Երևան, 05.Մարտ.2024,
00
:
00
1 $ = 0 ֏, 1 = 0 ֏, 1 = 0 ֏
ՀՐԱՏԱՊ


«Ոչ թե հպարտ եմ, որ հերոսի մայր եմ, այլ հպարտ եմ, որ ինքն իմ տղան է». 44-օրյա պատերազմին կամավորագրված Հովհաննես Ալիշյանն անմահացել է հոկտեմբերի 11-ին Ջրականում. «Փաստ»

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

«Շատ հանգիստ ու խելացի երեխա էր Հովհաննեսը: Սպասված էր մեր տղայի ծնունդը: 1995 թ.-ին զոհվել էր եղբայրս, ուզում էինք որդի ունենալ, որ Հովհաննես անվանակոչենք: Իմ ծնողները Եռաբլուրից տուն չէին գալիս, երբ որդիս ծնվեց, իրենք խոստացան, որ այդքան հաճախ չեն գնալու Եռաբլուր»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է տիկին Հասմիկը՝ Հովհաննեսի մայրիկը:

Մանկապարտեզ, դպրոց, համալսարան, մայրիկի խոսքով՝ որդին ամենուր սիրված էր: «Հովհաննեսը դպրոցում գերազանց էր սովորում: Ընդ որում՝ դեռ մանկապարտեզի իր դաստիարակն էր ասում՝ վստահ եմ, որ 38 հոգանոց խմբի մեջ երկու երեխա գերազանցիկ է լինելու: Նրանցից մեկն իմ Հովհաննեսն էր: Ուսուցչուհին ասում էր՝ դասարանում միայն իր ձեռքը չեմ բռնում, օգնում, որ տառերը գրի»: Դպրոցն ավարտելուց հետո բարձրագույն կրթությունը Հովհաննեսը շարունակում է Ագրարային համալսարանի տնտեսագիտական բաժնում: Մեկ կիսամյակ սովորելուց հետո զորակոչվում է պարտադիր զինվորական ծառայության Արցախի Հանրապետություն:

«Ինձ միշտ Հասիկ էր ասում: Ասաց՝ Հասի՛կ, գնամ բանակ, գամ, կշարունակեմ ուսումս: Ասում էր՝ մա՛մ, չեմ ուզում տնտեսագետ դառնալ, բայց դա քո երազանքն է, ուրեմն հանուն դրա կսովորեմ ու կավարտեմ: Բանակից վերադառնալուց հետո ինձ հետ անկեղծ զրուցեց՝ մա՛մ, ուզում եմ աշխատել, հեռակա տարբերակով կսովորեմ, բայց աշխատեմ, որ կարողանամ քեզ օգնել: Մեծ երազանքներ ուներ, ուզում էր տուն կառուցել: «Վեգայում» աշխատանքի ընդունվեց, զուգահեռ նաև սովորում էր: Իր աշխատավայրում իրեն շատ էին հարգում: Իր զոհվելուց հետո դեռ մեկ տարի էլ տնօրենը աշխատավարձը տուն էր ուղարկում, ասում էր՝ չեմ ուզում հավատալ, որ Հովհաննեսը չկա»: Հովհաննեսը զորացրվել էր, մեկ տարի ութ ամիս էր, ինչ տանն էր, երբ սկսվեց պատերազմը: «Այդ օրն աշխատանքի էր, եկավ տուն՝ մա՛մ, պատերազմ է սկսվել, մեր տղերքին ծանուցագիր է եկել, բա ես ինչի՞ չեմ ստացել, վաղն էլ չգա, գնում եմ ու կամավոր գրվեմ: Ի՞նչ կարող էի ասել, խորհուրդ տվեցի սպասել՝ բալե՛ս, քո հերթն էլ կհասնի: Բայց չսպասեց, գնաց, ինչ արեցի, չկարողացա հետ պահել»:

