Երևան, 06.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ի՞նչ ճանապարհ է անցել մոնիտորինգային հանրահայտ Հոլթեր սարքը. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Սրտի զարկերի մոնիտորը (HRM) անհատական մոնիտորինգի սարք է, որը թույլ է տալիս չափել, ցուցադրել և գրանցել սրտի զարկերը իրական ժամանակում հետագա ուսումնասիրության համար: Այն լայնորեն օգտագործվում է տարբեր տեսակի վարժությունների ժամանակ սրտի հաճախության տվյալներ հավաքելու համար:

Նշենք, որ սրտային հիվանդությունները և՛ տղամարդկանց, և՛ կանանց մահվան հիմնական պատճառն են, իսկ դրանց ամենատարածված տեսակը կորոնար հիվանդությունն է (CAD), որը կարող է հանգեցնել սրտի կաթվածի:

Գյուտարարներ Նորման Հոլթերի և Բրյուս դել Մարի աշխատանքի շնորհիվ է հայտնագործվել նման ախտորոշիչ գործիքը, որը թույլ է տալիս վերահսկել սրտի աշխատանքը և արագ արձագանքել փոփոխություններին:

Նորման Ջեֆրի Հոլթերը՝ ծնունդով ԱՄՆ Մոնտանայից, կենսաֆիզիկոս էր, որի հետաքրքրությունները միայն ֆիզիկայով չէին սահմանափակվում: Նրա նպատակն էր մարդկանց բնականոն ակտիվ գործունեության ընթացքում իրականացնել էլեկտրաֆիզիոլոգիական երևույթների գրանցում և ռադիոհաղորդում:

Ռադիոէլեկտրակարդիոգրաֆիայի (RECG) առաջին գրանցումը և փոխանցումը տեղի է ունեցել 1947 թվականին։ Հեծանիվ վարելիս է փորձն արվել, ընդ որում՝ դա անելու համար Հոլթերը ստիպված էր մեջքին կրել մոտավորապես 40 կգ կշռող սարքավորումներ։ Այդ ծանր սարքը թեև պրակտիկ չէր, բայց մեծ առաջընթաց էր, քանի որ մինչ այդ մարդու սրտի աշխատանքը ստուգելու համար նա պետք է գտնվեր հանգստի վիճակում, այսինքն՝ պարզապես պառկած լիներ: Ներդրումը արմատական էր և սկիզբ դրեց այն դարաշրջանին, երբ հնարավոր դարձավ ԷՍԳ օգտագործել դահուկորդների, սքայդայվերների, վազորդների և գործնականում ցանկացած այլ տեսակի ֆիզիկական ակտիվություն ունեցողների համար:

Հոլթերի հաջորդ քայլը սարքի ծավալները կրճատելն էր մինչև ծխախոտի տուփի չափի: Տրանզիստորների հայտնվելով՝ հնարավոր դարձավ այն տեղադրել վերարկուի գրպանում, իսկ ակտիվության պարամետրերն արձանագրել մագնիսական ժապավենի վրա:

Նման սարքերի մեծ պահանջարկ կար, և Հոլթերն սկսեց գործընկեր փնտրել իր մոնիտորը զանգվածաբար արտադրելու համար: Վերջապես 1962 թվականին նա հանդիպեց համապատասխան թեկնածուի՝ Բրյուս դել Մարին: Վերջինիս դերը հատկապես կարևոր է եղել, քանի որ նրա աշխատանքը խթանել է ախտորոշիչ սարքավորումների մի ամբողջ արդյունաբերության զարգացումը: Նրանց երկու տասնամյակի համագործակցությունը հանգեցրեց առևտրային առումով կենսունակ սրտի մոնիտորի հայտնվելուն, որը հայտնի է որպես Holter մոնիտոր՝ շարժական սարք 24-ժամյա ռեժիմով սրտի գործունեության շարունակական մոնիտորինգի համար: Մոնիտորը գրանցում էր էլեկտրական ազդանշանները սրտից, որոնք ուղարկվում էին կրծքավանդակին ամրացված մի շարք էլեկտրոդների միջոցով: Այնուհետև տվյալները վերլուծվում էին սրտի զարկերի և ռիթմերի տարբեր տեսակների համար:

