Ի՞նչ այլ աղբյուրներից է սնվել ՀՀ պետական բյուջեն 2016 թվականին

ECONOMICS 30 September, 2016 19:54

Պետական բյուջեի եկամուտների առանցքային մասն ապահովվում է հարկային և հարակից ոլորտներից ստացված եկամուտների հաշվին, սակայն սա չի նշանակում, թե բյուջեի եկամտային ողջ բեռն ընկած է հարկատուների վրա: Կառավարությունը, հանդիսանալով խոշոր տնտեսական սուբյեկտ, իր գործունեության ընթացքում իրականացնում է բազմաբնույթ և բազմաոլորտ աշխատանքներ, որոնք ուղղված են ինչպես բյուջետային ֆոնդի ճիշտ օգտագործմանը, այնպես էլ եղած ֆինանսական միջոցների ճիշտ շրջանառությանը և հավելյալ միջոցների ներգրավմանը: Հենց այսօրինակ գործունեությունն էլ հնարավորություն է տալիս կառավարությանն ապահովել լրացուցիչ եկամուտներ պետական բյուջեում, որոնք Բյուջեի մասին օրենքում ամրագրված են որպես այլ եկամուտներ:

Այսպիսով, 2016 թվականի առաջին կիսամյակում ՀՀ պետական բյուջեի այլ եկամուտները կազմել են ավելի քան 24.5 մլրդ դրամ: Նշված գումարից 11.6 մլրդ դրամը կազմել են ՀՀ պետական հիմնարկների արտաբյուջետային եկամուտները, որոնք կատարվել են 84.9%-ով: Այլ եկամուտների ծրագրից շեղումը պայմանավորված է ապրանքների մատակարարումից ու ծառայությունների մատուցումից ստացված եկամուտների, պետության կողմից ռեզիդենտներին տրամադրված վարկերի օգտագործման տոկոսավճարների և իրավախախտումների համար գործադիր և դատական մարմինների կողմից կիրառվող պատժամիջոցներից մուտքերի համեմատաբար ցածր մակարդակով:

2015 թվականի առաջին կիսամյակի համեմատ այլ եկամուտները նվազել են 25.4%-ով կամ շուրջ 8.4 մլրդ դրամով` հիմնականում պայմանավորված ռեզիդենտներին տրամադրված վարկերի օգտագործման դիմաց ստացված տոկոսավճարների, ապրանքների մատակարարումից ու ծառայությունների մատուցումից եկամուտների, բանկերում և այլ ֆինանսավարկային հաստատություններում բյուջեի ժամանակավոր ազատ միջոցների տեղաբաշխումից և դեպոզիտներից ստացվող տոկոսավճարների և իրավախախտումների համար գործադիր ու դատական մարմինների կողմից կիրառվող պատժամիջոցներից մուտքերի նվազմամբ:

Հաշվետու ժամանակահատածում 322.7 մլն դրամ են կազմել պետական սեփականություն հանդիսացող գույքի վարձակալությունից եկամուտները, 3.5 մլրդ դրամ կամ նախատեսվածից 24.7%-ով ավել մուտքեր են ստացվել բանկերում և այլ ֆինանսավարկային հաստատություններում բյուջեի ժամանակավոր ազատ միջոցների տեղաբաշխումից և դեպոզիտներից, 100.2 մլն դրամ է մուտքագրվել իրավաբանական անձանց կապիտալում կատարված ներդրումներից ստացվող շահաբաժինների գծով, 4.3 մլրդ դրամ տոկոսավճարներ են ստացվել պետության կողմից տված վարկերի օգտագործման դիմաց:

Այսպիսով, 2016 թվականի առաջին կիսամյակում ՀՀ պետական բյուջեի այլ եկամուտների ընդհանուր կատարողականը կազմել է ավելի քան 24.5 մլրդ դրամ կամ կիսամյակային ծրագրով նախատեսված ցուցանիշի 93.5%-ը:

Հայկ Բեջանյան, Past.am վերլուծաբան