Yerevan, 17.July.2026,
00
:
00
BREAKING


ՏՏ ոլորտը կանգնած է գոյաբանական խնդրի առաջ. ինչո՞ւ է ԲՏԱ նախարարությունը «ձեռքերը լվացել» խնդիրներից

ECONOMICS

Տևական ժամանակ է, ինչ հատկապես մասնագիտական շրջանակներում ակտիվորեն քննարկվում են արտարժութային շուկայում տեղի ունեցող գործընթացները, մասնավորապես դրամի արժևորման և դոլարի զգալի անկման թեման: Մի կողմից՝ տնտեսագետների շրջանում կան լուրջ կասկածներ դրանց արհեստական բնույթի և որոշակի շրջանակների՝ այդ ֆոնին լուրջ գումարներ աշխատելու մասին, մյուս կողմից՝ այսպիսի երևույթներն իրենց  հետ բերում են մի շարք այլ խնդիրներ։

Դոլարի անկումից տուժում են հատկապես արտահանողները, և քանի որ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտը գլխավորապես արտահանող ուղղություն է, ապա ՏՏ ոլորտի ներկայացուցիչները նույնպես վնասներ են կրում։ Եվ եթե որոշ ժամանակ առաջ ՏՏ ոլորտը բնականոն կերպով զարգանում էր, ապա մի քանի ամիս է, որ լուրջ դժվարությունների առաջ է կանգնած։ Եվ իրավիճակի բարդությունն այն աստիճանի է, որ ՏՏ ընկերություններից շատերը, ըստ առկա տեղեկատվության, ոչ միայն կրճատել են իրենց աշխատողներին, այլև փակվել կամ սառեցրել են իրենց գործունեությունը, կամ էլ ուղղակի փակման եզրին են։

Խնդիրն այն է, որ մի քանի ամիս առաջվա փոխարժեքի համեմատ դոլարի՝ 20 տոկոսից ավելի արժեզրկումը այնպիսի իրավիճակ է ստեղծել, որ ՏՏ ընկերությունների եկամուտները զգալիորեն նվազել են: Այլ կերպ ասած՝ ՏՏ ընկերությունները շարունակում են նույն աշխատանքը կատարել, սակայն դրա համար ավելի քիչ գումար են ստանում։ Իսկ որոշ ընկերություններ էլ անգամ վնասով են աշխատում՝ հատկապես այն կազմակերպությունները, որոնք աշխատում են դրսի՝ մասնավորապես արտերկրյա ներդրողների հետ։ Իսկ երբ ներդրումները կատարվում են դոլարով, ապա փոխարժեքի հետ կապված դրանց ծավալը 20 տոկոսով արժեզրկվել է, և գումարը չի բավարարում անհրաժեշտ աշխատանքների իրականացման համար։

Մեր ունեցած տեղեկություններով, այս ամիսների ընթացքում մի քանի անգամ ՏՏ ոլորտի ներկայացուցիչները մի քանի անգամ քննարկումներ են ունեցել ու տարբեր առիթներով իրենց հուզող հարցերը բարձրացրել են կառավարության առաջ։ Նրանց կողմից առաջ քաշված վերջին նախաձեռնությունը վերաբերել է նրան, որ կառավարությունը իր ստացած լրացուցիչ ֆինանսական մուտքերի հաշվին սուբսիդավորի ՏՏ ոլորտում գործող կազմակերպությունների կորուստները կամ գոնե դրա մի մասը։

Հաշվի առնենք, որ Ուկրաինայում սկսված պատերազմի հետևանքով մեծ քանակությամբ ռուսների՝ Հայաստան ժամանելուն զուգահեռ արտարժութային հոսքի և դոլարի արժեզրկման արդյունքում պետական բյուջեն հավելյալ ֆինանսական միջոցներով է ապահովվել, իսկ իշխանություններն էլ հպարտանում են, թե գերակատարել է բյուջեի մուտքերը։ Բայց, չնայած որ կառավարությունը ՏՏ ոլորտի խթանումը հռչակել է որպես առաջնահերթություն, այնուամենայնիվ, հրաժարվում է լուծել ոլորտում գործունեություն ծավալող ընկերություններին սուբսիդավորելու հարցը, որպեսզի նրանք այս փուլում գոնե կարողանան գոյատևել։ Այսինքն, արդեն մի քանի ամիս է, ինչ սուբսիդավորման հարցը բարձրացվում է, սակայն այդպես էլ լուծում չի ստանում։ Եվ այս հարցում «ավանգարդ» դերակատարում ունի ոլորտի պատասխանատու գերատեսչությունը՝ ԲՏԱ նախարարությունը, որն, ըստ էության, ձեռքերը լվացել է և այս հարցով չի զբաղվում։

Իսկ եթե հաշվի ենք առնում նաև այն հանգամանքը, որ ԲՏԱ նախարարությունը պետք է նաև ռազմարդյունաբերության կազմակերպման հարցով զբաղվի, որը չի անում, ապա պարզ չէ, թե այդ կառույցում ընդհանրապես ինչով են զբաղված, ինչով է հիմնավորված այդ նախարարության գոյությունը, կամ ինչու են այստեղ հարկատուների հաշվին վճարվում։

Փոխարենը ՏՏ ոլորտում ստեղծված իրավիճակի հարցն առաջ է մղում էկոնոմիկայի նախարարությունը, սակայն կառավարությունից եկող արձագանքն այդպես էլ չի բավարարում ոլորտի ընկերություններին։ Իսկ առավել խոշոր ՏՏ ընկերություններն առկա գործունեության պայմաններում այլևս անկարող են դիմանալ և, մեր տեղեկություններով, հաջորդ շաբաթ նախատեսում են ասուլիս հրավիրել Առաջատար տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների միությունում։

Ասուլիսում ներկա են լինելու Առաջատար տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների միության վարչության անդամները և ՏՏ ոլորտում եղանակ ստեղծող տասնյակից ավելի խոշոր ձեռնարկությունների տնօրեններ, ովքեր ներկայացնելու են իրավիճակը և կոնկրետ պահանջներ են դնելու։

Փաստացի ՏՏ ոլորտում այնպիսի անհանգիստ և ալեկոծված վիճակ է ստեղծվել, որ արդեն բազմաթիվ ընկերությունների գոյության հարցն է ուղղակի հարցականի տակ դրված։ Եվ եթե անհրաժեշտ քայլեր չձեռնարկվեն, ապա տարիների արդյունքում մեծ ձեռքբերումների հասած ՏՏ ոլորտը կարող է սուզվել մինչև հատակը՝ իր բացասական հետևանքներով հանդերձ։

Արսեն Սահակյան

Ucom and Microsoft Innovation Center Help School Students Build Cybersecurity Skills Ucom Supports Installation of 10 kW Solar Plant in Shenavan, Lori Unibank to Raffle a Trip to ItalyCustomer Appreciation Day in Vanadzor: IDBankHaik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classical Orchestra’s 2025/2026 SeasonMy Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunityIDBank warns of scam calls impersonating pension fundsA little corner of France in Hrazdan, with the partnership of Converse SME Idram is the general partner of the "Towards Conscious Parenting 2026" annual conference Polytechnic University Graduation Ceremony Held with the Support of Unibank Converse Bank Completes the Placement of EBRD Bonds From Financial Adventures to Great Victories: The 4th Junius Financial Online Tournament Wrapped UpThe Power of One Dram and the Armenian State Symphony Orchestra Conclude the Forest Project Launched in Shirak EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase Service