1965 թվականին է Հոլթերը ստացել էլեկտրակարդիոգրաֆիկ սարքերի ԱՄՆ արտոնագիր և ավելի քան 40 տարի Հոլթերի մոնիտորինգի տեխնոլոգիայի ճանաչված առաջատարն էր: Անալոգային ազդանշանի վերածումը թվային ձևաչափի բեկումնային պահ էր 80-ականներին Holter տեխնոլոգիայի զարգացման գործում: Տրանզիստորները փոխարինվեցին միկրոսխեմաներով, իսկ մագնիսական ժապավենները՝ հիշողության այլ սարքերով։ 1977 թվականին է հայտնագործվել առաջին անլար մոնիտորը։ Նոր սարքի կոմպակտությունն ու ֆունկցիոնալությունը նպաստել են դրա լայն տարածմանը պրոֆեսիոնալ սպորտի և այլ միջավայրերում: Հետո 1990-ականներին անհատական համակարգիչների զարգացումը փոխեց ողջ Holter տեխնոլոգիան ապարատային բիզնես մոդելից դեպի համակարգչային ծրագրային ապահովման արդյունաբերություն:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

«Ծաղիկներ դու ինձ կբերես, ես քեզ էլ ծաղիկ բերել չեմ կարող». կամավոր Հրայր Հարությունյանն անմահացել է հոկտեմբերի 19-ին Ջրականում. «Փաստ»Ինչպես դուրս գալ տնտեսական պարզունակ երկընտրանքից. «Փաստ»Հայ նարդիստները Թբիլիսիում անցկացված աշխարհի առաջնությունում նվաճել են արծաթե և բրոնզե մեդալներ Հայաստանի ընտրական պատմության անսպասելի պատկերը՝ թվերովՄշակվել է ջերմատնային տնտեսությունների զարգացման աջակցության ծրագիրը. «Փաստ»«Ի սկզբանե բացառում ենք, որ «կախարդական փայտիկը» կարող է օգնել». «Փաստ»Ճանապարհն ընթացողն է հաղթահարում. հունիսի 7-ին հաջորդելու են այլ օրեր. «Փաստ»Հունիսի 9-ին, 10-ին և 11-ին գազ չի լինելու․ հասցեներ Ինչո՞վ է պայմանավորված քաղաքական բովանդակության ճգնաժամը. «Փաստ»Լռել, լռել, այնպես լռել... «Փաստ»Որպեսզի յուրաքանչյուրիս փոխարեն մեկ ուրիշը որոշում չկայացնի. «Փաստ»Ինչո՞ւ է երեք օրով «տեղաշարժվել» հեծանվաշքերթը. «Փաստ»Ինչպիսի՞ն է եղել մասնակցությունը նախորդ ընտրություններին. «Փաստ»ՄՔԾ տարածքային ստորաբաժանումները աշխատելու են շաբաթ և կիրակի օրերին․ ՆԳՆ Հունիսի 8-ին, 9-ին, 10-ին լույս չի լինելու ԿԸՀ-ն հիշեցնում է․ նախընտրական քարոզչությունն ավարտվում է հունիսի 5-ի կեսգիշերին «Ուժեղ Հայաստան»-ը կմասնակցի ընտրություններին․ ԿԸՀ մերժեց դիմումըՔվեարկության օրը գնացե՛ք ընտրատեղամասեր՝ առաջնորդվելով բացառապես ձեր խղճի, ազատ կամքի և համոզմունքների թելադրանքով․ ՀՀ նախագահ ԱՄՆ-ը կալանել է Հայիթիից մեկնած նավակ՝ 240 միգրանտներով Հունիսի 9-ին, 10-ին և 11-ին գազ չի լինելու․ հասցեներ Սամվել Կարապետյանի հանդիպումը երիտասարդների հետՓոփոխությունը գալիս է․ Ուժեղ ՀայաստանԻնքնության ճգնաժամ, հիբրիդային պատերազմ և իրավական պայքար ընդդեմ Ադրբեջանի․ Էդմոն ՄարուքյանՍամվել Կարապետյանի ուղերձըԹիվ 19 քվեաթերթիկը և նոր կառավարության մոդելը․ նախընտրական վերջին ամփոփում․ Էդմոն ՄարուքյանՓա´ռք մեր Հայրենիքի համար կյանք տված հերոսներին, կամք` մեր ժողովրդին, հաղթանակ` Հայաստանին․ Համահայկական ճակատՄենք դասեր ենք քաղել թե՛ հաջողություններից, թե՛ անցյալի սխալներից․ Ռոբերտ ՔոչարյանԴոմուսն ու Armenia Tree Project-ը միավորում են ուժերը՝ հանուն ավելի կանաչ Հայաստանի Հրդեհ է բռնկվել Արշակունյաց պողոտայի նորակառույց շենքերից մեկում․ հրշեջ-փրկարարները մեկուսացրել են հրդեհը 11 երկրների և ԵՄ արտգործնախարարները Իսրայելին և «Հըզբոլլահին» կոչ են արել պահպանել Լիբանանում հրադադարի ռեժիմը Պուտինը պատրաստ է Մակրոնի հետ հանդիպման ու երկխոսության. Պեսկով Հունիսի 6-ին և 7-ին մինչ 20։00-ն քարոզչություն իրականացնող ԶԼՄ-ները պատասխանատվության կենթարկվեն (տեսանյութ) Լա Լիգայի ամենաթանկ ֆուտբոլիստների տասնյակը Ուկրաինայի ԶՈւ-ից հայտնել են են Ազովի ծովում նավերին հարվածների մասին Կրեմլում հայտարարել են, որ «արտառոց ոչինչ» չեն տեսնում Թրամփի՝ Փաշինյանին աջակցելու մեջ Փաշինյանի հանրահավաքը թռչնի թռիչքի բարձրությունից․ և սա վարչական ամբողջ ապարատը կիրառելու հաշվինՍամվել Կարապետյանի ուժին կհանե՞ն ընտրարշավից. ուղիղ միացում ԿԸՀ նիստիցՈ՞վ է Էդմոն Մարուքյանը Բլեֆներին այլևս հավատացող չկա. Տիգրան Դումիկյան29-ամյա վարորդը «Toyota Highlander»-ով վրաերթի է ենթարկել հետիոտնի․ բժիշկները պայքարում են վիրավորի կյանքի համար Հայաստանի կանանց ազգային հավաքականը տանը ոչ-ոքի խաղաց Ղազախստանի ընտրանու հետ Նարեկ Կարապետյանը՝ ընտրություններից առաջ վերջին հարցազրույցում․ «Սա Հայաստանի ճակատագրական ժամն է» Firebird AI-ը հուլիսի 15-ին Հայաստանում կգործարկի տարածաշրջանի ամենախոշոր տվյալային կենտրոնը Ես կախարդական փայտիկ չունեմ խնդիրները մեկ վայրկյանում լուծելու համար․ Եղիշե Մելիքյան Վեհափառ Հայրապետի հանդիպումները՝ Վատիկանի այցից հետո Իրանում 4,8 մագնիտուդով երկրաշարժ է տեղի ունեցել Վթարից երկու օր անց վարորդի կյանքը հնարավոր չի եղել փրկել Քարոզարշավի վերջին օրը առանձնահատուկ խորհուրդ ունի. Գագիկ ԾառուկյանԱՊՀ երկրները մտադիր են միասնական մեխանիզմ մշակել տարածաշրջանում կապի ցանցերում խարդախությանը հակազդելու համար Հայաստանի հավաքականը ոչ ոքի խաղաց ղազախների հետ (տեսանյութ)