Սեպտեմբերի 28-ին Հովհաննեսն արդեն Արցախում էր: «Կամավոր մեկնեց, հրետանավոր էր, ականանետորդ, իր զենքին հրաշալի տիրապետում էր, ասում, որ իր կարիքը շատ է լինելու մարտի դաշտում: Եղել է Հադրութում, Ջրականում: Այդ ընթացքում իր հետ կապ եղել է: Միայն խնդրում էի իրեն՝ Հովի՛կ ջան, առավոտյան ու երեկոյան զանգի ու միայն ասա՝ մա՛մ, որ իմանամ դու կաս ու քո հետ ամեն բան նորմալ է: Մեկ շաբաթ իրենից լուր չունեի, արդեն խելագարվում էի, չգիտեի, թե ում դիմել, ինչ անել: Հետո մի տղա զանգեց՝ Հովիկն է տվել ձեր համարը, որ զանգեմ: Այդ ժամանակ արդեն Հովիկը վիրավոր է եղել, երեք օր այդ վիճակում կռվել է, չի թողել իր դիրքը: Այդ տղան ինձ ասաց, որ Հովիկի հետ ամեն ինչ նորմալ է, ուղղակի ինքը բավականին հեռու է, դրա համար չի կարողանում մեզ հետ խոսել, կապ չկա: Միայն ասել եմ՝ ոչինչ, բալե՛ս, կարևորը՝ լուր ստացա, Աստված ձեզ հետ լինի, զգույշ ու անփորձանք եղեք: Ի՞նչ իմանայի, որ Հովհաննեսն արդեն վիրավոր է ոտքերից: Երեք օր արնաքամ լինելով՝ կռվել է, իրեն չեն իջեցրել դիրքերից: Չեմ ուզում չարանալ, թող Աստծուց գտնեն...

Ո՞նց կարելի է երեխեքի արյունը մարսել, ո՞նց, ի՞նչ էին արել մեր երեխեքն իրենց: Ախր, գնացին մեր ազգին պաշտպանելու, ոչ թե զոհվելու ու չվերադառնալու…»: Հոկտեմբերի 11-ին որոշում են Հովհաննեսին իջեցնել հոսպիտալ: «Մեծ մեքենայով են լինում, ԱԹՍ-ն հարվածում է, վարորդը ցանկանում է փախցնել մեքենան, որ իրենց չկպնի, սակայն գլորվում են ու ձորն ընկնում: 72 հոգուց որևէ մեկը ողջ չի մնում: Հովհաննեսին ողջ են դուրս բերում մեքենայից՝ նույնիսկ այդ վիճակում, վիրավոր, բայց շտապօգնության մեքենայի մեջ մահանում է»: Հովհաննեսը զոհվել է Ջրականում՝ հոկտեմբերի 11-ին: Տիկին Հասմիկի հետ զրույցում ենք փաստում, թե որքան տղաներ նահատակվեցին հենց Ջրականում, այն ասես «մսաղաց» դարձավ: «Ինձ պետք չէր իրենց մեդալը, ինքը պատվով ու մեդալով տուն էր եկել, ասաց՝ Հասի՛կ, շքերթ կլինի, դու էլ այս մեդալով կհպարտանաս, որ նման տղա ունես, ծառայել ու տուն եմ եկել: Ես իրոք շատ հպարտ եմ, որ Հովհաննեսի մաման եմ: Ոչ թե հպարտ եմ, որ հերոսի մայր եմ, այլ հպարտ եմ, որ ինքն իմ տղան է: Հերոսի մայր լինելը հպարտություն չէ, մենք ուզում էինք, որ մեր տղաները տուն վերադառնային»:

Հովհաննեսի հայրիկը ևս հոկտեմբերի 8-ից մարտադաշտում է եղել, ասել է՝ Հովհաննեսին գտնեմ ու իր կողքին լինեմ: «Այդ ընթացքում նաև հորեղբորս տղան էր ծառայում որպես ժամկետային: Ամուսինս զանգեց՝ Հա՛ս, Հակոբին գտել եմ, մնում է՝ Հովիկին գտնեմ: Հոկտեմբերի 10-ին քեռիս մահացավ կորոնայից, իր տղան գնում է դիահերձարան, այնտեղ նաև Հովիկին է տեսնում, բայց մեզ չէր ասում: Ամուսնուս էլ չէի ասել, որ քեռիս է մահացել: Զանգեց՝ Հակոբը կամ Հովիկը վիրավոր են, բերում են հոսպիտալ: Ու ես սկսեցի հիվանդանոցներով Հովիկին փնտրել, դաջվածք ուներ, դրա նկարն էի ուղարկում, որ իրեն գտնեի: Ասում էին, որ նման դաջվածքով տղա իրենց մոտ չկա: Հետո մինչև Արարատից հասա Երևան, իմացա, որ իմ բալեն չկա: Քեռուս տղան սպասեց, մինչև իր հայրիկին հուղարկավորեցինք, նոր Հովիկի զոհվելու լուրը հայտնեց»: Մայրիկն ասում է, որևէ մեկն ու որևէ բան չեն կարող այս ցավը սփոփել:

«Ցավն ամեն պահի ինձ հետ է, իմ մեջ է: Այնքան ուրախ էր գնում պատերազմ, անգամ իրեն ասացի՝ կարծես ոչ թե պատերազմ, այլ հանգստանալու գնաս: Թող Աստված մեզ ուժ ու համբերություն տա, մեր ազգին էլ խաղաղություն: Վերադարձնենք մեր կորցրածը, որ գոնե այդ կերպ մեզ հաղթած զգանք: Միշտ ասում էի՝ երեխես զոհվեց, գոնե մեր հողերը չկորցնեինք, որ կարողանայինք հպարտանալ, որ կարողանայինք ասել, թե ինչի համար մեր երեխեքը զոհվեցին: Բայց այսօր թուրքը քայլում է այդ հողի վրայով ու հպարտանում: Բայց, միևնույնն է, իրավունք չունենք կոտրվելու, հանձնվելու:

Երբեք արցախցու ու հայաստանցու բաժանում չեմ անում, մեկ ազգ ենք, մեկ ենք, հայ ենք: Արցախը կորցնենք, Սյունիքն էլ կկորցնենք ու այդպես շարունակ»: Տիկին Հասմիկի հետ մեր զրույցը դեռ շաբաթներ առաջ էր կայացել, Հովհաննեսի ծնունդից մեկ օր առաջ: Լավ եմ հիշում, ասաց՝ վաղը Եռաբլուրում Հովհաննեսիս 25-ամյակն եմ նշելու: Նյութի հրապարակումն ուշացավ, սիրտ ու բառեր չկային գրելու այն:Հովհաննեսը կրտսեր եղբայր ունի՝ Ջանը: Տիկին Հասմիկի հետ զրույցի ընթացքում նաև նրան ուղղված բարեմաղթանք հղեցի՝ կարևորն առողջ լինի ու ձեր կողքին: Տիկին Հասմիկն էլ ասաց, որ պատերազմի օրերին Հովհաննեսն է եղբորը զինկոմիսարիատից հետ ուղարկել տուն՝ բա մամայի մոտ ո՞վ մնա: Ցավոք, Հովհաննեսի 25-ամյակից օրեր անց դժբախտ պատահարի հետևանքով մահացավ նրա եղբայրը, մայրիկին մենակ թողեց ու գնաց միանալու Հովհաննեսին:

