Կանանց անբաժանելի աքսեսուար, որի ակունքները գալիս են դեռ շատ հին դարերից. «Փաստ»
ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Այս անգամ պատմելու ենք մի աքսեսուարի մասին, որն օգտագործվում է դիմահարդարման պարագաներ և այլ օգտակար մանրուքներ պահելու համար։ Դիմահարդարման պայուսակը կարող է չափերով ավելի փոքր լինել, քան կանանց պայուսակը, սակայն սովորաբար ավելի մեծ է, քան դրամապանակը։
Մարդկության գեղեցիկ կեսի ներկայացուցիչները դեռ հին ժամանակներում էին օգտագործում դիմահարդարման պայուսակներ։ Ենթադրվում է, որ ասիացի կանայք առաջինն են օգտագործել այդ ժամանակակից փոքր պայուսակի անալոգը: Ճապոնիայի Նիշիվակիում պեղումների ժամանակ հնագույն կոսմետիկ պայուսակ է հայտնաբերվել։ Հայտնաբերվածը թվագրվել է 9-րդ դարով: Ամենայն հավանականությամբ, դրա տերը մեծահարուստ տիկին է եղել։ Այդ դիմահարդարման պայուսակը պարունակում էր չինական հայելի, մկրատ, պինցետ և դիմահարդարման նյութերի համար նախատեսված տարբեր տարաներ: Ժամանակակից կանանց և 9րդ դարի այդ ճապոնուհու դիմահարդարման պայուսակների գործնական օգտագործումը մեծ նմանություններ ունեն։
Միջնադարում Եվրոպայում կանայք փոքր պայուսակներ էին կրում գոտկատեղին։ Ֆունկցիոնալ առումով այդ աքսեսուարը կարելի է անվանել նաև դիմահարդարման պայուսակ։ Նման պայուսակը սովորաբար պարունակում էր հայելի, սանրեր, շրթներկ, դիմափոշի, եղունգների ներկ և այլ մանրուքներ։ Այդ շրջանում կար մի որոշիչ առանձնահատկություն՝ որքան հարուստ էր կոսմետիկ պայուսակի տերը, այնքան փոքր էր այդ աքսեսուարը և արվեստի գործ էր հիշեցնում։ Դրանք զարդարելու համար օգտագործվել են թանկարժեք գործվածքներ ու թանկարժեք քարեր։
Այն, թե ինչպիսի տեսք են ունեցել 16-րդ դարի կոսմետիկ պայուսակները, կարել է իմանալ մեծ նկարիչների՝ կանանց դիմանկարներից։ Նկարներից շատերում է կինը պատկերված այդպիսի աքսեսուարով՝ մանր իրերի համար նախատեսված ձեռքի պայուսակով։
Դիմահարդարման պայուսակի արտաքին տեսքը փոխվել է Ֆրանսիայի թագավոր Լյուդովիկոս XV-ի օրոք։ Նրա սիրելին՝ մարկիզուհի դե Պոմպադուրը, համարվում էր մոդայի «օրենսդիր»: Այն ժամանակ լայն տարածում են գտել մետաքսե հյուսով ձեռքի պայուսակները՝ զարդարված թանկարժեք ժանյակներով և թանկարժեք քարերով։ Նման պայուսակի մեջ տեղավորվում էին և՛ դիմահարդարման պայուսակը, և՛ ձեռագործ իրերը։ Այդ պայուսակն այդպես էլ անվանվում էր՝ Պոմպիդուր:
1790 թվականին նորաձևության մեջ մտավ ցանց-պայուսակը, որը կրում էին ձեռքին. դա ռեդիկյուլ պայուսակն էր: Այն ժամանակվա տիկնայք հագնում էին ամուր սեղմված կորսետներ, ինչը հաճախ հանգեցնում էր նրանց ինքնազգացողության վատացմանը, հետևաբար ձեռքի տակ ուշքի բերող դեղեր ունենալը կենսական անհրաժեշտություն էր: Հենց դրանք էլ սովորաբար կային այդ ձեռքի պայուսակում։
20-րդ դարում արդյունաբերության զարգացման արդյունքում հնարավոր դարձավ փոքր պայուսակները զանգվածաբար արտադրել գործարաններում՝ օգտագործելով էժան նյութեր։ Դիմահարդարման պայուսակը դադարեց լինել թանկարժեք աքսեսուար։ Առաջին պլան մղվեց ֆունկցիոնալությունը, թեև այսօր էլ դիմահարդարման որոշ պայուսակներից կարելի է դատել դրա տիրոջ հարստության մասին։ Դիզայներական որոշ մոդելներ շարունակում են պատրաստվել թանկարժեք նյութերից։ Դրա համար օգտագործվում են կաշի, ժանյակ, ասեղնագործություն, քարեր, մորթեղեն, թավշյա կտորներ։
Կախված իրենց ֆունկցիոնալությունից՝ ժամանակակից դիմահարդարման պայուսակները բաժանվում են ճամփորդական պայուսակների, փոքր պայուսակների և պրոֆեսիոնալ դիմահարդարման միջոցների պահպանման պայուսակների։ Ճանապարհորդական դիմահարդարման պայուսակները շատ ավելի մեծ են, քան ստանդարտները, դրանց մեջ պահում են ճանապարհին անհրաժեշտ այնպիսի բաներ, ինչպիսիք են մազի շամպունները, մաշկի խնամքի քսուքները, հիգիենայի և կոսմետիկ այլ միջոցները: Փոքրիկ դիմահարդարման պայուսակները սովորաբար դրվում են կանանց այլ՝ ավելի մեծ պայուսակի մեջ, դրանք ամենօրյա օգտագործման համար են և ունենում են միայն ամենաանհրաժեշտ մանրուքները։ Պրոֆեսիոնալ դիմահարդարման պայուսակը, որը նման է ճամպրուկի, օգտագործվում է պրոֆեսիոնալ կոսմետոլոգների կողմից աշխատանքի համար։ Նման պայուսակների համար կան հատուկ պահանջներ։
ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում