Երևան, 27.Հոկտեմբեր.2021,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


Ռադիո. ո՞վ է իրականում այս գյուտի հեղինակը. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Ռադիոն (լատիներեն՝ radio – ճառագայթում, radius - ճառագայթ) ոչ լարային կապի տարատեսակ է, որի ժամանակ որպես ազդանշանի կրիչ են օգտագործվում տարածության մեջ ազատ տարածվող ռադիոալիքները։ Այն հնարավորություն է տալիս լսել մեզանից հարյուրավոր կիլոմետրեր հեռու գտնվող միկրոֆոնով խոսող մարդու ձայնը։ Պարզվում է, որ «ռադիոյի գյուտարար» կոչմանը հավակնում են բազմաթիվ մարդիկ: Նրանք բոլորն էլ ինչ-որ չափով ռադիո են հայտնագործել: Առաջին արտոնագիրը ստացել է ամերիկացի ատամնաբույժ Մալոն Լումիսը 1872 թվականին, որը դեռևս 1866 թվականին հայտարարել էր, որ հայտնաբերել է անթել կապի սարք:

ԱՄՆ-ում ռադիոյի պիոներներ են համարվում նաև Խյուզը (1878 թ.), Էդիսոնը (1875 թ., արտոնագիրը` 1885 թ.) և Տեսլան (արտոնագիրը` 1878 թ.) , Գերմանիայում՝ Հերցը (1890 թ.), Ֆրանսիայում՝ Բրանլինը (1890 թ.), Անգլիայում՝ Լոջը (1894 թ.), Հնդկաստանում՝ Չինդրու Բոշենը (1894թ.), Իտալիայում՝ Մարկոնին (1896 թ.), Ռուսաստանում՝ Պոպովը (1896 թ.): Հայաստանում ևս, որպես նախկին խորհրդային տարածք, ընդունված է, որ Պոպովն է ռադիոյի գյուտարարը: Իրականում Արևմուտքում այս բոլոր մարդկանցից առավել ընդունված է համարել, որ ռադիոն հայտնագործել է իտալացի Գուլիելմո Մարկոնին 1895 թվականի սկզբում (Պոպովից մի քանի ամիս առաջ):

Հարց է ծագում՝ իսկ ինչո՞ւ հենց Մարկոնին: Նա առաջինն է եղել, որ ռադիոկապ է իրականացրել լաբորատորիայից դուրս (այդ տեսակետից երկրորդը Պոպովն է), բացի այդ, նա անընդհատ կատարելագործել է կապը և իր հայտնագործությունը կապել արտադրության հետ: Իտալացի մարքիզ Գուլիելմո Մարկոնին (1874-1937) եղել է ռադիոտեխնիկ և գործարար: 1896 թվականին նա ժամանել է Անգլիա և ցուցադրել իր սարքը՝ ռադիոն, որի օգնությամբ, օգտագործելով Մորզեի այբուբենը, Լոնդոնի փոստի շենքի տանիքից ազդանշան է ուղարկել 1,5 կմ հեռավորությամբ գտնվող այլ շենքի տանիք:

Նա սկսել է անընդհատ կատարելագործել իր սարքը. նույն տարում նա արդեն 3 կմ հեռավորության վրա է «խոսել», իսկ արդեն 1901 թվականին նա առաջին ռադիոազդանշանն է ուղարկել Եվրոպայից Ամերիկա՝ ընդամենը մեկ նշան՝ Մորզեի այբուբենի Ս տառը: 1897 թվականին, ստանալով արտոնագիր, նա հիմնել է «Մարկոնի» ընկերությունը, աշխատանքի է հրավիրել գիտնականների և տեխնիկների, սկսել է արտադրել «անլար հեռագրի սարքեր» և ապահովել որոշ կղզիների կապը մայրցամաքի հետ: Ի դեպ, այդ ամենի հետ նա հասցրել է նաև սենատոր դառնալ Իտալիայում: 1909 թվականին Գուլիելմո Մարկոնին դարձել է Նոբել յան մրցանակակիր ֆիզիկայի գծով: Ներկայումս էլ ռադիոկապը կիրառվում է կյանքի բոլոր ոլորտներում։

Շտապ օգնության, ոստիկանության և հրշեջ մեքենաների անձնակազմերը, տաքսու վարորդներն օգտվում են երկկողմ ռադիոկապից։ Բջջային հեռախոսները նույնպես ռադիոյով են կապված գլխավոր հեռախոսակայանի հետ։ Եվ վերջապես, հեռուստատեսությունն է օգտագործում ռադիոալիքները պատկերի և ձայնի հաղորդման համար։ Դե, բուն ռադիոյի մասին խոսելն ավելորդ է: Այնպես որ, ռադիոկապը հիմա էլ է արդիական:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ուկրաինայի ԶՈւ ԳՇ-ն հաստատել է թուրքական «Բայրաքթար» ԱԹՍ-ի կիրառումը Դոնբասում (տեսանյութ)Մեր սպաները բանակի ողնաշարն են, նրանց խնդիրները՝ մասնագիտական պատրաստությունից մինչև սոցիալական հարցեր, առարկայական պետք է լինեն պետության ուշադրության կենտրոնում. Տիգրան ԱբրահամյանՍյունիքում «Opel»-ը բախվել է «КамАЗ»-ի հետնամասին. կան վիրավորներԻլոն Մասկը դարձել է պատմության մեջ ամենահարուստ մարդը. ForbesՄեկ ամսվա զինծառայող Գևորգն ընկավ պատերազմում՝ կյանքը զոհաբերելով հայրենիքին. ի հիշատակ հերոսի մահվան տարելիցի` Երևանում հուշաքար և հուշաղբյուր բացվեց«Կգա մի օր, երբ մենք կկարողանանք Զանգեզուրից մեկնել Ստամբուլ». ԷրդողանՉավուշօղլուն Էրդողանին սպառնացել է հրաժարական տալԱՄՆ-ն մտադիր է վերացնել մուտքի արտոնագրերի տրամադրման ուշացումները ամբողջ աշխարհումԱրմեն Սարգսյանը պատմական այց է կատարել Սաուդյան Արաբիա (տեսանյութ)Արցախն ուրացողը դավաճան է. Հռիփսիմե ՍտամբուլյանԳերմանիայի նախագահը պաշտոնապես ընդունեց Մերկելի հրաժարականըՈւկրաինական բանակն առաջին անգամ օգտագործել է թուրքական «Bayraktar TV2» ԱԹՍ-նԵրևանը կենսունակ ծիրանի ծառն է. հիմնանորոգված դպրոցի յուրատեսակ բացումԷրդողանը խոսել է Հայաստանի հետ հարաբերությունները կարգավորելու մասին և պայման առաջ քաշելԻտալիան արգելել է ՀՀ քաղաքացիների մուտքը«Ես ավելի հպարտ եմ Արամով, բայց ինձ նման ապացույց պետք չէր»․ պատերազմում զոհված Արամի պատմությունըԷրդողանն ու Ալիևը բացեցին Ֆիզուլիի միջազգային օդանավակայանըՈվքե՞ր և ե՞րբ պետք է դիմակ կրեն. պարզաբանումԱլիևն ու Էրդողանն Արցախում դրել են «Զանգեզուրի միջանցքի» հիմքըԱդրբեջանում առաջարկում են մայրաքաղաքը Բաքվից տեղափոխել ԱկնաԱղետ է սպասվում. ՄԱԿ-ը զգուշացնում է՝ այս ձմռանը Աֆղանստանին սպառնում է զանգվածային սովՀաշվի առնելով հանգամանքը, որ ԱԺ հրատապ քննարկումն անցավ փակ ձևաչափով, այստեղ կտեղադրեմ հիմնական ասելիքս. Տիգրան ԱբրահամյանՈրևէ երրորդ երկիր չի կարող խոչընդոտել Իսրայել-Ադրբեջան համագործակցությանը․ Ադրբեջանում Իսրայելի դեսպանՈստիկանությունը տուգանում է դիմակ չկրող քաղաքացիներին Փոփոխություն օտարերկրացիների պատվաստման գործընթացումԿոնվերս Բանկը դրամային եւ դոլարային պարտատոմսերի արժեկտրոններ է վճարել Այսօրվանից ԵՊՀ-ն անցել է հեռավար ուսուցման, քննությունները ևս պետք է անցկացվեն հեռավար տարբերակովԴանակով զինված տղամարդը հարձակվել է քաղաքացիների վրա․ կան զոհերՊՆ համարանիշներով КамАЗ-ը վրաերթի է ենթարկել հետիոտնին, վերջինս հիվանդանոցում մահացել է Գորիս-Կապան ճանապարհին մոտ քսան ադրբեջանցի կանգնեցրին մեքենաս, բացեցին դուռը, հարվածեցին մեքենայիս, հայհոյեցին. Գորիսի բնակիչ (տեսանյութ) Ադրբեջանը չի թույլատրում Արցախի օկուպացված տարածքներում որոնողական աշխատանքներ իրականացնել․ Հունան Թադևոսյան Աննա Դանիբեկյանը հրապարակեց դատարանի որոշումը Դոլարի փոխարժեքը կայուն է. եվրոն էժանացել է ԱԱԾ-ի նոր բացահայտումը Հայաստան-Կիպրոս-Հունաստան եռակողմ հարաբերությունները Կիպրոսի առաջնահերթություններից ենԳտել են Մոսկվայում անհետ կորած դերասանուհի Սվետլանա Սվետլիչնայային Կառավարության շենքի մոտ բենզինով իրեն հրկիզելու միջոցով փորձել է ինքնասպանություն գործել Էրդողանի ինքնաթիռը վայրէջք է կատարել Վարանդայի միջազգային օդանավակայանում. Ալիևն ու Էրդողանը տվել են նորաբաց օդակայանի շահագորման մեկնարկը (տեսանյութ) ԱՄՆ-ը նոյեմբերի 8-ից սահմանում է մուտքի նոր կանոններ Նիկոլ Փաշինյանը նոր որոշում է ստորագրելԹրամփի նախկին խորհրդականը խոսել է նրա և Պուտինի գլխավոր տարբերության մասին 8 ժամ գազ չի լինիՀայտնի է, թե ինչից են մահացել 11-ամյա և 19-ամյա քույրերը. նոր մանրամասներ Երևանի պետական համալսարանն անցնում է հեռավար ուսուցման Երբ այստեղ բանակից են խոսում, դուք ուտելուց եք խոսում, Նոր տարվա մասին են խոսում, դուք էլի ուտելուց եք խոսում․ Ագնեսա Խամոյանը՝ իշխանությանը Ինտերնետ շահումով խաղերի գովազդի սահմանափակման եվրոպական փորձը Վթարի 3 զոհերը «Հայանտառ»-ի անտառապահներն են․ գիշերային ստուգայցին է դեպքը եղել. Ռոմանոս Պետրոսյան Մահացել է Հարավային Կորեայի նախկին նախագահ Ռո Դաե Ուն Ըստ ՀՀ վարչապետի, զորքերի դուրսբերումը եղել է «բանավոր ըմբռնման» արդյունք. Տիգրան Աբրահամյան Մեր խմբակցությունն առաջարկում է, որ հունվարի 2–ն ու 7–ը լինեն ոչ աշխատանքային. Արամ Վարդեւանյան