Հ. Գ. - Հովհաննես Ալիշյանը պարտադիր զինվորական ծառայության ընթացքում պարգևատրվել է «Քարվաճառի արծիվ» մեդալով «Բանակի գերազանցիկ» կրծքանշանով: ՀՀ նախագահի հրամանագրով հետմահու պարգևատրվել է «Մարտական ծառայություն» մեդալով: Պարգևատրումներ ունի նաև տարբեր ՀԿ-ների կողմից: Հուղարկավորված է Եռաբլուրում:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (5 ՄԱՐՏԻ). Բոստոնյան սպանդը, Սորբոնի համալսարանի փակումը, կորեական բանակցությունները. «Փաստ»Հերոսի անվամբ ցուցանակը չի հանվել. քաղաքապետարանը հերքում էՊետք են ավելի քիչ հույզեր ու ավելի լուրջ մտադրություններ. «Փաստ»Նոր ու հին պաշտոնյաներին ստիպելու են, որ ՔՊ-ական դառնան Փաշինյանի «բարի կամքն» ու անողնաշար քաղաքականությունը Ռուսաստանն առաջարկում է վերջնական կողմնորոշվել «Gallup»-ի վերջին հարցումները փաշինյանական վարչախմբի համար անվստահության ցուցիչ է Երազիս ասել է՝ «մա՛մ, ես ողջ եմ, էլ չլացես». գոնե փոխանակում լիներ, հերի՛ք է, ի՞նչ բարի կամքի դրսևորում… «Երբ երեխայի ամենադժվար 1 տարին անցել ենք և դեռ միասին եք». Արուս Տիգրանյանն ամուսնու հետ տեսանյութ է հրապարակել Ներկա դրությամբ Սյունիքում զnրքերի կուտակում չկա, իրադրությունը հարաբերականորեն կայուն է․ ԳՇ պետ Վերջին մեկ օրում գրանցվել է 10 ՃՏՊ, 1 մարդ զոհվել է Նրանց պատճառով այդ ամենը աղբարկղ նետելը սխալ է և անարդյունավետ. «Փաստ»Նիկոլ Փաշինյանի «ո՛չ, ո՛չ»-ը Ում անունով է «ղազագիր» գրելու Նիկոլ Փաշինյանը․ Սուրեն Սուրենյանց«Բորիսն իմ սրտում է ապրում, ու միշտ այդպես է լինելու». Բորիս Կարախանյանն անմահացել է 2022 թ. սեպտեմբերի 13-ին Ջերմուկում. «Փաստ»«Մենք նման բաժանմունք չենք ունեցել». ինչու՞ է Ալբերտ Հովհաննիսյանի անվան ցուցանակը հանվել Քանաքեռ-Զեյթուն ԲԿ-ի պատից Առաջարկվում է երկարաձգել խաղողի մթերման համար ձևակերպված վարկերի մարման ժամկետը. նախագիծ. «Փաստ»Ավետիք Չալաբյանի ելույթը «Համապարփակ պաշտպանությունը՝ հայկական պետության անվտանգության գրավական» թեմայով Բելառուսը թույլ է տվել, որ ՀՀ–ից մեկնող բեռնատարները կարողանան մուտք գործել հատուկ տարածք Պլանային ջրանջատում Երևանի Կենտրոն և Շենգավիթ վարչական շրջաններում մարտի 6/7-ին Խայտառակ քրեածին իրավիճակ, հանցավորության սարսափելի աճ. «Փաստ»ԱՄՆ-ը երկարաձգել է Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցները Հայաստանն ադրբեջանցի զինծառայողին կհանձնի ադրբեջանական կողմին Սերժ Սարգսյանի անունից ծաղկեպսակ դրվեց Վազգեն Սարգսյանի գերեզմանին Բարերար Վահե Բադալյանը 15-րդ դարի մեծարժեք ձեռագիր է նվիրաբերել ՄատենադարանինԻ՞նչ դասավորություն են գծում տարածաշրջանում. «Փաստ»Արևմուտքի «բաժանի՛ր և տիրի՛ր» սկզբունքը տեսանելի է Անդրկովկասում, հատկապես մեր հայ ընկերների օրինակով. Լավրով Ճողվածքի վտանգն ու անհեռատես քաղաքականության հետևանքները. «Փաստ»Նոր ցիկլոն է մոտենում Հայստանին. Գագիկ Սուրենյանը՝ եղանակի մասին 5,5 մագնիտուդով երկրաշարժ է գրանցվելԱԱԾ-ն հասկանում է՝ ինչ է անում. Սասուն Միքայելյանը՝ ադրբեջանցի զինծառայողին վերադարձնելու մասին Այսօր Սպարապետ Վազգեն Սարգսյանի ծննդյան օրն է. Սպարապետը կդառնար 65 տարեկան ԱՄՆ-ում ինքնաթիռ է կործանվել, կան զոհեր ԱԱԾ պաշտոնական հայտարարությունը 230,6 միլիարդ դոլար. Չինաստանը 2024-ին ռազմական բյուջեն կավելացնի 7,2%-ով Բիթքոյնի գինը գերազանցել է 68 հազար դոլարը Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը երկօրյա պաշտոնական այցով մեկնել է Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետություն «Պարտված լիդերին ոչ ոք բանի տեղ չի դնում. նա պետք է ընդամենը գլուխը կախ կատարի այն, ինչ իրեն պարտադրում են». «Փաստ»Վարչապետը հարգանքի տուրք է մատուցել Վազգեն Սարգսյանի հիշատակին Երկար ժամանակով լույս չի լինելու Երևանում և 6 մարզում Մեդվեդևը կոչ է արել վտարել ԵՄ այն դեսպաններին, որոնք հրաժարվել են հանդիպել Լավրովի հետ Թուրքիայում երկրաշարժ է գրանցվել Դոլարի, եվրոյի, ռուբլու փոխարժեքն՝ այսօր «Անճար-միամիտ» ձևացողների փորձանքաբեր «փորձարարությունները». «Փաստ»ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ․ Լարսը բաց է Փիառային «դեսանտ» Լոս Անջելեսում. «Փաստ»Փաշինյանը հանձնարարել է առկախել նոր Սահմանադրության շուրջ քննարկումները. «Փաստ»Կոնդի ծրագիրը ցանկացած դեպքում իրականացնելու են. ի՞նչ է սպառնացել Ավինյանը. «Փաստ»Քաղաքական դաշտում «ստորջրյա» պրոցեսներ են ընթանում՝ «երրորդ ուժի» ձևավորման առումով. «Փաստ»Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին