Yerevan, 17.July.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


ՀՀ վճարային հաշվեկշիռը լուրջ վտանգի առաջ է

ECONOMICS
Կիսվել

Վերջին օրերի եղանակային կտրուկ փոփոխությունները և դրանց հետևանքով առաջացած բարդությունները թեև այս պահին այնքան էլ առարկայական չեն, սակայն ամիսներ անց դրա բացասական ալիքը զգացնել կտա իր գլոբալ ազդեցության մասին: Ջերմաստճանի կտրուկ անկումը վնասել է բերքի հիմնական մասը:

Այս փաստը առայժմ անհանգստացրել է միայն գյուղմթերք արտադրողներին, սակայն ամիսներ անց շղթայական զարգացումները կխոցեն ՀՀ բոլոր տնտեսվարող սուբյեկտներին: Խնդիրը հետևյալն է. ցրտահարության հետևանքով կկրճատվի արտադրվող բերքի քանակը, ինչը նախ և առաջ խնդիրներ կառաջացնի ներքին շուկայում: Դրանից առաջինը գների թանկացումն է: Սահմանափակ առաջարկի պայմաններում գյուղմթերքի գներն անհամաչափ թանկ կարող են լինել: Նման երևույթի մենք ականատես ենք եղել տարիներ առաջ, երբ սեզոնին ծիրանի մեկ կիլոգրամի գինը մոտ էր 500 դրամին: Գների նման մակարդակի պարագայում կրճատվում է տնօրինվող եկամտի ծավալը, որն էլ ի հերթին բերում է համախառն սպառման ծավալի կրճատման: Համախառն սպառումը, որն այլ կերպ իրենից ներկայացնում է բնակչության ամբողջական պահանջարկը, ուղղակի կերպով պայմանավորում է արտադրության ծավալները: Ամբողջական պահանջարկի կրճատմանը զուգահեռ, կկրճատվեն նաև արտադրության ծավալները, որն էլ կհանգեցնի գների բարձրացման և մի շարք այլ բացասական հետևանքների:

Եթե վերոնշյալը վերաբերում է ներքին շուկայի վրա ունեցած բացասական ազդեցությանը, ապա խնդիրը միայն դրանով չի սահմանափակվում: Առավել մեծ վտանգ առկա է արտաքին մակարդակում, որը մասնավորապես պայմանավորված է արտահանման ծավալներով, ինչն էլ ուղղակիորեն պայմանավորում է մեր երկրի վճարային հաշվեկշիռը:

Բանն այն է, որ առանց այն էլ մեր երկրի վճարային հաշվեկշիռը բացասական է, դրա թիվ մեկ պատճառը արտահանման և ներմուծման ծավալների անհավասարությունն է: 2015 թվականին արտահանումը կազմել է շուրջ 1,2 մլրդ, մինչդեռ ներմուծումը շուրջ 4 անգամ ավելի շատ է եղել: Տեղին է նշել նաև, որ նախորդ տարվա արտահանման հիմնական մասը՝ շուրջ 40%-ը, բաժին է ընկել գյուղմթերքին: Այս ամենի համադրումով պարզ է դառնում, որ ամիսներ անց կանգնելու ենք լուրջ փաստի առաջ: Նախատեսված արտահանման ծավալները հնարավոր չի լինելու իրականացնել բերքի սակավության պատճառով, որն էլ հաջորդաբար հանգեցնելու է վերոնշյալ խնդիրների առաջացմանը: Բացասական հետևանքների թվին կդասվեն նաև արժութային տատանումները և կնկատվի դրամի փոխանակային կուրսի անկում:

Վերոնշյալ խնդիրներն իրենց հերթին առաջ կքաշեն նոր խնդիրներ: Ստեղծված իրավիճակը կայունացնելու համար անհրաժեշտ է ՀՀ Կենտրոնական բանկի և մի շարք այլ կառույցների համակարգված գոծողությունների մեխանիզմ, որը կմեղմացնի առկա խնդիրների բացասական ազդեցությունները:

Հավելենք նաև, որ արտահանման համար անբարենպաստ էր նաև 2015 թվականը, ինչի բացասական հետևանքներին արդեն ականատես ենք եղել, իսկ 2016-ի առավել բարդ խնդիրներից խուսափելու համար անհրաժեշտ է վարել կանխամտածված և հեռատես քաղաքականություն արտահանման խթանման ուղղությամբ:

Հայկ Բեջանյան

Past.am վերլուծաբան

Կիսվել
Timeline
Converse Bank Named Armenia’s Best Digital Bank for Consumers by EuromoneyUcom and Microsoft Innovation Center Help School Students Build Cybersecurity Skills Ucom Supports Installation of 10 kW Solar Plant in Shenavan, Lori Unibank to Raffle a Trip to ItalyCustomer Appreciation Day in Vanadzor: IDBankHaik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classical Orchestra’s 2025/2026 SeasonMy Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunityIDBank warns of scam calls impersonating pension fundsA little corner of France in Hrazdan, with the partnership of Converse SME Idram is the general partner of the "Towards Conscious Parenting 2026" annual conference Polytechnic University Graduation Ceremony Held with the Support of Unibank Converse Bank Completes the Placement of EBRD Bonds From Financial Adventures to Great Victories: The 4th Junius Financial Online Tournament Wrapped UpThe Power of One Dram and the Armenian State Symphony Orchestra Conclude the Forest Project Launched in Shirak EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBank
All Timeline »
Most Popular
1 Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunity 2 Customer Appreciation Day in Vanadzor: IDBank 3 Unibank to Raffle a Trip to Italy 4 My Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July 5 Haik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classi...
Poll