ասացի՝ իսկ կլինի՞ չգնաս: Այնպիսի հայացքով ինձ նայեց, որ լռեցի ու մեկ բառ այլևս իրեն չասացի: Բանկում ավագ գանձապահ էր աշխատում, երբ տեղեկացնում է, որ մարտադաշտ է մեկնում, բանկի կառավարիչն ասում է՝ Արսե՛ն, աշխատող չունենք, մի երկու օր սպասի, աշխատող գտնենք, նոր կգնաս: Աշխատանքից ազատման դիմում է գրում, տալիս կառավարչին՝ այնտեղ 18 տարեկան երեխեքը զոհվում են, իսկ դու ինձ ի՞նչ ես ասում»: Արսենը զոհվել է հոկտեմբերի 14-ին մարտական դիրքում: «Ջոկատներ են կազմել, բարձրացել դիրքեր, տղաներն իրեն ասել են՝ մեզ կապավոր պետք չէ, Արսենն արձագանքել է՝ գամ, մի բանով օգտակար կլինեմ: Զենքը գցել է ուսին և ուղևորվել Հադրութի «Թութակներ» տեղամաս: Առաջադրանք են կատարել, այդ դիրքում շատ են պահեստազորայիններից զոհված մեր տղաները»:

Էլմիրան ասում է՝ պատերազմի օրերին միշտ զրուցում էին: «Զրույցներից մեկի ժամանակ ասաց, որ տղաներն անձրևանոցներ չունեն: Սոցցանցի իմ էջում գրառում կատարեցի, մի երկու օր հետո տեղեկացրեց, որ իրենց բավականին շատ անձրևանոցներ են ուղարկել: Պատերազմի օրերին այդպես էր, ամեն մեկս մեր տեղում տղաների թիկունքն էր պահում, ավարտն այսպիսին չպետք է լիներ: Հոկտեմբերի 14-ին զրուցում էինք, ասաց, որ մի երկու օր կարող է կապի դուրս չգալ, չանհանգստանամ: «Երեխուն ուշադիր կլինես, սա կանես, այն կանես»: Շատ հետո վերլուծեցի մեր վերջին զրույցը: Նա կասկածներ ուներ, թե արդյոք կվերադառնա՞, կարծես ինձ հրաժեշտ էր տալիս: Գիտակցված մահվան գնաց»: Չորս ամիս Էլմիրան փնտրել է ամուսնուն:

«Վստահ էի, որ իրենից լուր եմ ստանալու, որ իր հետ չի կարող բան պատահել: Կարմիր խաչ, պաշտպանության նախարարություն, ԱԱԾ, զինկոմիսարիատ, ամեն հնարավոր վայրում եղել եմ, որ Արսենի մասին տեղեկություն ստանամ: Բայց որևէ մեկը տեղեկություն չուներ տղաներից: Կապավոր սպան կապի միջոց չի ունեցել, զրահաբաճկոն և այլ անհրաժեշտ պարագաներ չի ունեցել: Ոչ ոք իր տեղում չէր, դրա համար նման արդյունք ունեցանք: Ես դա իմ աչքով եմ տեսել, չէ՞ որ չորս ամիս փնտրում էի ամուսնուս, ցանկանում որևէ տեղեկություն ստանալ իրենից: Ամուսինս կցված է եղել Շուշիին, Հադրութում ի՞նչ գործ ուներ»: 2021 թ.-ին՝ զոհվելուց չորս ամիս անց, ԴՆԹ-ով հաստատվում է Արսենի ինքնությունը: «Ինձ թույլ չտվեցին իրեն տեսնել: Իր իրերից որևէ բան մեզ չհասավ, գոնե հեռախոսը, գուցե նկարներ լինեին, որոնք նաև ինչ-որ հարցերի պատասխաններ տային»:

Արսենն ու Էլմիրան մեկ տղա ունեն, Էլմիրան մի տեսակ ափսոսանքով է խոսում այդ մասին, ասում՝ տունը կարծես դատարկ լինի, երբ երկուսով են: «Դժվար է հատկապես տոնական օրերին: Ասում են՝ տղաներն իրենց կյանքն են տվել, բայց հավատացնում եմ՝ նրանց հարազատների կյանքն էլ է «գնացել»: Մեր կյանքը կիսատվել է: Ուրախանում ես ինչ-որ բանի համար, ինչ-որ տեղ գնում, ժպտում, բայց հենց տանդ դուռը բացում և ներս ես մտնում քո դառը իրականություն, հասկանում ես, որ այդ տասը րոպեի ուրախությունը քոնը չէր: Ուղղակի պահ էր, երբ կարծես ինքդ քեզ խաբեցիր, որ ամեն ինչ լավ է, որ շարունակում ես ապրել: Արսենից հետո երկու թևերս կարծես կտրված լինեն: Երբ զրուցում էինք, Արսենը հաճախ էր ասում՝ եթե դարպասը տվեցինք, գալու են Երևան ու մեր դռան դիմաց կանգնեն: Հիմա եմ հասկանում, թե որքան իրավացի էր Արսենը, բայց այն ժամանակ չէինք հասկանում, երևի տաք էինք: Բայց չենք էլ սառում: Երբ Եռաբլուր եմ գնում, այնքան եմ լալիս, կարծես առաջին անգամ գնացած լինեմ: Ծանրագույն օրերը հաղթահարելու ուժ ինձ որդիս է տալիս»:

Հ. Գ. - Արսեն Շահսուվարյանը հետմահու պարգևատրվել է Արցախի Հանրապետության և Հայաստանի Հանրապետության «Մարտական ծառայություն» մեդալներով: Հուղարկավորված է Եռաբլուրում:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 
BMW-ն առանց վարորդականի վարող 26-ամյա երիտասարդը հայտնաբերվեց«Բայերը» պատմության մեջ առաջին անգամ Գերմանիայի չեմպիոն է Պարզվել է՝ բերման ենթարկված Վարազդատ Հ.-ն նաև հետախուզման մեջ էր Եվգենի Պետրոսյանն առաջին անգամ նկարահանվել է ֆիլմում Իրանական անօդաչու թռչող սարքը խճճվել է իրաքյան էլեկտրական լարերի մեջ (տեսանյութ) Վաղը մի շարք մարզերում էլեկտրաէներգիայի անջատումներ են սպասվումԱրամ Ա կաթողիկոսն Արցախի ժողովրդի իրավունքների թեմայով համաժողով է հրավիրել Անթիլիասում ԱՄՆ-ը հայտարարել է, որ Իրանը չի զգուշացրել Իսրայելի վրա հարձակվելու ծրագրերի մասին Կկրճատվի պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվողների թիվը․ ՊՆ նոր նախագիծը Նիդեռլանդներում Իրանի դեսպանին կանչել են ԱԳՆ Երևանում պարեկներն իրականացրել են ««Ճվճըվ Արո»-ի անուղղելի զավակներին մրցակից է հայտնվել» օպերացիան Աչաջրեցի նահատակ հերոս Շիրակ Գասպարյանի ծնողները որդու հիշատակին եկեղեցի են կառուցել Աչաջրի սրտում Պետերբուրգում քրեական գործ է հարուցվել ռեստորանում կրակոցներ արձակած, պատգամավորի օգնականի դեմ Ադրբեջանն ու Հորդանանը համաձայնագիր են ստորագրել պաշտպանության ոլորտում համագործակցության մասինԻսրայելի գլխավոր շտաբը հրապարակել է Իրանի արձակած ԱԹՍ-ների ոչնչացման կադրերը (տեսանյութ) «Արմենիա» ԲԿ է տեղափոխվել 5-ամյա երեխայի մարմինԼավրովը և Աբդոլլահիանը իրանական կողմի նախաձեռնությամբ քննարկել են իրավիճակը Մերձավոր ԱրևելքումԻրանը նախապես զգուշացրել է Թուրքիային Իսրայելի դեմ գործողության մասին ՀՀ ԱԳՆ–ն երկխոսության կոչ է անում Մերձավոր Արևելքում հետագա առճակատումից խուսափելու համարՑանկացած այլ երկրի դեպքում ներողություն կխնդրեի. ծանրորդ Նազիկ Ավդալյան (տեսանյութ) Հրաձիգ Էլմիրա Կարապետյանը դարձել է Ռիո դե Ժանեյրոյի վարկանիշային մրցաշարի հաղթող Երևան-Մոսկվա թռիչքի տոմսերը կտրուկ թանկացել են. ի՞նչ արժե այս պահինՌԴ որոշ մարզերում գետերի մակարդակի բարձրացման հետևանքով բազմաթիվ բնակավայրեր են հեղեղվել. մտցվել է արտակարգ դրություն Երևան-Արմավիր ճանապարհին՝ «Դվին» ռեստորանային համալիրի մոտ, «Nissan»-ը վրաերթի է ենթարկել հետիոտնիՀայ մարմնամարզիկները Դոհաում կմասնակցեն աշխարհի գավաթի խաղարկության վերջին փուլինՀռոմի պապը մտահոգություն է հայտնել Մերձավոր Արևելքում իրավիճակի կապակցությամբ Իրանի մի շարք օդանավակայաններում չվերթները չեղարկվել են Հայտնի է մայիս ամսվա ոչ աշխատանքային և տոնական օրերըՀրդեհ Ծաղկունք գյուղում Սանահին-Ակներ ճանապարհի կառուցման աշխատանքները մոտենում են ավարտին Սպասվում են տեղումներ․ օդի ջերմաստիճանը կնվազի Ժամկետային զինծառայողը «Nissan»-ով բախվել է կայանված բեռնատարին. նրան տեղափոխել են հիվանդանոց10 տարի առաջ այս օրը ՀՀ վարչապետ նշանակվեց Հովիկ Աբրահամյանը. ինչո՞վ է աչքի ընկել նրա պաշտոնավարումըԲոլորը կարող են գնել. նոր տեխնոլոգիան արևային մարտկոցները կդարձնի ավելի հզոր և 70%-ով ավելի էժանԱրագածոտնում 15-ամյա երեխան «Տիր» օդաճնշիչ զենքով պատահաբար կրակել է իր ձեռքին Նեթանյահուն հայտարարել է, որ Իսրայելը պատրաստ է Իրանի հարձակմանը Իրանն անօդաչու թռչող սարքեր է արձակել Իսրայելի ուղղությամբ․ ԶԼՄ (տեսանյութ) Պլանային նորոգման աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով լույս չի լինելուԿանձրևի՞․ ի՞նչ եղանակ սպասել առաջիկա օրերինԱրարատի մարզում մի քանի ժամվա ընթացքում հայտնաբերվել են մեծ քանակի զենք-զինամթերք, թմրամիջոցներ, խմած, առանց վարորդական իրավունքի վկայականի վարորդներԱՄՆ–ում հայտնել են՝ երբ է Իրանը պատրաստվում հարձակվել Իսրայելի վրա «Դեպի դասական Եվրատեսիլ» մրցույթի հաղթողը Հայկ Հեքեքյանն էԻսրայելը կարող է հույսը դնել ԱՄՆ-ի աջակցության վրա․ Պենտագոնի ղեկավար Դաղստանում միկրոավտոբուս, բեռնատար ու մարդատար մեքենաներ են բախվել․ զոհերի թվում երեխա կաԷրդողանը նամակ է հղել Հռոմի պապին Հրաձիգ Էլմիրա Կարապետյանը դուրս է եկել Ռիո դե Ժանեյրոյի մրցաշարի եզրափակիչ Բայդենը նախատեսվածից շուտ վերադարձել է Սպիտակ տուն՝ Մերձավոր Արևելքում տիրող իրավիճակի պատճառով Ուկրաինայի ԶՈւ-ն հարվածել է Տոկմակ քաղաքին. 10 մարդ մահացել է, նրանցից 3-ը երեխա է Ուկրաինայի զինված ուժերի ինը զինվորներ որպես գերի հանձնվել են Վոդյանոյե շրջանումՄեքենաների վերանորոգման և բոլոր այլ ծախսերը բացառապես հոգում է ՊՆ-ն. հայտարարություն